Bolle Jos nu ook in Europa op agenda: betalingen stopgezet aan Sierra Leone
De Europese Unie draait de geldkraan dicht voor Sierra Leone
De Europese Commissie heeft per direct alle betalingen aan Sierra Leone stopgezet. De reden? Het Afrikaanse land werkt niet mee aan de uitlevering van de beruchte drugscrimineel Bolle Jos. Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid heeft dit bevestigd na een bericht in De Telegraaf.
Sierra Leone zou dit jaar nog zo’n 18 miljoen euro aan begrotingssteun van Brussel krijgen. Dat geld was bedoeld voor voedselprogramma’s, onderwijs en de infrastructuur in het straatarme land. Nederland hoopt dat ook een uitkering van nog eens 22,5 miljoen euro volgend jaar kan worden tegengehouden. Daar wordt op dit moment nog over onderhandeld tussen de EU-lidstaten.
Een langgekoesterde wens van Nederland
Het dichtdraaien van de geldkraan is iets waar Nederland al langer op aandrong. De voortvluchtige Jos L., beter bekend als Bolle Jos, heeft onderdak gevonden in Sierra Leone. Hij zou daar nauwe banden hebben met mensen op hoge posities, waaronder de president zelf.
Bolle Jos wordt de meest gezochte crimineel van de Lage Landen genoemd. In Nederland is hij veroordeeld tot 24 jaar cel voor cocaïnehandel en een liquidatiepoging. In België heeft hij in verschillende zaken bij elkaar meer dan honderd jaar gevangenisstraf gekregen.
Reactie van minister Van Weel
“Met deze stap ben ik heel erg blij”, zegt Van Weel in De Telegraaf. “Het is wrang dat er EU-geld gaat naar een land dat niet wil meewerken aan de uitlevering van iemand als Bolle Jos.”
De Nederlandse minister hoopt dat dit gezien wordt als een stevig statement. Niet alleen Nederland, maar de hele Europese Unie keurt de weigerachtigheid van Sierra Leone af.
Strenger sanctiebeleid in de maak
Binnen de EU wordt gekeken naar mogelijkheden om het sanctiebeleid voor criminelen die zich buiten Europa ophouden verder aan te scherpen. Denk bijvoorbeeld aan een inreisverbod of het bevriezen van financiële tegoeden.
Van Weel is nu in Luxemburg voor een bijeenkomst van Europese justitieministers, waar dit onderwerp ook op tafel ligt. Het Europees Parlement nam onlangs een resolutie aan waarin staat dat “personen die zijn veroordeeld voor ernstige drugshandelmisdrijven niet aan berechting mogen ontkomen.” De Nederlandse drugsbaron Jos L. wordt daarin bij naam genoemd.
Weer gaat Eindhoven in de fout met een straatnaambord
Agamemnonlaan wordt Agememnonlaan
Het is weer raak in Eindhoven: deze keer is het misgegaan met het straatnaambord van de Agamemnonlaan. Op het bord staat een ‘e’ waar de tweede ‘a’ zou moeten staan. De machtige Griekse koning naar wie de laan vernoemd is, heet in de wijk Oude Gracht nu dus ineens anders.
Bewoner merkt fout op
Een oplettende bewoner van de wijk zag de fout en deelde hierover een bericht op LinkedIn. De gemeente Eindhoven reageerde onder dat bericht en laat weten dat de fout zo snel mogelijk wordt gecorrigeerd.
Niet de eerste keer
Het is helaas niet de eerste keer dat er een letter verkeerd staat. Twee maanden geleden ontbrak er ook een letter op drie straatnaamborden van het recent opgeknapte Wilhelminaplein in het centrum van Eindhoven. Daarnaast waren er op de Leenderweg pijlen geplaatst die de verkeerde kant op wezen. Volgens het verkeersbord moesten auto’s van rechts invoegen op de linkerbaan, maar de nieuw aangebrachte pijlen op de weg zeiden precies het tegenovergestelde.
Geen reactie van gemeente
Op vragen van Omroep Brabant over hoe dit kan en of de gemeente iets gaat doen om dit soort zaken in de toekomst te voorkomen, heeft Eindhoven nog niet gereageerd. Het is dus onduidelijk of er iets zal veranderen.
Verkrachting Utrechtse studentes bewezen, maar man (25) hoeft niet terug de cel in
De eerste verkrachting vond plaats op 16 september 2022. Het slachtoffer ontmoette de man na een avond stappen in de Utrechtse binnenstad. Ze ging vrijwillig mee naar zijn huis. Daar hadden ze seks. Op een bepaald moment gaf de vrouw aan dat ze niet verder wilde, maar de man dwong haar hardhandig om toch door te gaan. Ze deed daarop aangifte.
Nadat bekend werd dat de man was opgepakt, kwamen er nog twee aangiftes binnen. Twee andere vrouwen hadden iets soortgelijks meegemaakt met dezelfde verdachte. In een slachtofferverklaring gaf een vrouw aan pijn te hebben tijdens de seks. Ondanks dat signaal ging de verdachte door en behandelde hij haar volgens de rechtbank ‘op grove wijze’.
Een van de andere vrouwen had gezegd: “Stop, ik voel me niet goed. Ik wil geen seks, een andere keer.” Ook toen ging de man door. Een van de vrouwen hield blauwe plekken over aan de verkrachting.
Het hof week bij de beoordeling af van de geldende oriëntatiepunten in vergelijkbare zaken. Het woog mee dat er in beide gevallen aanvankelijk sprake was van wederzijdse instemming. Volgens het hof zijn deze incidenten anders dan een verkrachtingszaak waarbij vanaf het begin sprake is van dwang. Ook hield het hof rekening met de jonge leeftijd van de verdachte en met de gevolgen die de strafzaak voor zijn leven heeft gehad.
Van Z. studeerde destijds in Utrecht en was lid van het Utrechtsch Studenten Corps. Hij werd in februari 2023 opgepakt en zat zeven maanden vast. Hij heeft zijn studie gestaakt en zijn sociale omgeving in Utrecht achtergelaten. De reclassering adviseerde om hem niet terug te laten keren naar de cel.
De rechtbank legde Van Z. in 2024 drie jaar cel op, waarvan een jaar voorwaardelijk. Zowel het Openbaar Ministerie als de verdachte ging daartegen in hoger beroep. De rechtbank sprak Van Z. destijds vrij van een derde verkrachting, wegens gebrek aan bewijs. Deze zaak bleef in hoger beroep buiten beschouwing.
Het hof zei tijdens de uitspraak de strafmaat ‘zeer uitgebreid’ te hebben overwogen. “De gevolgen voor de slachtoffers ziet het hof echt.” De persoonlijke omstandigheden van de verdachte ‘doen op geen enkele manier af aan de ernst van de feiten’, aldus het hof.
Hackers opgepakt, onderlinge ruzies, maar het ‘merk’ ShinyHunters leeft voort
De Franse kern van ShinyHunters
Het hart van ShinyHunters lijkt in Frankrijk te liggen. De afgelopen jaren zijn er zeven Franse mannen opgepakt die mogelijk deel uitmaakten van de groep. Vier van hen werden in 2025 gearresteerd, zo meldde de Franse krant Le Monde. Het gaat om mannen van begin twintig die volgens de Franse openbaar aanklager ‘sterk geïsoleerd’ zijn – mannen zonder sociaal leven die vooral online leefden en daar erkenning en macht zochten.
Van Pornhub tot Odido
ShinyHunters begon rond 2019 met het hacken van bedrijven en het stelen van data. Het criminele doel? Gehackte bedrijven afpersen in ruil voor het niet publiceren van gevoelige gegevens. Dat deden ze onder andere bij Pornhub, onderwijsplatform Canvas, TicketMaster en Odido. De laatste twee betaalden niet, de andere twee wel. In Nederland werd ShinyHunters dit jaar bekend door de hack bij Odido. Omdat het bedrijf niet betaalde, belandden de privégegevens van meer dan zes miljoen Nederlanders op het dark web. Sindsdien worden die gegevens door andere cybercriminelen misbruikt voor phishing en andere online fraude.
Pepijn van der S. weer in beeld
Deze week werd de 24-jarige Pepijn van der S. gearresteerd omdat hij onderdeel zou zijn van ShinyHunters. Van der S. is geen onbekende in de cybercriminele wereld. In 2023 werd hij veroordeeld tot vier jaar cel voor het hacken en afpersen van verschillende Nederlandse bedrijven, waaronder de Gelderse hogeschool HAN, ticketbedrijf Ticketcounter en vacatureplatform Homerun. Sommige gehackte bedrijven maakten honderdduizenden euro’s over om te voorkomen dat de gestolen gegevens verspreid zouden worden. Zijn arrestatie was toen opvallend omdat Van der S. overdag werkte als ethisch hacker, iemand die het internet veiliger maakt. Na zijn arrestatie beloofde hij zijn leven te beteren en werkte hij opnieuw als ‘goede’ hacker. Sinds begin dit jaar was hij op vrije voeten. Maar mogelijk vervolgde hij daarna zijn criminele activiteiten. Nu wordt hij verdacht van deelname aan ShinyHunters en het mogelijk willen laten uitvoeren van twee moorden in het buitenland. Het is onduidelijk wie de doelwitten waren.
Ruzie in de hackerswereld
In de cybercriminele wereld is onderling veel ruzie, zo blijkt uit de gesprekken die RTL Nieuws voerde met hackers. Om ShinyHunters beter te begrijpen, zocht RTL Nieuws contact met cybercriminelen en oud-leden van de groep. Er zijn de afgelopen jaren meerdere keren wisselingen binnen de groep geweest, zo stelt een bron. ShinyHunters wordt gezien als een collectief waar individuele cybercriminelen zich bij kunnen aansluiten.
“ShinyHunters is sinds een aantal jaar eigenlijk een soort merk”, vertelt de 25-jarige Fransman Sébastien Raoult in een chatgesprek met RTL Nieuws. Onder zijn hackersnaam Sezyo hackte hij veel bedrijven via phishingaanvallen. ShinyHunters perste bedrijven af met de data die daarbij werden gestolen. In 2022 werd Raoult gearresteerd. Hij kreeg drie jaar celstraf en moest 5 miljoen dollar terugbetalen. Sinds kort is hij weer vrij en heeft zijn leven gebeterd, zegt hij. Volgens Raoult gebruiken verschillende cybercriminelen wisselend van elkaar de naam ShinyHunters om bedrijven af te persen. De bekendheid van die naam zou slachtoffers eerder bereid maken losgeld te betalen. “Terwijl ShinyHunters vaak niet eens echt betrokken is bij de hack”, legt hij uit. Dat maakt het volgens hem lastig om te weten wie er precies achter ShinyHunters zitten.
Rey en de strijd om het leiderschap
Eén van de criminele hackers die in verband wordt gebracht met ShinyHunters, is hacker Rey. Daarachter zou de minderjarige Saif K. uit Jordanië schuilgaan, zo berichtte de gerenommeerde Amerikaanse cybersecurityjournalist Brian Krebs vorig jaar. Deze K., Rey dus, zou één van de leiders zijn van ShinyHunters. K. zou ruzie hebben gehad met Pepijn van der S. over het leiderschap van ShinyHunters, zo bevestigt een criminele bron aan RTL Nieuws. K. en Van der S. zouden beiden hun eigen cybercriminele groep hebben gevormd en de afgelopen tijd met elkaar overhoop hebben gelegen over macht en erkenning, niet per se geld.
De FBI noemde Van der S. bij zijn arrestatie één van de vermeende leiders van ShinyHunters. Daar wordt door een criminele bron aan getwijfeld: Van der S. zou het leiderschap hebben willen overnemen, maar dat is niet gelukt. En toen werd hij gearresteerd. K. is door RTL Nieuws om een reactie gevraagd, maar berichten komen sinds een aantal dagen niet meer aan. Zowel de FBI als Nederlandse politie verwachten de komende tijd nog meer aanhoudingen te doen.
De Pokémon-connectie
ShinyHunters hackte vorige week de website van de FBI en daar zou volgens bronnen ook de ruzie tussen K. en Van der S. naar voren komen. De naam ShinyHunters refereert aan de Pokémon-games. Het najagen van bijzondere Pokémon wordt ook wel shiny hunting genoemd. Van der S. gebruikte vroeger de hackernaam Umbreon, dat is ook een Pokémon. Bij de hack van de website van de FBI werd een afbeelding van Umbreon geplaatst. Dat zou een verwijzing zijn geweest naar Van der S., zo stellen bronnen. K., die verantwoordelijk voor de hack zou zijn, zou willen doen overkomen alsof de Nederlander de hack had gepleegd. Van der S. zat toentertijd echter al vast.
ShinyHunters gaat gewoon door
Ondanks de arrestaties van verschillende mogelijke leden van ShinyHunters en nu ook Van der S., blijft de groep doorgaan. De website van ShinyHunters op het dark web is tijdelijk offline gegaan, maar op een andere plek weer online gekomen, zo constateerde RTL Nieuws. Op deze site worden ook twee nieuwe Amerikaanse bedrijven als slachtoffer gemeld. Deze zijn vandaag toegevoegd. Als de bedrijven niet betalen, worden de gestolen gegevens op het dark web gepubliceerd. Daarmee maakt ShinyHunters na de vele arrestaties nog steeds nieuwe slachtoffers.
De FBI sprak deze week de leden van ShinyHunters toe: “Jullie hoorden van de arrestatie van jullie collega. Arrestaties zorgen ervoor dat mensen gaan praten. Wij weten jullie te vinden.” Ook de Nederlandse politie zet het onderzoek voort. Zo wordt hier na de arrestatie van Van der S. nog gezocht naar de Nederlands sprekende persoon, die verantwoordelijk zou zijn voor de grote Odido-hack. Daarvan verspreidde de politie vorige maand zijn stemgeluid.
Warme nazomer met warme nachten: ‘Voor dieren niet zo spannend’
Het is deze week nog behoorlijk warm voor de tijd van het jaar, met temperaturen die richting de dertig graden gaan. Ook de nachten zijn uitzonderlijk warm. De herfst laat dus nog even op zich wachten. Maar is dat eigenlijk wel bijzonder? En hoe kijken insecten en vogels hier eigenlijk naar?
Boswachter Frans Kapteijns uit Oisterwijk is duidelijk: voor dieren is dit allemaal niet zo’n big deal. “Die passen zich gewoon aan, die maak je niet zo gauw gek met weersomstandigheden.”
Paddenstoelen en groen gras
Door het warme en vochtige weer schieten paddenstoelen uit de grond. Bomen houden hun bladeren wat langer vast en het gras ziet er nog mooi groen uit. Er is ook genoeg eten te vinden voor de dieren.
“Trekvogels blijven hier zo lang mogelijk hun buikje volproppen, want dat is gunstig voor de vlucht richting het zuiden. Vogels passen zich aan, ze maken soms nog een nestje omdat de natuur nog volop in leven is”, aldus Frans.
Mensen hebben meer last dan dieren
Volgens Frans hebben wij mensen meer moeite met de warmte dan de dieren. Wel maakt hij zich zorgen over de verdroging van de natuur. “Ik ben bang dat onze vennen ons verlaten. Ze komen steeds droger te staan, er valt steeds meer stikstofdepositie en kwelwaters worden verontreinigd. Ook het drinkwater moeten we uit steeds diepere lagen halen.”
De verdroging gaat volgens hem in rap tempo. Hij ziet het met eigen ogen gebeuren. Daarom hoopt hij dat er meer bewustzijn komt voor het gebruik van drinkwater. “Niet te veel water sproeien in je tuin, niet steeds je auto wassen met drinkwater. We hebben het hard nodig.”
Stedelijk gebied
In het buitengebied wordt er volgens Kapteijns al veel gedaan door waterschappen en boeren om water langer vast te houden. Maar in de stad moet er nog veel veranderen. “In stedelijk gebied gaat het water overal snel weg, regenwater loopt rechtstreeks het riool in. Er wordt weinig rekening gehouden met bomen. Ze worden weggehaald maar er komen jonge boompjes voor in de plaats. Haal ze dan niet allemaal tegelijk weg, ze houden juist water vast en geven schaduw.”
Tips voor thuis
Voor mensen thuis heeft hij ook een advies: koppel je regenpijp los van het riool en vang water op in regentonnen, zodat je het weer kunt gebruiken in je tuin.
Gletsjers verloren in bloedhete zomer bijna record aan ijs, smelten gaat steeds sneller
De Zwitserse gletsjers hebben het zwaar te verduren gehad afgelopen zomer. En het was niet alleen de aanhoudende hitte die hen parten speelde. Er viel in de winter ook maar weinig sneeuw, en een groot deel daarvan was in juni alweer weggesmolten. Daarna lagen de gletsjers maandenlang onbeschermd in de volle zon, terwijl de ene na de andere hittegolf het ijs teisterde. Maar liefst 5,5 procent van de ijsmassa smolt weg. Dat staat gelijk aan 2,5 tot 4 meter van de gemiddelde ijsdikte. Op sommige stukken van de gletsjertongen ging het zelfs om maar liefst 10 meter. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van gletsjermonitorningsdienst GLAMOS en de Zwitserse Commissie voor Cryosfeerobservatie.
“Zelfs op een septemberochtend kun je het ijs nog horen smelten”, zucht glacioloog Matthias Hüss van de ETH Zürich tegen de NOS, terwijl hij op de Griesgletsjer in het zuiden van Zwitserland staat. Het is warm voor de tijd van het jaar en op de achtergrond klinkt het kabbelen van smeltwater. “Daar ben ik wel van onder de indruk. Normaal gesproken is eind september het moment waarop het smelten een paar maanden stopt.”
2026 was een slecht jaar voor Zwitserse gletsjers
Onder Hüss’ voeten kleurt het kleine beetje ijs dat er nog ligt grauw. Het doet denken aan de grijze ijsbrij die in de berm ligt na een paar dagen sneeuw in Nederland. Zwitserse gatenkaas, noemt Hüss het, wijzend naar de kale plekken aan de rand van de gletsjer. “Dit is de toekomst. Zo ziet een stervende gletsjer eruit. Het is echt een treurig gezicht.”
De extreme smelt die in 2026 is gemeten is niet eens een record. Dat stamt uit 2022, toen maar liefst 5,9 procent smolt. Op de derde plaats staat 2024, met 4,4 procent. Om aan te geven hoe ingrijpend het effect van de opwarming van de aarde de laatste jaren is: eerder schommelde de jaarlijkse smelt grofweg tussen de 0,5 procent en 2,5 procent. Alles daarboven was een flinke uitschieter. De versnelling van de smelt is ook in één oogopslag te zien als je de afgelopen decennia met elkaar vergelijkt. In de jaren 90 ging ongeveer 10 procent van het gletsjerijs verloren, in de tien jaar daarna 14 procent en in de afgelopen tien jaar was het al meer dan een kwart.
De Griesgletsjer is in relatief korte tijd onherkenbaar veranderd
De onderzoekers schrijven dat de Alpengletsjers geen schijn van kans hebben om deze omstandigheden langdurig te overleven. Ze wijzen er ook op dat er al tal van kleine gletsjers zijn verdwenen, zoals deze zomer nog de Bella Tola. Maar ook grotere gletsjers kruipen steeds verder omhoog. Naast de Griesgletsjer trekt bijvoorbeeld ook de Rhônegletsjer zich razendsnel terug. In het toepasselijk genaamde plaatsje Gletsch is het ijs niet meer te zien.
“Ik hou van Gletsch, ik vind het zo’n magische plek”, vertelt Tobias Winkelmann-Klein, wiens familie al generaties in het dorp komt. Hij is tegenwoordig directeur van het statige Grand Hotel Glacier du Rhône, dat in de negentiende eeuw nog pal naast het gletsjerijs lag.
In recente jaren ging het keihard met de Rhônegletsjer
De imposante ijsaanblik is onlosmakelijk verbonden met de geschiedenis van de plaats. “In 1868 verbleef de Britse koningin Victoria drie dagen aan de Furkapas”, vertelt Winkelmann-Klein. “En in haar dagboek schreef ze: ‘we reden naar Gletsch, langs de gletsjer’. Dat betekent dus dat de gletsjer aan de straat lag. Ze dronken thee aan de gletsjer. Je gelooft het niet: de gletsjer lag écht bij het hotel.”
Inmiddels heeft het laatste stukje ijs dat nog zichtbaar was zich aan het oog onttrokken. Winkelmann-Klein bezoekt regelmatig de gebieden hogerop, waar nog ijs ligt, al moet hij veel verder lopen dan dertig jaar geleden. “Ik zag de gletsjer dit jaar vanaf het voorjaar tot de herfst. Je ziet het ijs maar smelten en smelten en smelten. Het is zo verdrietig.”
En dat zal zo doorgaan. Zolang de mens broeikasgassen uitstoot zullen de gletsjers sneller blijven afsmelten, met grote gevolgen voor hun regio’s en de rivieren die ze voeden. Volgens de onderzoekers verloren de Zwitserse gletsjers tussen juli en september zo’n 2200 miljard liter water. Nu nog brengt al dat extra smeltwater verlichting in een droge zomer als deze, maar naarmate meer ijs verdwijnt, neemt dat effect sterk af. Bij andere gletsjers, zeker buiten de Alpen, kunnen klimaatmaatregelen nog veel verschil maken.
Voor de Griesgletsjer staat de uitkomst al vast. Hüss: “Voor deze gletsjer is het te laat. We moeten eerlijk zijn. We hadden vijftig jaar geleden wat moeten doen als we deze hadden willen beschermen.”
