Kringloopparel van de week: koninklijke kitsch uit Napels
De Kringloopparel van deze week vonden we in kringloopwinkel (en concept store) Parels Breda. De naam deed het al vermoeden. De porseleinen lamp die we hier aantroffen is er één voor de ware liefhebber. “Het is natuurlijk super kitsch, maar daardoor ook juist wel heel leuk”, vindt Natasja Roks, assistent store manager van Parels Breda. Deze Capodimonte-porseleinen lamp heeft een koninklijke geschiedenis.
In de 18e eeuw richtte koning Karel VII van Napels, samen met zijn vrouw Amalia, een ambachtelijk bedrijf op voor hoogwaardig, handgemaakt porseleinen servies en decoratie. Hiermee wilden ze concurreren met andere beroemde makers van porselein in die tijd. Ze pakten het groots aan: ze namen een bekende kunstenaar, een beeldhouwer en een scheikundige in dienst, om zo de meest prachtige, gedetailleerde ontwerpen te maken. Dit porselein uit Napels werd ontzettend populair. De naam Capodimonte is overigens vernoemd naar het koninklijk park waar de fabriek was gevestigd.
Allergie voor bloemen
“Een grappig detail is dat de koning allergisch was voor bloemen. Hij gaf zijn ambachtslieden de opdracht om levensechte, zeer gedetailleerde bloemen van porselein te boetseren”, vertelt Natasja. “Het servies en decoratie van Capodimonte staat bekend om deze bloemenversieringen.”
Zeldzaam exemplaar
De lampenkap bij Parels Breda is vrij zeldzaam: hij is eveneens van porselein en rijkelijk met bloemen gedecoreerd. Een sierlijke, witte kap met lichtroze rozen, gele bloemetjes en oranje bladeren. Daaronder zit de lampvoet met een tafereel van een jager met zijn jachthond. In de 19e eeuw boetseerden de porselein-kunstenaars steeds vaker scènes uit het volksleven, zoals jagers, vissers en zwervers. De jager, gekleed in een lange jas, laarzen en hoed, heeft in zijn ene hand zijn pijp vast, in de andere hand zijn jachtgeweer.
Getest op werking
Deze lamp werkt op een E27-fitting, die is inbegrepen. “Alle voorwerpen met elektriciteit worden bij ons getest, dus ik verwacht wel dat deze het doet. En anders mag de klant ‘m retour brengen”, legt Natasja uit. Onderaan de lamp, die een hoogte heeft van 64 centimeter, is nog het merkteken ‘N’ te zien, met de bijbehorende kroon erboven. De letter ‘N’ verwijst naar Napels, waar het porselein vandaan komt, de kroon symboliseert de koninklijke status van de fabriek.
Een vroege vorm van upcycling
Het overgrote deel van de lampen werd geproduceerd vanaf begin 20e eeuw, de periode waarin de meeste huishoudens werden aangesloten op elektriciteit. “In diezelfde periode was het ook een trend om oudere, originele Capodimonte-beelden uit de 19e eeuw om te bouwen tot een lampvoet voor een elektrische lamp. Ze boorden er dan een gat in voor de bedrading en zetten er een lampenkap op. Eigenlijk al een vroege vorm van upcycling”, vertelt Natasja. En of je er nu van houdt of niet: “Het is echt een eyecatcher voor in je woonkamer, winkel of vitrine.”
Spyker keert terug met sportwagen van 1,5 miljoen euro
De Nederlandse sportwagenfabrikant Spyker is terug. Oprichter Victor Muller presenteerde vandaag (om 19.40 uur Nederlandse tijd) in Amerika, tijdens de Monterey Car Week, de gloednieuwe C8 Preliator XXV. Die presentatie was niet goedkoop: het kostte maar liefst 700.000 dollar, vertelt Muller in een interview met autosite The Autopian. Toch vond hij het essentieel om de auto daar aan de wereld te tonen.
“Zo’n auto moet je niet alleen digitaal presenteren. Mensen moeten het leer voelen en de details kunnen zien”, aldus Muller. De oprichter, onder wiens leiding het bedrijf jarenlang te kampen had met financiële en operationele problemen, verwacht dat alle 25 exemplaren aan het einde van de week zijn uitverkocht. Dat is opmerkelijk, gezien het roerige verleden van het merk.
Het ooit beursgenoteerde Spyker ging begin 2021 failliet na jarenlang te hebben gekwakkeld. Daarna volgde een jarenlange strijd tussen curator Dennis Steffens en Muller over de compensatie van schuldeisers. De curator eiste uiteindelijk ruim 3 miljoen euro van de ex-topman. Hij dreigde Muller wegens wanbeleid aansprakelijk te houden voor de schulden in de failliete boedel en dreigde daarnaast de merkrechten aan een ander te verkopen. Dat zou een flinke tegenvaller zijn geweest voor Muller, die graag opnieuw auto’s onder de merknaam wilde bouwen.
Muller beloofde meerdere keren zijn schulden te betalen, maar het kwam er maar niet van. In september 2025 verkocht curator Steffens uiteindelijk de merkrechten, zonder te zeggen voor hoeveel en aan wie. Een maand later liet Muller weten dat hij de merkrechten in handen had gekregen, in ruil voor een schikking. Die deal leverde echter geen 3 miljoen op, maar slechts 350.000 euro, waardoor een deel van de schuldeisers met lege handen achterbleef.
Muller betaalt de herstart van het bedrijf overigens niet zelf. Hij vond een investeerder in de Oekraïense cryptomiljardair Volodymyr Nosov. “Volodymyr is zelf autoverzamelaar”, legt Muller uit aan The Autopian. Eerder probeerde hij nog twee Russische zakenpartners (Boris Rotenberg en Michail Pessis) aan zich te binden, maar dat plan ging niet door nadat bleek dat één van hen op de sanctielijst van het Verenigd Koninkrijk stond. Op die lijst staan mensen die een rol hebben gespeeld bij het destabiliseren van Oekraïne of zakelijk profiteren van hun steun aan het Russische regime. Rotenberg is al sinds zijn jeugd bevriend met president Poetin. Volgens Muller was er met Pessis niets mis, maar het is onduidelijk of die ooit in het bedrijf heeft geïnvesteerd.
Overigens: auto’s die sinds juli worden verkocht, moeten een verplicht nieuw piepje hebben als de bestuurder is afgeleid, zoals te zien is in de video.
Bibberen of zweten: Fabian (min 19,5) vs. Bas (39 graden)
Een wereld van verschil
Twee mannen, twee uitersten. Fabian werkt in een gigantisch vrieshuis in Zundert waar de thermometer min 19,5 graden aanwijst. Bas staat ondertussen in de kas van Intratuin Breda, waar het rond het middaguur al 39 graden is. Het verschil tussen hun werkplekken? Ruim 58 graden. En gek genoeg: allebei vinden ze hun eigen situatie ideaal. “Lekker”, zeggen ze in koor.
Fabian: een droombaan in de kou
Fabian Colpaart trekt elke dag een dikke winterjas en lange broek aan om bij de diepvriesgroenten te komen. Via een aantal steeds koelere ruimtes loopt hij naar zijn werkplek. “55 graden koeler hier”, lacht hij als hij het vergelijkt met de temperatuur buiten. Het vrieshuis, dat plaats biedt aan maar liefst 32.000 pallets, wordt gekoeld met behulp van 1800 zonnepanelen. Voor Fabian is het de perfecte baan: “Ik ben niet zo van de warmte. Dit is een droombaan met deze temperaturen buiten.” Al geeft hij toe dat in de winter het enthousiasme van collega’s wel eens wat minder is.
Acclimatiseren is noodzaak
Een van de grootste uitdagingen is het temperatuurverschil van bijna 60 graden. “Daar kun je echt ziek van worden”, waarschuwt Fabian. Daarom is het stapje voor stapje acclimatiseren. De medewerkers dragen speciale vriespakken en gebruiken heftrucks met verwarmde cabines. Toch moeten ze regelmatig de kou in, bijvoorbeeld voor schoonmaakwerkzaamheden of als er een pallet vastzit. Volgens onze verslaggever, die na een kwartier al pijn aan zijn vingers voelde, is dat geen pretje.
Bas: genieten van de hitte
Aan de andere kant van het spectrum staat Bas Romme, bedrijfsleider van Intratuin Breda. De zon brandt op de kassen, en tijdens de hittegolven liep de temperatuur op sommige plekken op tot 47 graden. Op de dag van het interview is het al 39 graden. Warm? “Lekker, ik vind het heerlijk!”, zegt Bas vol overtuiging. Toch is hij eerlijk: voor de omzet zijn deze temperaturen niet goed. “Regen zou nu beter zijn voor ons.” De truc om het vol te houden? “Meer drinken en meer pauzes en dan komt alles goed.”
Creatieve oplossingen
Het personeel van Intratuin mag ijsjes uit de vriezer pakken en kan afkoelen in het koelere magazijn. En voor de zenuwen is er nog een psychologische truc: de kerstafdeling wordt al opgebouwd. “Dat is psychologisch verkoelend”, lacht Bas. En Fabian? Die heeft helemaal geen behoefte aan verkoeling: “Ik ben een heel warm persoon”, grapt hij.
Ria V. uit Eindhoven moet de cel in na brandstichting op eigen zolder
De 64-jarige Ria V. uit Eindhoven is door de rechtbank in Den Bosch veroordeeld tot een jaar gevangenisstraf en tbs met dwangverpleging. De rechtbank oordeelde vrijdag dat zij vorig jaar opzettelijk brand stichtte in haar eigen huis, zo meldt het gerechtshof.
Het leven werd Ria V. vorig jaar even te veel. Ze slikte tweehonderd slaappillen en gebruikte benzine uit een jerrycan om haar vloerbedekking op zolder in brand te steken. Daarna ging ze naar bed, waar ze later bewusteloos werd gevonden door de brandweer en gereanimeerd moest worden. De zolder brandde volledig uit. Haar huis is een rijtjeshuis, waardoor ook de buren in gevaar kwamen. Het is puur aan de snelle actie van de brandweer te danken dat het vuur niet oversloeg naar de aangrenzende woningen. Er kwam bovendien veel rook vrij, waar bewoners van de omliggende huizen flink last van hadden.
Volgens de rechters is er geen enkele twijfel over dat V. de brand met opzet aanstak. Ze gaf zelf toe dat ze vóór het vuur de achterdeur op een kiertje zette, zodat haar kat naar buiten kon. Dat toont volgens de rechtbank aan dat ze weloverwogen te werk ging. Zelf zegt V. dat er geen vooropgezet plan was. “Ik dacht niet na over de gevolgen. Ik was toen absoluut niet helder”, verklaarde ze tijdens de zitting. Haar advocaat noemt de daad geen geweld, maar een wanhoopsdaad. De rechtbank vindt dat echter geen excuus voor het feit dat ze doelbewust handelde.
Verminderd toerekeningsvatbaar
Deskundigen stellen dat de vrouw lijdt aan waanbeelden en psychoses. Daardoor is ze verminderd toerekeningsvatbaar. V. had jarenlang conflicten met buurtbewoners en werkgevers en is meerdere keren uit haar huis gezet. Tijdens dezelfde zitting stond ze ook terecht voor het bedreigen van buren met een vuurwapen, dat later een pepperspraypistool bleek te zijn. Haar dreigementen en het illegaal bezit van het wapen wegen mee in de straf.
V. gaf tijdens de eerste zitting duidelijk aan geen tbs met dwangverpleging te willen. De rechtbank ziet echter dat ze haar eigen psychische problemen niet erkent en geen hulp nodig vindt. Daarom verwacht de rechter dat een lichtere vorm van begeleiding niet zou werken en wordt tbs met dwangverpleging zonder maximale duur opgelegd. Daarbovenop komt dus een gevangenisstraf van één jaar.
Frans verbod op sociale media voor kinderen onder 15 jaar afgekeurd
Onderwerp: In Frankrijk heeft de Constitutionele Raad een streep gehaald door het plan van de regering om kinderen onder de 15 jaar de toegang tot sociale media te ontzeggen. De voorgestelde wet is volgens de raad onvoldoende onderbouwd en botst met de grondwet.
De raad noemt de wet “een onevenredige inbreuk op de vrijheid van meningsuiting en communicatie”. Hoewel de bescherming van minderjarigen als doel wordt erkend, vindt de raad dat de risico’s van online communicatiediensten voor veiligheid en gezondheid niet goed zijn vastgesteld.
Een ander struikelblok is het recht op privacy. Als jongeren onder de 15 de toegang tot platforms als TikTok en Instagram wordt ontzegd, zou iedereen zijn leeftijd moeten bewijzen. Maar de wet regelt niet onder welke voorwaarden dat moet gebeuren, aldus de raad.
Het verbod was een belofte van president Macron en zou in Europa de eerste in zijn soort zijn geweest. De wet was al door het parlement aangenomen en zou op 1 september ingaan. In landen als Australië en Brazilië geldt al een vergelijkbare leeftijdsgrens van 16 jaar.
Macron heeft premier Lecornu nu opdracht gegeven om met een nieuw, “juridisch solide” wetsvoorstel te komen, rekening houdend met de bezwaren van de raad. Het Élysée meldt dat Macron vastberaden blijft en het verbod nog voor het voorjaar van 2027 wil laten ingaan.
Buitenland
Luigi Mangione geeft in rechtbank moord op CEO verzekeringsbedrijf toe
“Ik heb meneer Thompson in Manhattan neergeschoten”, vertelde Mangione aan de rechter. “Ik begreep dat mijn acties hem in gevaar van dood of lichamelijk letsel zouden brengen. Ik wist dat wat ik deed illegaal was.”
De moord vond plaats op 4 december 2024 op straat in New York. Op beelden is te zien dat Mangione met een vuurwapen op het slachtoffer afloopt en hem neerschiet. Het doelwit was Brian Thompson, de CEO van zorgverzekeraar United Healthcare.
Na de moord wist Mangione nog vijf dagen uit handen van de politie te blijven, die een klopjacht op hem voerden. Uiteindelijk werd hij opgepakt in een restaurant van McDonald’s in de staat Pennsylvania.
Beelden van de aanval zie je hier:
Mangione was vandaag in de rechtbank om schuld te bekennen aan stalking. Hij heeft daarnaast schuld bekend aan stalking van de verzekeringsbaas, met de dood tot gevolg. Volgens Amerikaanse media is het een tactiek die ervoor zou moeten zorgen dat hij niet langer wordt vervolgd voor moord.
De rechter vroeg Mangione volgens The New York Times in eigen woorden te vertellen waarom hij vindt dat hij schuldig is aan stalking. Daarop vertelde hij met een 3D-printer een wapen te hebben gemaakt. Hij reisde naar New York en deed zich voor als een investeerder om informatie te krijgen over een conferentie waar de verzekeringsbaas bij zou zijn.
Mangione heeft veel supporters, die ook vandaag weer aanwezig waren bij de rechtbank om hem te steunen. Eerder kreeg Mangione tijdens een rechtszaak vanuit de zaalsokken aangereikt, waarin kaarten in de vorm van hartjes waren gestopt. Via een online inzameling heeft hij meer dan 1,2 miljoen dollar verzameld voor zijn verdediging.
Mangione hoort op 18 december zijn straf en kan een levenslange celstraf krijgen. In deze video zie je meer over de verdachte:
