75 Jaar na Zijn Roemruchte Val: Het Ongelooflijke Verhaal van Wim van Est
“Van mijn achtste tot mijn achttiende waren we elkaars beste maten”, vertelt William van Peer over zijn grootvader, wielerlegende Wim van Est uit Sint Willebrord. ‘Opa’ Wim was de eerste Nederlander die de gele trui droeg in de Tour de France. Onsterfelijk werd ‘IJzeren Willem’ echter door zijn legendarische val in de afdaling van de Col d’Aubisque tijdens de Tour de France, precies 75 jaar geleden. “De gaten zitten er nog in”, zegt William terwijl hij de gehavende gele trui van zijn opa voorzichtig tevoorschijn haalt. “Je ziet nu hoe klein de trui eigenlijk is. Opa was ook maar één meter zeventig.”
Klein van stuk, maar groot van naam. Volgens William is het voor jongere generaties moeilijk voor te stellen hoe populair wielrenners in de jaren vijftig waren. “Mensen als opa waren de popsterren van hun tijd. Betaald voetbal stond nog in de kinderschoenen, terwijl wielrenners al wedstrijden reden in Frankrijk, België en zelfs Noord-Afrika. Dat sprak enorm tot de verbeelding.”
Dat was zeker het geval op 16 juli 1951, de dag waarop Wim van Est de gele trui veroverde in de twaalfde etappe van de Tour de France. Hij won de sprint op de sintelbaan in Dax en toen begon het aftellen. Hoe groot zou zijn voorsprong zijn op geletruidrager Roger Lévêque? Het werden tien, twaalf en uiteindelijk zelfs zestien minuten. ‘Wim van Est pakt de gele trui!’ De legendarische radioreporter Jan Cottaar ging compleet uit zijn dak.
Een dag later verdedigde Van Est het geel in de eerste Pyreneeënetappe. “Hij had het hooggebergte nog nooit van dichtbij gezien en niet geleerd hoe je in de bergen moest koersen. Maar opa kende geen gevaar. ‘Kan niet, bestaat niet’ is een typische Van Est-uitspraak”, vertelt William. In de afdaling van de Col d’Aubisque ging het mis. Hij nam steeds meer risico en liep zelfs in op de Italiaanse meesterafdaler Fiorenzo Magni. Dat kan niet goed blijven gaan, schoot door het hoofd van ploegleider Pellenaars. Enkele ogenblikken later kreeg hij gelijk. Na een klapband verloor Van Est de controle over zijn fiets en verdween hij tientallen meters diep het ravijn in. Kees Pellenaars liet zijn tranen de vrije loop.
Maar op een paar schrammen en kneuzingen na mankeerde Van Est niets. Met aan elkaar geknoopte fietsbanden trokken zijn redders hem uit het ravijn. IJzeren Willem wilde verder rijden. “Waar is mijn fiets?” vroeg hij, maar zijn ploegleider hield hem tegen. Hij kreeg een flinke scheut cognac tegen de schrik en werd naar het ziekenhuis gebracht.
“Opa vertelde dit verhaal nog jarenlang met zichtbaar plezier”, zegt zijn kleinzoon. “Ik ging vaak met hem mee naar de Acht van Chaam of de Draai van de Kaai. Overal waar we kwamen, werd hij aan die val herinnerd. Maar opa was natuurlijk meer dan alleen die val, hij was voor veel mensen een wielerheld.” “Als hij bijvoorbeeld tijdens de Acht van Chaam met zijn Volvo het parcours opreed, galmde de stem van de speaker over het terrein: ‘Dames en heren, IJzeren Willem is gearriveerd!’ Dat zegt alles over de status die hij had.”
“Zelfs bisschop Muskens kreeg het tijdens zijn uitvaart in 2003 zichtbaar te kwaad. Dat zegt voor mij alles. Voor Nederland was hij IJzeren Willem. Voor mij was hij gewoon opa, een lieve man die er altijd voor ons was.” “Opa was heel sociaal, het menselijk contact zat diep in zijn karakter. Als hij mensen van de plantsoenendienst aan het werk zag, stapte hij net zo makkelijk op ze af voor een praatje als wanneer oud-premier Dries van Agt langskwam. Voor hem was iedereen gelijk”, zegt zijn kleinzoon terwijl hij de gele trui van zijn opa weer voorzichtig teruglegt in de kast. De trui bewaart hij tussen een verzameling trofeeën, krantenknipsels, boeken en foto’s die samen het levensverhaal vertellen van de wielerlegende uit Sint Willebrord.
Europese Loting: Twente tegen Hongaarse grootmacht, Ajax naar Servië
Het is bekend tegen wie FC Twente en Ajax gaan spelen in de voorrondes van de Europese toernooien. De loting heeft uitgewezen dat de Tukkers het in de Europa League opnemen tegen het Hongaarse Ferencváros, terwijl Ajax in de Conference League een Servisch team treft: FK Vojvodina.
Die tegenstanders kwamen tot stand door een direct duel in de eerste voorronde van de Europa League. Ferencváros was daar over twee wedstrijden duidelijk te sterk voor Vojvodina. Het werd maar liefst 5-1 voor de Hongaren. Na een 2-1 uitzege in Servië, was de return in Boedapest donderdagavond een formaliteit: 3-0. Die overwinning werd mede eenvoudiger doordat Vojvodina al snel met tien man kwam te staan na een rode kaart voor Kornél Szücs. De goals vielen via Lenny Joseph, Kristoffer Zachariassen en Zsombor Gruber.
Speelschema
De eerste wedstrijden staan gepland voor dinsdag 23 juli. FC Twente speelt dan thuis, een week later volgt de return in Hongarije. Voor Ajax is het andersom: zij beginnen op 23 juli met een uitwedstrijd bij Vojvodina in Servië. De return, waarin Ajax dus thuis speelt, is op 30 juli in de Johan Cruijff Arena.
Scaloni opnieuw overdonderd door zijn eigen spelers
De bondscoach van Argentinië, Scaloni, kan het nog steeds niet geloven. Zijn team blijft hem maar verbazen, en dat zegt hij ook na de laatste wedstrijd. Hij bedankte niet alleen z’n jongens, maar ook de Argentijnse fans die massaal op de tribune zaten. “Wat de spelers laten zien is echt indrukwekkend, maar de fans zijn minstens zo tof. We zijn echt uniek, en dat bedoel ik niet arrogant. Met heel ons hart: deze mensen hebben ons vandaag naar de winst gebracht.”
Volgende week zondag staat de finale op het programma tegen Spanje, dat dinsdag nog favoriet Frankrijk uitschakelde met 2-0. “Natuurlijk willen we die pot winnen. We gaan er alles aan geven, maar het wordt een heel lastige klus”, zegt Scaloni. Hij was vier jaar geleden ook bondscoach toen Argentinië in de finale Frankrijk versloeg na strafschoppen.
Marokkaanse bondscoach Ouahbi blijft ook na WK aan
Ouahbi werd in maart aangesteld als bondscoach van Marokko als opvolger van Walid Regragui. Op het WK wist Marokko Nederland na strafschoppen uit te schakelen in de zestiende finales. Na een overwinning op Canada in de achtste finales was Frankrijk in de kwartfinale met 2-0 te sterk voor Marokko. In 2030 organiseert Marokko het WK in samenwerking met Spanje, Portugal en enkele Zuid-Amerikaanse landen.
Vechtsportfenomeen zit te wachten op die ene belletje
De medische checks zijn afgerond, maar het contract is nog niet ondertekend. Ilias Bulaid (31) hoopt dat de UFC snel belt. Als die handtekening eenmaal is gezet, dan weet de Bosschenaar precies wat hij wil. “Ik haat verliezen. Wie er ook tegenover me staat, ik wil ze neerslaan.” Verliezen? Dat is voor hem bijna een vergeten begrip. “Laatst zei iemand dat mijn laatste nederlaag in 2017 was. Op sportief vlak wil ik alleen maar winnen, ik kan niet tegen verliezen.”
Als Mixed Martial Arts (MMA)-vechter is hij nog altijd ongeslagen. In 2018 maakte hij de overstap, na een keiharde kickbokscarrière. “Mensen verklaarden me voor gek. Ik vocht op het allerhoogste niveau en was wereldkampioen, maar ik vond dat het tijd was voor een nieuwe uitdaging.” Na zijn negende overwinning op rij in april dit jaar, riep hij in de ring dat hij een stap naar de UFC verdiende. Het contact met de organisatie loopt via zijn manager, de medische onderzoeken zijn gedaan, maar groen licht heeft hij nog niet. “Ik hoop in september voor UFC te vechten in Parijs. Mijn vrouw en vijf kinderen zijn twee weken geleden op vakantie gegaan naar Marokko, ik blijf hier trainen”, zegt hij vanuit een sportschool in Oss. “Ik ben er klaar voor als de kans komt en die gaat er komen. Mijn resultaten spreken voor zich.”
Een contract bij de UFC, waar ook Bredanaar Reinier de Ridder voor uitkomt, voelt voor de Bosschenaar als een nieuw begin. “Ik heb al zoveel meegemaakt en over de hele wereld gevochten en gewonnen. Dit is waar ik voor leef. De UFC is voor mij de start van iets heel moois. Ik krijg nog betere tegenstanders en ook die wil ik de ring uitslaan.”
Het succes is hem niet komen aanwaaien. Als jonge jongen in de Bossche volksbuurt De Hofstad bleef hij weg van criminaliteit, maar hield hij wel van kattenkwaad uithalen. “Al op mijn vijfde begon ik met kickboksen en toen ik een jaar of 13 was, wist ik dat ik daar groot in wilde worden. Je hoort weleens voorbeelden van voetballers of vechters die het vroeger niet breed hadden en uiteindelijk de top haalden. Ik hoop hetzelfde verhaal te kunnen schrijven.”
Naast zijn vechtsportcarrière heeft hij zijn eigen zorginstelling JeugdKracht Brabant. “Ik vind het belangrijk om maatschappelijk betrokken te zijn en een rolmodel voor jongeren te zijn. Vechtsport voelt voor mij niet als werk en werken in de zorg ook niet. Ik doe gewoon wat ik leuk vind en ik word gek als ik niks doe.”
Sprintafstemming Kooij en Bol moet beter: ‘Je ziet Kooij best vaak uitsturen’
Na zijn overwinning in de vijfde etappe eindigde Olav Kooij in de sprints die volgden op plekken 23, 3, 2 en weer 2. Niet slecht voor een Tour-debutant, maar er had misschien nog meer in gezeten voor de 24-jarige renner uit Numansdorp. Volgens oud-coureur Ramon Sinkeldam in De Avondetappe hapert het nogal bij zijn lead-outtrein – de ploeggenoten die hem in een goede positie moeten brengen. Vooral de samenwerking tussen Kooij en Cees Bol, de man die hem in de laatste kilometer moet assisteren, is verre van top.
“Ja, dat valt echt op,” zegt Sinkeldam. “Kooij reed de afgelopen jaren bij Visma vaak alleen. Dat is juist zijn kracht, hij kan dat heel goed. Zo won hij eigenlijk ook de eerste etappe. Het is een kwaliteit van hem om zijn eigen weg te zoeken en te wachten op die jump.” Maar nu is hij overgestapt naar Decathlon, waar hij een trein om zich heen heeft. “Cees rijdt daar echt voor hem. Vandaag zag je Cees omkijken: ‘zit hij in mijn wiel, dan gaan we ervoor’. Maar wat Kooij best vaak doet, is dat hij niet volgt, maar uitstuurt.” Kooij kiest dan niet voor het wiel van Bol, maar voor een andere lijn. En dat kan toch niet de bedoeling zijn, vindt Sinkeldam. “Ik vind dat je als sprinter vertrouwen moet hebben in de jongens die voor je rijden, je lead-outtrein. Als die trein een fout maakt, prima, maar dan moet je erover praten zodat die fout de volgende keer niet wordt herhaald.”
Ellen van Dijk zag gisteren hetzelfde. Bol sloeg een gat, waar niet Kooij van profiteerde, maar de Noor Søren Wærenskjold, die alle favorieten versloeg. “En zo ging het in de etappe naar Bordeaux ook. Bol maakt de weg vrij voor hem en hij volgt niet. We hebben dit nu al drie keer gezien. Het lijkt erop dat die samenwerking nog niet lekker loopt.” Volgens Sinkeldam hebben ze in Mark Renshaw een uitstekende coach in de auto. “Die weet hoe het spel werkt. Ik denk dat ze nog duidelijke afspraken moeten maken. Want als Kooij het niet fijn vindt om van kop af te gaan, prima, maar dan moet Cees zijn rol misschien anders invullen.”
Marcel Kittel, de Duitse oud-sprinter met veertien Touretappes op zijn naam, is het eens met de kritiek, maar neemt het ook voor Kooij op. “Hij is natuurlijk nog een jonge jongen. Zijn prestaties zijn al geweldig, maar hij heeft nog niet de ervaring van bijvoorbeeld Tim Merlier,” verwijst Kittel naar de 33-jarige Belg die deze Tour al drie keer won. “Merlier is ook een mooi voorbeeld: hij zocht na de sprint van gisteren het gesprek met Jasper Stuyven, omdat die erg onrustig was in de finale. Om rustig te finishen in de Tour is heel moeilijk, vooral als je het als team wilt doen. Het duurt even voordat je echt een goede lead-outtrein hebt.”
Wielrennen
