Uganda’s grenswacht tegen ebola: een touw, handgel en een hoop zorgen
Soldaten staan op een brug die de grens vormt tussen Uganda en de Democratische Republiek Congo. Ze hebben geweren en een fles met desinfectiemiddel bij zich. Hun opdracht: de nieuwe vijand zoveel mogelijk buiten de deur houden. Uganda sloot de grens met Congo de afgelopen week, omdat de ebolabesmettingen in het oosten van dat land alleen maar oplopen. De wereldgezondheidsorganisatie WHO telt op dit moment 321 besmette personen, onder wie 48 overledenen. In Uganda zijn dat volgens een eigen telling op dit moment veel minder: negen zieken en een dode. Dat willen ze hier zo houden.
Bij de kleine grenspost bij het dorp Busunga in het westen van Uganda is een touw over de brug gespannen met rode plastic lintjes eraan. Ze wapperen in de wind. “We maken ons zorgen,” zegt grenssoldaat Adeiero Docas op de brug. “We horen wat er in Congo gebeurt en het virus is nu ook hier. We moeten ons zo goed mogelijk beschermen.” Ze mag nu alleen nog essentieel verkeer doorlaten. Dat bestaat uit af en toe een vrachtwagen met eten of hulpverleners die van de ene naar de andere kant reizen.
Vandaag komt de Congolees Adalbert Katembo, die in Congo voor het ministerie van Gezondheidszorg werkt, een update geven aan Ugandese gezondheidswerkers die ook bij de grenspost staan. “De situatie is slecht aan onze kant”, zegt Katembo. Hij leest de lijst voor met besmettingen. Nieuwe gevallen, maar 80 kilometer verderop. “Daarbovenop zijn er gewapende groepen actief in onze regio. Dat zorgt ervoor dat mensen die besmet zijn zich verplaatsen. Daardoor wordt het met de dag erger. Wij zijn bang voor deze ziekte. Het ebolavirus heeft geen genezend medicijn. Daarom maakt het ons angstig.”
Onder de Ugandese grensbrug stroomt de grensrivier. Kinderen springen in het koude water, vrouwen wassen hun kleding aan de oever. Aan de ene kant van de rivier Congolezen en aan de andere kant Ugandezen. Hier zijn geen hekken die de landen van elkaar scheiden. De grensdorpen zijn nauw met elkaar verbonden. Congolezen komen vaak naar de winkels in Uganda, omdat daar meer te koop is dan in eigen land. Kinderen uit Uganda gaan soms in Congo naar school, omdat hun ouders willen dat ze Frans leren. Andersom gebeurt ook: Congolezen die Engels willen spreken. En mensen aan beide zijden zijn familie van elkaar.
De WHO is tegen het sluiten van de grenzen. Ze is bang dat daardoor juist meer mensen oversteken zonder gescreend te worden. Ook de Congolese gezondheidsmedewerker op de grensbrug maakt zich zorgen over het sluiten van de grens. “De bevolking zit in een moeilijke situatie. We krijgen eten uit Uganda. Er komt nu niet genoeg binnen.” Mede daarom zullen mensen blijven oversteken. En dat kan. Want de grens echt afsluiten is onmogelijk. Op plekken waar de grensrivier ondiep is, staan soldaten om te voorkomen dat mensen erdoorheen waden. De grens tussen Congo en Uganda is 800 kilometer lang. “Mensen glippen er hoe dan ook tussendoor”, erkent een Ugandese migratiemedewerker.
Uganda heeft dan ook meer verdedigingslinies om besmettingen te voorkomen. In een dorp iets verderop staat een team van het Rode Kruis met posters waarop de symptomen van ebola staan. “Heb je koorts, moet je braken en voel je je lethargisch? Dat kan betekenen dat je ebola hebt”, vertelt een voorlichter aan een groep vrouwen die groenten verkopen. Ze doppen boontjes, luisteren en stellen vragen. De voorlichters van dit team zijn Ugandezen uit de gemeenschap. “We zetten mensen in die men hier vertrouwt”, zegt Christine Ondoru van het Rode Kruis. “We zien in Congo dat veel mensen boos zijn op de hulpverleners en de artsen. Ze geloven niet dat ebola bestaat. Hier proberen we er alles aan te doen om de mensen informatie te geven.”
Het helpt, zegt ze, dat ze de afgelopen jaren al vaker voorlichting hebben gegeven. Eerst over covid, en in 2022 was er in Uganda ook een ebola-uitbraak. “Mensen hebben al basiskennis en het wantrouwen is hier veel minder dan in Congo. Dat helpt.” Terwijl ze in Congo zeggen achter de feiten aan te hollen, proberen ze in Uganda nieuwe besmettingen zo veel mogelijk voor te zijn. De Ugandese autoriteiten zijn veel beter georganiseerd. Het is een sterke staat. In Congo is die juist grotendeels afwezig. Ook is de gezondheidszorg veel beter in Uganda.
Toch is de strijd tegen de ziekte ook hier niet zonder uitdagingen. De districtscommissaris van deze regio maakt deel uit van het regionale Ebola Task Team. In zijn kantoor zit hij non-stop aan de telefoon. “Scholen vragen ons om tanks om handen te wassen en we willen folders uitdelen met informatie over ebola, maar die hebben we niet,” zegt Edward Mungabirwe. “We hebben onvoldoende middelen en te weinig mankracht. Maar we doen wat we kunnen om ebola in te dammen.”
Buitenland Deel artikel:
Avondvierdaagse op meerdere plekken afgelast vanwege slecht weer
Op verschillende plekken is de avondvierdaagse voor vanavond afgelast vanwege slechte weersverwachtingen. Met name de verwachte onweersbuien maken dat de organisaties het niet aandurven de wandeling door te laten gaan. In onder meer de provincies Drenthe en Overijssel is het wandelevenement op diverse plekken afgelast, waaronder in Zwolle, Hengelo, Coevorden en Meppel. In beide provincies is momenteel code geel afgegeven vanwege mogelijk hevige onweersbuien en zware windstoten. De organisatie van de wandeltocht in Zwolle meldt dat het wandelevenement vanavond niet meer doorgaat. “Het onweer gaf de doorslag”, vertelt organisator Hilly Breunis aan RTV Oost. Als het alleen had geregend, was de wandeltocht volgens haar wel doorgegaan. “Stel dat het onderweg begint te onweren, dan kunnen al die mensen nergens schuilen”, legt ze uit. De Zwolse avondvierdaagse is al jaren de grootste van Nederland. Normaal gesproken zijn er vijf dagen om te wandelen; vanavond zou de tweede dag zijn. Vorig jaar liepen er 9000 mensen mee. “Vandaag zien we als een gelopen dag. We halen deze dag niet in”, licht de organisator toe. Ook het bestuur in Coevorden besloot vanmiddag om de avondvierdaagse voor vanavond niet door te laten gaan. Toen bekend werd dat het weer zou omslaan in Drenthe, begon het overleggen voor het bestuur. “Gisteravond hebben we het er al over gehad en sindsdien hebben we heel intensief app-contact”, zegt bestuurslid Esselien de Groot tegen RTV Drenthe. En dus hakte de organisatie de knoop door. “We hebben alle weersvoorspellingen gevolgd. Juist als de avond van start zou gaan, is er een piek van onweersbuien.” Zo’n duizend wandelaars moeten nu geïnformeerd worden. “Die willen we niet blootstellen aan onweer. Dat is een beetje riskant”, aldus De Groot. Ook in Meppel nam Stichting Meppeler Wandel-Avondvierdaagse vanmiddag het besluit de tweede avond van de vierdaagse in de stad te annuleren. “Een regenbui lopen we wel doorheen, maar er komt onweer aan. We gaan geen risico’s nemen”, zegt secretaris Alexander Koster. Het KNMI heeft voor vanavond in het noordoosten code geel afgegeven vanwege mogelijk hevige onweersbuien. De waarschuwing geldt momenteel in de provincies Groningen, Friesland, Drenthe, Overijssel. Naast blikseminslag is er in het noordoosten plaatselijk kans op schade en overlast door windstoten en zware regen. Ook kan plaatselijk hagel van 1-2 cm voorkomen, meldt het weerinstituut. In samenwerking met Regionaal nieuws Deel artikel:
Dronevliegen in Tilburg: Scholieren strijden om de titel beste piloot
Dronevliegen is tegenwoordig veel meer dan een vrijetijdsbesteding. Tijdens de Drone Cup Finals in Tilburg laten middelbare scholieren niet alleen hun vliegkunsten zien, maar ook wat je allemaal kunt bereiken met drones. Zodra je sporthal De Drieburcht binnenstapt, hoor je meteen het zoemende geluid van vliegende toestellen. Af en toe moet je bukken als er eentje laag overkomt.
Tussen alle drones staat de dertienjarige Milan uit Goirle. “Het is best pittig. Eigenlijk draait het om oefenen, oefenen en nog eens oefenen.” Hij doet mee aan de finale voor beste dronepiloot en laat zien wat hij kan. Met zijn toestel vliegt hij over, door en langs zelfgemaakte obstakels, zoals een brievenbus en een reuzenrad.
Ook Sem uit Baarle-Nassau is naar Tilburg gekomen voor de drones. “In het begin moet je even wennen, maar daarna valt het wel mee. Hij gaat behoorlijk snel, dus soms is het lastig om hem onder controle te houden,” vertelt hij terwijl hij met een controller het toestel in de lucht probeert te houden.
Niet alleen Sem en Milan zijn al wekenlang bezig met drones. Andere leerlingen bereiden zich ook voor op de Drone Cup Finals. De afgelopen weken zijn ze druk geweest met programmeren en het ontwerpen van drones. “Ze krijgen een onderdompeling in de wereld van drones. Tegenwoordig is het dagelijks in het nieuws. Er zijn ontzettend veel mogelijkheden voor later,” legt Jordy van Loon van de organisatie uit.
Wat je met drones kunt bereiken, laat Jelmer Poelsma zien. Hij was een van de dronepiloten tijdens het schaatsen op de Olympische Winterspelen van Milaan. Dinsdag vloog hij niet mee, maar zijn tafel trekt veel bekijks. Hij laat enthousiast zien hoe hij te werk ging en welke drones hij daarvoor gebruikte.
Voor Milan is vliegen met een drone niet nieuw. Hij heeft thuis een drone en laat trots een foto zien die hij zelf maakte. “Het was 21.00 uur ’s avonds en een mooie zonsondergang met wolken. Met een drone kun je gave filmpjes en foto’s maken.”
Tegelijkertijd roept het gebruik van drones ook vragen op. In bijvoorbeeld Oekraïne zorgen ze voor veel ellende. Volgens Van Loon is het belangrijk om dat niet te negeren. “Maar wij laten juist de mooie kant van drones zien. Er is zoveel mogelijk. Denk aan glazenwassers – er is een drone die je ruiten kan sproeien – of strandwachters. Je kunt het zo gek niet bedenken.”
Milan heeft zich inmiddels voorbereid op zijn finale door alvast wat proefrondjes te vliegen. Maar of hij later ook met drones wil werken? “Ik wil het vooral als hobby houden, denk ik.”
Uitslag
Na een spannende strijd vielen Milan en Sem buiten de prijzen. Ralf van het CSG Prins Maurits uit Middelharnis kroonde zich tot beste dronepiloot.
Leraar krijgt 5 jaar cel voor misbruik en stiekem filmen in kleedkamers
De rechtbank in Middelburg heeft dinsdagmiddag een 40-jarige leraar en voetbaltrainer uit Vlissingen veroordeeld tot vijf jaar cel. De man heeft een oud-leerling van een basisschool in Halsteren seksueel misbruikt. Daarnaast filmde hij jarenlang honderden jongens stiekem in Zeeuwse kleedkamers.
De man leerde de leerling kennen toen hij diens docent was in groep 8. Er ontstond een hechte band. “Na een moeilijke tijd op de basisschool voelde hij zich eindelijk gezien en gehoord toen hij bij de verdachte in de klas kwam”, vertelde de moeder van het slachtoffer tijdens de rechtszaak.
De twee gingen samen een paar dagen naar Texel. Daar filmde de man de jongen stiekem terwijl hij onder de douche stond. Daarna bleef het contact bestaan en kwam de Vlissinger regelmatig bij het gezin over de vloer. De jongen ging ook vaak een weekend bij de man logeren. Tijdens die weekenden misbruikte de man de jongen. Het misbruik stopte later wel, maar het contact niet.
Pas in april vorig jaar ontdekte de moeder wat er was gebeurd. Bij een huiszoeking vond de politie kinderporno. Het grootste deel daarvan bestond uit foto’s die de man zelf had gemaakt in Zeeuwse kleedkamers.
Vertrouwen beschaamd
De rechtbank rekent het de man zwaar aan dat hij het vertrouwen van zijn oud-leerling en diens ouders heeft misbruikt en zich liet leiden door zijn eigen seksuele behoeften. De jongen was destijds 13, de man was 37. Het slachtoffer heeft door het misbruik veel psychische klachten.
Uitspraak
Volgens de advocaat van de jongen is die tevreden met de straf. Hij hoopt dat de dader niet in hoger beroep gaat, zodat het verwerkingsproces kan beginnen, schrijft Omroep Zeeland. Het OM had zeven jaar cel geëist. De rechtbank komt tot een lagere straf, onder meer omdat de man heeft bekend, spijt heeft en professionele hulp zoekt.
Naast de celstraf moet hij de familie van de jongen een schadevergoeding van 24.100 euro betalen. De jongens van wie beelden zijn gemaakt in Zeeuwse kleedkamers krijgen elk 1.000 euro.
Broer van drugscrimineel Jos Leijdekkers door Turkije uitgeleverd aan Nederland
Volgens het OM blijkt uit onderschepte Sky ECC-chatberichten dat Harry Leijdekkers onder meer betrokken is geweest bij het ontvangen en overdragen van miljoenen euro’s aan contant geld, het aankopen van een grote hoeveelheid goud en het ontvangen en overdragen van verschillende horloges. “Het geld, goud en de horloges zijn uit misdaad afkomstig”, stelt het OM. Leijdekkers is vandaag onder begeleiding van de Koninklijke Marechaussee aangekomen op Rotterdam The Hague Airport, waar hij is aangehouden. Hij werd op 17 mei op verzoek van Nederland al aangehouden in Istanbul. Vrijdag wordt hij voorgeleid aan de rechter-commissaris.
Minister van Justitie en Veiligheid David van Weel (VVD) spreekt op X van ‘goed nieuws in de internationale strijd tegen georganiseerde misdaad’. Met het arresteren van broer Jos heeft justitie meer moeite. Sierra Leone, het land waar hij op dit moment verblijft, wil hem maar niet uitleveren. Zondag zei Van Weel nog in het tv-programma Buitenhof dat het Nederlandse kabinet gaat proberen het ontwikkelingsgeld van de Europese Unie aan Sierra Leone stop te zetten, als pressiemiddel voor de uitlevering van Leijdekkers.
Jos Leijdekkers wordt gezien als een van de grootste kopstukken in de internationale drugshandel. Hij is door de rechter al vaker schuldig bevonden aan strafbare feiten, waarvoor hij ook al meerdere jaren gevangenisstraf opgelegd heeft gekregen. Maar zolang hij zich in het Afrikaanse land kan blijven schuilhouden, hebben de straffen weinig invloed op hem. Vorige maand stonden de ouders en zus van het gezin Leijdekkers nog terecht in de Rotterdamse rechtbank op verdenking van witwassen. De Nederlandse special forces stonden in Sierra Leone al tot tweemaal toe klaar om Jos Leijdekkers op te pakken, maar beide keren werd het last minute afgeblazen. Dat meldde misdaadjournalist John van den Heuvel.
Duurdere vakanties en onrust, mensen boeken vaker last-minute
Het leven was in mei 3,5 procent duurder dan een jaar eerder, meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek vanochtend. En dat kwam door hogere energieprijzen, maar vooral door duurdere vakanties. Dat leidt ertoe dat mensen afwachtender zijn om te boeken, zien reisorganisaties.
Dat begon zo rond maart. “Je zag dat mensen heel erg aarzelden”, zegt Petra Kok van reisorganisatie TUI Nederland. “Dat had natuurlijk alles te maken met de onrust in het Midden-Oosten die toen opstartte. En een heleboel mensen wilden nog wel heel graag op vakantie. Die twijfelden en die zie je dus nu allemaal op de last minute springen.”
“Nederlanders gaan nog steeds graag op vakantie, maar kijken kritischer naar prijs, vertrekdatum en bestemming”, zegt een woordvoerder van Corendon. “Dat zien we ook terug in de belangstelling voor lastminute-aanbod. Reizigers vergelijken meer, wachten soms langer en kiezen voor een vakantie die past binnen hun budget.”
Ook reisbrancheorganisatie ANVR ziet deze ontwikkeling. “We zien zeker wel de tendens van later boeken dit jaar”, zegt een woordvoerder. “Mensen willen even wachten, omdat er best veel gebeurd is in de wereld. Mensen zijn wat voorzichtiger, maar het is niet zo dat ze niet op vakantie gaan. En ze kijken goed waarheen ze gaan.”
De meest recente cijfers van de ANVR gaan over mensen die in april geboekt hebben. Mensen boekten toen gemiddeld 81 dagen van tevoren een vakantie. Vorig jaar was dat nog 87 dagen van tevoren. En meer mensen boekten een vakantie binnen Europa: 89 procent, een jaar eerder was dat 83 procent. Er werden vooral minder vakanties naar Noord-Amerika (-38%) en Azië (-26%) geboekt.
Corendon ziet wel dat echt niet iedereen laat boekt. “Veel mensen leggen hun zomervakantie nog steeds ruim van tevoren vast, zeker gezinnen die gebonden zijn aan schoolvakanties.”
TUI ziet verder dat mensen, nu de zomervakantie dichterbij komt, alsnog boeken. “Mensen wennen aan de onrust in de wereld”, aldus Petra Kok. “En ze zien ook dat er beschikbaarheid is. Er was even angst dat er niet voldoende kerosine zou zijn. Nou, die is er wel. Ze zien ook dat de prijzen niet overdreven omhoog gegaan zijn.”
Mensen boeken bij TUI vanwege de onrust wel andere plekken dan vorig jaar. “Je ziet veel Europa, West-Europa, Spanje, Griekenland. Maar ook Turkije zie je nu, met name last-minute, weer heel sterk terugkomen.” Vakanties naar of via het Midden-Oosten worden veel minder geboekt. “Daar kun je nu natuurlijk niet heen vanwege de oranje reisadviezen”, zegt Petra Kok. “En het Verre Oosten is ook lastig. Omdat dat via de hubs gaat van Dubai, Abu Dhabi of Qatar.” Voor verre vakanties ziet TUI daarom veel mensen kiezen voor Curaçao en Bonaire.
Deel artikel:
