Noodopvang asielzoekers in Loosdrecht kleiner na onrust
Rondom de tijdelijke opvangplek in de gemeente Wijdemeren was de hele week al veel te doen. Het college had besloten om vanaf 22 april een halfjaar lang asielzoekers op te vangen in een leegstaand stuk van het gemeentehuis. Dat zorgde voor grote onrust in Loosdrecht, waar de Mobiele Eenheid tijdens demonstraties moest ingrijpen. Bewoners gaven aan dat ze verrast waren door het besluit van de gemeente. Daarom is er nu gekozen om de opvang kleiner te maken, zegt de gemeente vanmiddag. “De opvang van de groep en de snelheid waarmee dit geregeld moest worden, bleek niet geschikt. We nemen nu de tijd om de rust terug te brengen en het contact met de inwoners te herstellen.” Waarnemend burgemeester Mark Verheijen zegt dat hij ‘diep geraakt’ is door wat er de afgelopen dagen gebeurde. “Ik begrijp de zorgen van de mensen. De lokale gemeenschap staat onder flinke druk en dat kunnen we niet naast ons neerleggen. Aan de andere kant zagen we vreselijke beelden van relschoppers die de politie aanvielen. Daar keur ik duidelijk af.” Afgelopen week liepen de protesten tegen het asielzoekerscentrum in Loosdrecht meerdere avonden uit de hand. In deze video zie je hoe de ME moest ingrijpen:
Kringloopvondst in Dongen blijkt geen speeltje, maar een relikwie uit de oorlog
Wat op het eerste gezicht een opvallend intiem object lijkt, blijkt bij nader inzien een bijzonder stukje geschiedenis te zijn. In kringloopwinkel Parels & Prul in Dongen dook een metalen voorwerp op dat eerst voor een antieke vibrator werd aangezien. Maar na wat speurwerk denkt medewerker Stijn Rompa dat het waarschijnlijk om een oude inspectielamp uit de oorlogstijd gaat. “Tot gisteren dacht ik echt dat dit een antieke vibrator was”, vertelt Stijn lachend. “Het object trok de aandacht van een collega. Hij liet me zien dat er een knopje op zat en vertelde dat zulke dingen vroeger gebruikt werden om mensen te kalmeren. Toen dacht ik: dit moet ik uit de winkel halen en beter bekijken.” Pas toen Stijn het voorwerp opendraaide, bleek zijn eerdere aanname niet te kloppen. Binnenin bleek een klein lampje te zitten. “Op dat moment wist ik: dit verhaal klopt niet. Dit is geen vibrator.”
Discreet licht in het donker
Volgens Stijn gaat het vermoedelijk om een inspectielamp die werd gebruikt tijdens de Tweede Wereldoorlog of in de periode daarna. Het robuuste ontwerp van metaal en de compacte vorm passen daarbij: “Vroeger was alles groter en zwaarder. Kleine zaklampjes zoals nu had je niet.” Wat het object bijzonder maakt, is de manier waarop het licht verspreidt. In de behuizing zit een smalle opening, waardoor slechts een smalle lichtstraal naar buiten komt. “Als je bijvoorbeeld onderhoud moest uitvoeren aan een tank of een kaart wilde lezen, kon je met zo’n lampje toch zien wat je deed, zonder dat de vijand je meteen zag. Het licht bleef heel geconcentreerd.”
Mysterie blijft
Stijn kon weinig informatie over dit specifieke type lamp vinden. Dat maakt het voor hem juist interessant. “Het voorwerp is te verroest om nog te werken, dus testen zit er niet in. Ik heb nog geprobeerd er batterijen in te doen, maar er gebeurt niets meer. Daarom ben ik heel benieuwd of mensen dit herkennen. Misschien is het uniek, misschien hebben anderen er ook nog een liggen.” Waar het object vandaan komt, blijft voorlopig een raadsel. “Dat vind ik altijd jammer. Iemand heeft dit bewust naar de winkel gebracht, maar je weet niet wie of wat het verhaal erachter is.”
Blijft in eigen collectie
Voorlopig houdt Stijn de vondst zelf. “Soms heb ik objecten waarvan ik denk: deze wil ik zelf houden.” De inspectielamp komt dus niet in de winkel te liggen en krijgt ook geen prijskaartje. “Ik ben vooral benieuwd wat er nog over bekend wordt.”
Oekraïense mannen verzetten zich tegen mobilisatie, soldatentekort dreigt
Oekraïne houdt nog stand tegen Rusland, vooral dankzij de massaproductie van drones. Maar achter het front is er een groot probleem: een tekort aan soldaten. De Nederlandse militaire inlichtingendienst waarschuwt deze week dat het aantal doden aan beide kanten steeds dichter bij elkaar komt, terwijl dat eerst vooral Russen waren. “Dit is slecht voor Oekraïne, omdat het zijn verliezen bijna niet kan aanvullen, in tegenstelling tot Rusland.” Er woedt nu een felle discussie in Oekraïne over strengere dienstplicht en of de mobilisatie moet worden uitgebreid naar meer mannen. Volgens de minister van Defensie negeren twee miljoen mannen hun oproep. Sommigen verzetten zich zelfs met geweld. De stroom gemotiveerde, vrijwillige soldaten uit de eerste oorlogsjaren is opgedroogd. Van de nieuwe rekruten meldt nog maar een klein deel zich vrijwillig; de meeste worden opgeroepen of letterlijk van straat geplukt.
Niet alle mannen werken mee. “Het komt zelfs voor dat er op onze rekruteerders wordt geschoten met luchtdrukwapens”, zegt Oeljana Kravtsjoek van het rekruteringscentrum. “In Lviv zijn zelfs twee mannen gedood.” Sinds de Russische invasie waren er zeker 600 aanvallen op rekruteerders, waarvan ruim 300 vorig jaar. Video’s hiervan gaan viraal op sociale media.
Oud-journalist Pavlo Karazin kan wel begrijpen dat Oekraïners minder zin hebben om te vechten. Soldaten krijgen geen einddatum meer voor hun dienstplicht, tenzij ze dood of zwaargewond raken. “De staat zou soldaten hoop moeten geven op een terugkeer naar huis.” Zelf ging Karazin wél het leger in en is nu commandant van een dronebataljon. President Zelensky claimde onlangs zelfs dat zijn leger een vijandelijke positie veroverde met alleen robots en drones, zonder mensen. Maar de angst dat het front straks niet meer te verdedigen is, groeit. Ook Rusland is een dronesupermacht geworden, en het aantal doden aan Oekraïense kant stijgt. Van de ongeveer een miljoen soldaten is Oekraïne sinds de invasie zo’n 600.000 militairen verloren: doden, vermisten en zwaargewonden. Een extra probleem: 200.000 soldaten zijn ‘afwezig zonder verlof’, omdat ze uit onvrede niet terugkeren na verlof.
Volgens Karazin moet de mobilisatie daarom worden uitgebreid naar een grotere groep mannen. Ook de procedure moet strenger: mannen die hun oproep negeren, krijgen nu alleen een kleine boete, net als mannen die hun gegevens niet updaten. “De straf daarvoor zou zwaarder moeten”, zegt hij. Daarnaast wijzen critici op bedrijven die zich ten onrechte als strategisch hebben laten aanmerken, zodat hun personeel niet het leger in hoeft. De regering greep al eens in omdat het aantal uitzonderingen uit de hand liep.
Ook de mobilisatie zelf kan beter, legt Karazin uit. “Alle schakels, van controleurs op straat tot medische keurders, richten zich op eigen targets in plaats van op de kwaliteit van rekruten.” Ongeschikte kandidaten worden soms toch goedgekeurd, uit angst voor het verwijt van smeergeld. Het gevolg: mensen die niet inzetbaar zijn, belanden in het leger. “We mobiliseren zelfs mensen die na hun basistraining direct het ziekenhuis ingaan om hun kwalen te laten behandelen op kosten van de staat.” De Oekraïense militaire ombudsman constateerde dit probleem onlangs in een rapport: in één eenheid kwamen bijna 2000 ongeschikte mensen terecht.
Dat er hervormingen nodig zijn, is voor Karazin duidelijk. Maar politici weigeren de ernst van het soldatentekort te bespreken, uit angst voor hun politieke toekomst. Het verbreden van de mobilisatie naar 18- tot 25-jarigen is bijvoorbeeld nog taboe. Karazin: “We blijven maar hopen dat we nog een halfjaar hoeven uit te houden en dat er dan vrede is. We moeten accepteren dat dit een langetermijnconflict blijft en daar onze mobilisatie op aanpassen.”
Commando verdacht van misbruik geheime info voor dikke gokwinst op val Maduro
Een sergeant-majoor van de Amerikaanse Special Forces zit vast omdat hij met voorkennis een gok plaatste op de val van de Venezolaanse president Maduro. De 38-jarige Gannon Ken Van Dyke cashte daarmee in januari 400.000 dollar. Het is de eerste keer dat iemand wordt vervolgd voor het gebruik van een site waar je kunt wedden op wereldgebeurtenissen.
“We vertrouwen onze militairen geheime informatie toe zodat ze hun missie veilig kunnen uitvoeren”, zegt interim-minister van Justitie Blanche. “Ze mogen die extreem gevoelige informatie niet misbruiken voor eigen gewin.” Volgens een toezichthouder heeft de militair de nationale veiligheid op het spel gezet en zijn collega’s in gevaar gebracht.
Van Dyke was vanaf begin december betrokken bij de planning en uitvoering van de Amerikaanse gevangenneming van Maduro. Details over zijn rol zijn niet bekendgemaakt, maar duidelijk is dat hij toegang had tot topgeheime info over de actie. Tussen 30 december en 2 januari zette hij in totaal 32.500 dollar in op de voorspelling dat Maduro voor 31 januari zou worden gearresteerd. Vooral vlak voor de eerste raketten insloegen in Caracas, gooide hij er flink wat geld tegenaan.
Waarnemers viel het destijds al op dat iemand flink had verdiend aan de totaal onverwachte actie. Wedsites als Polymarket en Kalshi liggen onder vuur, omdat verboden handel met voorkennis veel geld kan opleveren. Gebruikers kunnen er gokken van simpele sportuitslagen tot ontwikkelingen in het wereldnieuws, zoals hoe lang de Straat van Hormuz dicht blijft. Deze vorm van termijnhandel nam een enorme vlucht na de herverkiezing van Trump.
Van Dyke lijkt niet de enige te zijn geweest die een informatievoorsprong verzilverde. Eerder deze maand wisten zeker vijftig nieuwe Polymarket-accounts precies te voorspellen dat Trump een staakt-het-vuren met Iran zou aankondigen, vaak slechts minuten voordat het nieuws naar buiten kwam. Ook verdiende een gebruiker in februari ruim een half miljoen dollar door correct te voorspellen dat de Iraanse leider Ali Khamenei niet lang meer aan de macht zou zijn. Onderzoekers van Harvard berekenden dat mogelijk 143 miljoen dollar aan winst op de site afkomstig is van handel met voorkennis. Critici noemen het daarnaast ongepast dat je winst kunt maken door iemands dood te voorspellen.
Polymarket zelf zegt zulke praktijken niet toe te staan. “De arrestatie van vandaag bewijst dat het systeem werkt.” Kalshi gaf eerder deze week drie Amerikaanse politici een boete omdat ze hadden ingezet op hun eigen verkiezingswinst. President Trump reageerde laconiek op de strafzaak. “Helaas is de hele wereld een casino geworden”, zei hij. De zaak deed hem denken aan het schandaal rond honkballer Pete Rose. “Die gokte ook op zijn eigen team. Het zou erger zijn geweest als hij tegen hen had gewed.”
Trumps oudste zoon is betrokken bij beide goksites, die marktleiders zijn: hij heeft geïnvesteerd in Polymarket en is betaald adviseur bij Kalshi. Van Dyke is aangeklaagd voor onder meer het misbruik van overheidsinformatie voor persoonlijk gewin en fraude. Daarnaast loopt er een civiele zaak tegen hem bij beurswaakhond CFTC. Hij kan een jarenlange celstraf krijgen. Op Polymarket zijn vooralsnog geen weddenschappen afgesloten op hoelang hij precies vastzit.
Drie Generaties op de Operatiekamer: Een Familiegeschiedenis in het Elkerliek Ziekenhuis
Het was vorige week dinsdag een bijzonder moment voor de familie Wegdam in het Elkerliek Ziekenhuis. Drie generaties stonden samen op de operatiekamer in Helmond voor een complexe littekenbreuk. Chirurg Johannes A. Wegdam voerde de operatie uit, en zijn vader Harry en dochter Floortje mochten daarbij zijn: “Het was uniek om dit mee te mogen maken.”
De rollen waren voor Johannes vorige week ineens omgedraaid. Waar hij vroeger als jonge chirurg bij zijn vader mocht meekijken, was het dit keer zijn 83-jarige vader die zijn ogen uitkeek. “Mijn vader is tientallen jaren werkzaam geweest als chirurg. Hij is nog hartstikke fit en wilde graag nog een keer meekijken bij mij,” vertelt Johannes trots.
Op zijn 53ste besloot Harry een nieuwe weg in te slaan en naar Afrika te vertrekken om tropenarts te worden. In totaal werkte hij daar bijna achttien jaar. In die periode bezocht Johannes hem meerdere keren. “Ik heb daar veel van hem mogen leren. Ook ben ik er geweest om mensen op te leiden en kennis te delen.”
Dat vorige week drie generaties samen op de operatiekamer stonden, had Johannes nooit durven dromen. Zijn dochter Floortje (20), die geneeskunde studeert in Groningen, liep de afgelopen twee weken stage in Helmond en kreeg de kans om ook mee te kijken: “Dat mijn dochter erbij mocht zijn, maakte het nog unieker.”
De operatie zelf was complex en werd uitgevoerd door Johannes samen met een multidisciplinair team van operatieassistenten en specialisten. “Samen met mijn operatieteam maak ik het verschil voor patiënten. Dat ik dit nu ook in het bijzijn van mijn vader en dochter heb mogen doen, vind ik heel bijzonder.”
Het was niet vanzelfsprekend dat zijn vader en dochter aanwezig konden zijn. “Er zijn uiteraard strenge regels waar mijn collega’s en ik ons aan moeten houden. Deze regels golden ook voor mijn vader en dochter.” Met de juiste voorbereiding, toestemming van de patiënt en goedkeuring van het ziekenhuis lukte het om de drie generaties samen te brengen. Iets waar chirurg Johannes het ziekenhuis, de patiënt en iedereen die heeft geholpen erg dankbaar voor is.
Het leverde volgens hem ook grappige momenten op. Zo wees Harry zijn zoon tijdens de operatie op bloed dat ergens liep. “Ja, pap, zei ik toen,” lacht Johannes, die dat zelf natuurlijk ook al had opgemerkt.
Ook het ziekenhuis kijkt met een goed gevoel terug. “Dit zijn de momenten die ons werk extra waardevol maken. Een mooi voorbeeld van vakmanschap, samenwerking en het doorgeven van kennis tussen generaties. En het belangrijkste: het gaat goed met de patiënt.”
Van beste vrienden naar kemphanen: Trump en Meloni liggen met elkaar overhoop
‘Ze is een geweldige leider’. ‘Een fantastische vriend’. En: ‘We hebben een goede relatie.’ Zomaar een greep uit uitspraken die de Amerikaanse president en de Italiaanse premier voorheen over elkaar deden. Maar nu: ‘Ik ben geschokt door haar’. ‘Zijn uitspraken zijn onaanvaardbaar’. En: ‘Wij zullen er niet voor Italië zijn’. Het lijkt haat en nijd tussen beide landen.
Giorgia Meloni was altijd een politieke vriend van Donald Trump. Ze was als een van de weinige Europese leiders bij Trumps inauguratie. Ze delen opvattingen over de economie en migratie, maar zeker niet over het voeren van oorlogen. Daar botst het tussen beide landen. “Er zijn hier heel vaak demonstraties tegen oorlogen”, zegt correspondent Sophie van der Meer. “Tegen de oorlog in Gaza bijvoorbeeld en Italië heeft ook Oekraïne vanaf het eerste moment heel fanatiek gesteund. Dat Trump nu een oorlog is begonnen in het Midden-Oosten, is hier totaal niet populair. De Italianen willen er absoluut niet bij betrokken worden.”
Dat blijkt ook uit een recente peiling. Slechts 7 procent van de Italianen steunt Trumps aanpak in Iran. Onder Meloni’s achterban is dat iets hoger, maar nog steeds slechts 15 procent. “Meloni weet dat ook. Daarom heeft ze eerder in de oorlog geen toestemming aan de Amerikanen gegeven om gebruik te maken van een luchtmachtbasis op Sicilië”, zegt Van der Meer. Trump was daar woest over.
Dat de Italianen zo anti-oorlog zijn heeft een aantal oorzaken. “Als er een grotere oorlog uitbreekt, dan is Italië een van de eerste landen waar vluchtelingen aankomen. Veel Italianen zitten daar niet op te wachten. Ook de hoge prijzen voor energie spelen mee. Italië is in grote mate afhankelijk van het Midden-Oosten en dus zeer vatbaar voor hoge prijzen. Dan is er nog het Vaticaan, heilig in Italië. “De paus roept op tot vrede en dus doen veel Italianen dat ook.”
Uitgerekend met de paus kreeg Trump het aan de stok. Paus Leo XIV had kritiek op wereldleiders die oorlog voeren, waarna Trump zei dat de paus geen idee heeft wat er in Iran gebeurt en hij ‘beter zijn mond kan houden’. Meloni noemde Trumps uitspraken ‘onaanvaardbaar’. Zo sloeg de vlam in de pan tussen de Paus en Trump: Trump ging vervolgens los op Meloni in gesprek met de Italiaanse krant Corriere della Sera. “Ik dacht dat ze moedig was, maar ik heb het mis. Het kan haar niet schelen of Iran een nucleair wapen heeft, waarmee het Italië in twee minuten opblaast als het daar de kans toe krijgt.”
De ruzie is precies datgene wat Meloni op dit moment heel goed uitkomt. “Met de paus verdedigen, maak je je in Italië populair”, zegt Van der Meer. “Wat meer populariteit kon ze wel gebruiken, zeker na het verloren referendum, waarmee ze wijzigingen in de rechtspraak wilde doorvoeren. Tegelijk kan ze afstand creëren met Donald Trump, ook een populaire move dus in Italië.”
Dan: Il Calcio, voetbal. Net als het geloof heilig in Italië. Het nationale voetbalelftal is er voor de derde keer op rij niet bij op het WK. Als het aan sommige mensen rond Trump ligt, gaat Italië alsnog en neemt het de plek van Iran over, zo werd gisteren bekend. De Italianen zijn woedend over het voorstel. De minister van Sport noemt het ’ten eerste onmogelijk en ten tweede, ongepast. Je plaatst je op het veld’. “De Italianen hebben zoiets van: ‘Degene die het beste is, mag meedoen. En Italië heeft zich gewoon niet gekwalificeerd”, zegt Van der Meer, “Ze gunnen het de Iraniërs ook. Ze zijn namelijk tegen de oorlog en zien de VS daarin als agressor. Wat overigens niet betekent dat ze het Iraanse regime steunen.”
Het idee om Italië alsnog mee te laten doen aan het WK, lijkt uit de koker te komen van een Italiaanse vriend van Donald Trump. Hij wilde er de bekoelde relatie tussen Trump en Meloni mee verbeteren, maar het tegenovergestelde lijkt dus te gebeuren. Trumps harde taal drijft Meloni verder van hem weg en ze kruipt juist dichter naar de EU toe. “De meeste Italianen willen een sterke EU, zeker nu Trump zo wispelturig is. Ze wil zich daarom steeds meer profileren als sterke leider in Europa. Een tijdje terug trok ze al veel op met de Duitse bondskanselier Friedrich Merz. Nu doet ze dat zelfs met de Franse president Emmanuel Macron, met wie ze voorheen geen goede band had.”
Vorige week vrijdag was Meloni nog in Parijs om met Europese landen te vergaderen over de oorlog in Iran en de blokkade in de Straat van Hormuz. Onderstaande video waarin Macron en Meloni elkaar begroetten, ging viral omdat Macron haar nogal stevig beetpakte, maar beiden konden er daarna hartelijk om lachen. Het is een beeld dat we niet vaak zien van de twee. Het lijkt het ultieme bewijs dat Donald Trump met zijn politiek en retoriek ook zijn vrienden van hem vervreemdt. Al weet je het bij Meloni nooit helemaal zeker. “Ze is ook gewoon een populist”, zegt Van der Meer. “Ze doet wat makkelijk is. Als ze met Macron kan optrekken, zal ze dat doen. Ze is vooral bezig met wat het beste voor haar en haar land is.”
“Belangrijke factor in het achterhoofd van Meloni zijn ongetwijfeld de verkiezingen in Italië”, zegt Van der Meer. “Ze zal er alles aan doen om die volgend jaar weer te winnen en dus moeten de energieprijzen omlaag, moet ze kritisch zijn over de oorlog in Iran en neemt ze steeds meer afstand van Donald Trump. Allemaal dingen die Italianen in meerderheid belangrijk vinden.” “Meloni ziet ook dat meer politieke vrienden van Trump het de laatste tijd moeilijk hebben. In Hongarije werd de partij van Viktor Orbán weggevaagd tijdens de verkiezingen. Ook in Frankrijk deden zijn vrienden het lokaal minder dan verwacht. En ook in Slovenië ging het mis. Meloni wil dat scenario volgend jaar voorkomen.”
