Zelfs je 7-jarige wil erop, maar de ACM gaat Roblox strak in de gaten houden: wat gaat er mis?
Je kent het wel: je kind wil niets liever dan rondhangen op Roblox, dat kleurrijke doolhof van door andere spelers gemaakte spelletjes. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) schuift nu vraagtekens bij hoe veilig dat speelparadijs eigenlijk is. Speelt Roblox wel eerlijk en beschermt het de overgrote meerderheid van zijn twee miljoen Nederlandse gebruikers – de meeste nog niet eens tien jaar oud – voldoende?
Er duiken steeds vaker seks en geweld op in zelfgemaakte games
In dat enorme aanbod aan spelletjes duiken regelmatig games op die echt níet voor een jong publiek zijn bedoeld: denk aan seksueel getinte mini-games, horror-schietpartijen of Halloweenscènes vol haat en geweld. Iedereen kan er iets instoppen – ook figuren met kwade bedoelingen. Mediapsycholoog Harry Hol voorspelde al langer: “Iedereen met een gek idee gooit het erop, en veel ervan wordt niet eens fatsoenlijk nagekeken.”
Daarnaast zouden er slimme dark patterns rondzwerven: verstopte knopjes en verleidelijke pop-ups die je kind zo verleiden tot extra kosten, iets waar deACM inmiddels aparte meldingen over krijgt.
Eerste fase zat er al aan te komen
De waakhond heeft de afgelopen maanden in een soort voor-proef al informatie opgevraagd bij Roblox zelf. Voldoende rode vlaggen dus om een officieel diepgravend onderzoek af te kondigen: let vooral op de Europese Wet inzake digitale diensten (DSA), waarin staat dat platforms te allen tijde passende maatregelen moeten treffen om jonge gebruikers te beschermen.
Overigens was dit niet de eerste waarschuwing. Ministeriele ambtenaren kondigden al eerder aan een steekproef op het platform te willen doen na signalen uit 2024 van de politie. Die zag een schrikbarende toename van zaken waarin Nederlandse kinderen – vaak 8 tot 14 jaar – slachtoffer werden van misbruik via Roblox.
Roblox zegt al volop te investeren
Roblox heeft in een eerste reactie laten weten dat het voldoen aan de DSA hoog op het prioriteitenlijstje staat. Het bedrijf wijst op recent ingevoerde leeftijdscontroles voor wie de chat wil openen, en zegt fors te hebben geïnvesteerd in slimmere veiligheidssystemen. Of dat de ACM voldoende vindt, zal blijken tijdens het naderende onderzoek.
Toch even een duik in de sloot voor verrijder langs de A58 bij Oirschot
Oei, zegt Rijkswaterstaat lachend – een hefmachine voor wegwerkzaamheden was gisteren zo geduldig op zijn stellagen dat hij kennelijk een iets te scheve positie had ingenomen en zodoende aan de overkant van de snelweg pardoes in de sloot belandde. Het ronkende beest bekend als ‘de verrijder’ lag daar glunderend te wezen terwijl bergers hem duurzaam aan de kant hijsten. Gevolg: in de richting van Eindhoven geraakten we even twintig minuten later op weg, maar de meeste voorbijrijders vonden de spectaculaire reddingsoperatie minstens één blik waard.
5 feestdagen, geen ziekbed – zo haal jij carnaval digitaal fit door
Carnaval komt eraan en dat wil je natuurlijk niet missen. Maar tussen al het geschreeuw, flarde zang en blijde kransen grijpen virussen hun kans. Griep, verkoudheid én diarree-virussen draaien op volle toeren. Hoe overleef je vijf dagen feest zonder na het aflopen van de laatste polonaise met koorts op bed te belanden? Wij zetten de handigste do’s – en een paar crushing don’ts – op een rij.
Waarom we precies nu allemaal verkouden rondhuppelen
Viroloog Jean-Luc Murk uit Tilburg verklapt het simpele mechanisme: “Carnaval valt midden in het griepseizoen én top-diarree-tijd. Daar komt bij dat we dicht op elkaar geschreeuw aan het ‘princekes’ zijn, twee nachten per nacht doorhalen en ons weerstandje laten zakken door slaapgebrek en alcohol. Virussen vinden dat een huwelijk made in heaven.”
Zeven tips om de kans op ‘dag-na-carnaval-griep’ te halveren
De viroloog en het Voedingscentrum schotelden ons de ultieme toolkit voor. Let op, een paar tips zijn best obvious – maar zelden door ons in praktijk gebracht na de zevende polonaise.
-
Knie voor handschoenen: was die handen!
Murk ziet elke editie mannen het gents toilet uitlopen zonder hun vingers te bewijzen. Draag mini-handalcohol in je pruik of laad die tas met een spray-zeeptje. Bonuspunten voor echt water en 20 seconden wrijven – maar wees eerlijk, dat overleven we alleen backstage van de afdelingspraalwagen. -
Ogen uit je hoofd, vingers uit je ogen
Vermijd – net als bij een horrorfilm – om met smerige voorntjes in je ogen te wrijven. Daar sluipen virussen het liefst binnen. -
Zoenen kan later
Even vervelend voor je crush, maar mondkapje aan of kus uitgesteld. Houd minstens de eerste polonaise afstand (Lees: geen tongzoen in de bieb-tent). -
Nachtrust: bouw voorraad slapen in
Begin carnaval strak in pak en uitgeslapen. Een overtollige dosis slaap à la “ik doe eerst 9 uur per nacht” maak je maar zelden goed. Probeer voor de intocht al minstens twee uitgeslapen nachten te scoren. -
Water, water en nog eens water
Iedere ronde bier=1 rondje water. Hou een flesje kraanwater in de broekzak van je frogs-pak. Je nieren en hersenpan zijn je beste vriendjes deze week. -
Eet je fit voor d’n boel losbarst
Volgens het Voedingscentrum is de “Schijf van Vijf” je vriend. Stapel je vriezer vol met pastasaus, soepen, curry’s en blokken bevroren fruit. Zo verdrink je niet in vet frietvet, maar in zelfgemaakte vitamines. Begin elke dag met een stevige brunch, vol fruit, waterkaraffen en volkoren lekkernijen. -
Voorbereiden = winnen
Kook door, hap banaan in plaats van smoothie, en minder blendwerk = meer vezels. Neem dat tussendoortje appel mee in plaats van de 8e soep bami.
Waarom knallen we toch wel vier, vijf dagen lang door?
Dat vroegen we aan neuropsycholoog Chantal van den Berg. Zij legt uit dat onze hersenen carnaval omarmen als een once-a-year-boost. “Die vier hectische dagen kunnen we aan omdat motivatie álles is. Je weet: ‘Dit is mijn show, dit moet’. De echte kater valt pas de dinsdag erna – maar tot die tijd zet je hersenen alle schakelaars op ‘vol gas’.”
Kortom: was, drink, slaap en houd afstand waar nodig. Dan spring je op woensdag uit bed zonder de oer-oerknal in je hoofd én een snot-viool in je neus.
Vind je alle verhalen over carnaval in Brabant groot en klein – van Tilburg tot Den Bosch en van Valkenswaard tot Etten-Leur – hier terug.
Doorbraak tegen dodelijke kanker: wetenschappers vinden lichtpuntje, maar nog even geduld
Vijftien jaar lang openden Mark en zestien collega’s in Spanje elke ochtend dezelfde labdeuren, allemaal met één missie: alvleesklierkanker verslaan. Hun identiteiten zijn minder belangrijk dan wat ze nu binnen hebben: een drievoudige medicijn-combinatie die in proeven alle kankercellen deed verdwijnen – én die niet terugkwamen. “We zagen geen serieuze bijwerkingen,” vertelde projectleider Mariano Barbacid tijdens de onthulling. “Maar pas op: dit is een flinke stap, geen finish.”
Drie medicijnen tegelijk: waarom dat nodig is
Barbacid en zijn ploeg vonden dat ze drie cruciale bouwstenen van de tumorcellen tegelijk moesten uitschakelen. Waarom? Alvleesklierkanker leert razendsnel ‘nee’ te zeggen tegen één enkel medicijn. Het middel dat er nu is, verdient patiënten sinds 2021 nog maar een paar extra maanden – daarna slaat de resistentie toe. Drie spelers tegelijk aanpakken maakt het moeilijker voor de kanker om zich te verstoppen.
Een traject van 21 jaar – en nog even door
In 2019 dacht Barbacid dat hij klaar was. Toen bleek dat er nog minstens zes extra jaren nodig waren om de laatste puzzelstukjes te leggen. Vandaar zijn waarschuwing: “Dit is niet voor patiënten van nú.” De komende jaren staan in het teken van proeven met menselijke vrijwilligers en het regelen van zwaar benodigde centen.
Waarom de Spanjaards nu al naar buiten treden
Lola Manterola, baas van stichting Cris tegen kanker, sprak van “een bijzondere dag” voor Spanje én de wereld. In Nederland klinkt de toon voorzichtiger. Casper van Eijck – bekend van het fonds Support Casper – vindt dat dit nieuws eigenlijk pas had moeten komen als de kuur echt klaar is voor ziekenhuizen. Toch snapt hij de timing: “Zo trek je geld aan voor de allerlaatste, dure stappen.”
Harde cijfers, harde waarheid
Elke dag krijgen zo’n acht Nederlanders het bericht dat ze alvleesklierkanker hebben. Jaarlijks zijn dat er ruim drieduizend. De meesten overlijden binnen twaalf maanden. De ziekte zaait snel uit en laat zich laat zien. Deze doorbraak biedt hoop, maar niet op korte termijn. Hooguit over drie jaar kan – als alles meezit – de eerste patiënt ermee behandeld worden.
Defensie rukt aan het drugsverbod: hoe stoïcijns word je ontslagen voor één joint?
Geen pilletje, geen lijntje coke en zelfs geen snelle hijs van een wietje in je vrije weekend – bij het leger is dat al jaren verboden. Nu klinkt daar voor het eerst een ander geluid: maybe, maar dan ook maar één keer.
Stel je voor: je bent zes jaar lang dag en nacht klaar voor het leger. Je rent door tropische hitte, slaapt met een geweer naast je bed en telt uren tot je thuis bent. Al die tijd zonder iets groens in je longen. De laatste nacht op oefening geef je toe aan één klein verzoek: “Wil je een trekje?” Pepijn (niet zijn echte naam, want hij wil niet nog meer ellende) zei ja. De volgende dag kreeg hij zijn ticket naar huis – niet als held, maar als ex-militair. Oneervol ontslagen. Want hij paste zich niet aan het zero-tolerancebeleid van Defensie aan.
Twintig biertjes wel oké, één joint onvergeeflijk
Pepijn kraait ongeloof. “Collega’s lopen te koop met een krat achter de kiezen, kunnen de volgende dag amper op tijd komen. Maar zó iemand krijgt geen aantekening. Ik rook één keer een joint op vakantie en wordt als crimineel weggezet.” Daar knikt advocaat Michael Ruperti instemmend bij. Ruperti is zelf veteraan en heeft al tientallen ontslagen militairen bijgestaan. “We hebben mensen verloren aan het beleid,” verzucht hij. “Jongeren die daarna zelfs niet meer bij de belastingdienst aan de slag mogen, laat staan terugkeren naar hun kazerne. Sommigen doken zo diep dat ze zelfmoord pleegden.”
Scherpste lijn: 48 uur paraat
Toch is er ook een harde lobby voor behoud van het strenge reglement – vanuit de koepel ACOM. Hun bestuurder John van der Hulst wijst op de ’notice-to-move’: militairen die binnen 48 uur moeten kunnen optrekken naar een oorlogsgebied. “Die moeten altijd nuchter zijn, ook slapend. Anders is het leven van een collega in gevaar.” Volgens hem is ’gedrag buiten dienst’ dus bepalend voor veiligheid tijdens inzet. En harddrugs? Die blijven sowieso uit den boze, vastgelegd in steen.
50 ontslagen per jaar, 0 nuance
Sinds 2021 mag elke commandant zomaar drugstesten afnemen op de kazerne. Elk jaar levert dat gemiddeld vijftig keer een royement op. Keihard, vindt Ruperti. “Wie een fout maakt, verdient een tweede kans, toch?” De vakbond is minder mild: “De norm is onbesproken gedrag voor wie parachutes springt, mijnen ruimt of met zware wapens schiet.” Maar ja, Defensie staat voor een enorme groei en heeft wel honderden nieuwe rekruten nodig. Juist jonge mensen die groene-sjoeters-conumers kunnen zijn.
Wisselende opvattingen, wellicht een warning
De opening is er. Defensie laat in een reactie aan Nieuwsuur doorschemeren dat ze het beleid herbekijkt. “Drugsgebruik word anders bekeken in de samenleving,” klinkt het. De focus moet verschuiven naar voorlichting en preventie, en bij een stommiteit krijg je eerst een officiële waarschuwing in plaats van onmiddellijk de laan uit. Of dat plan doorgaat, is nog even afwachten. Voorlopig blijft Pepijn rookgordijn. Zijn droomcarrière is kapot door één joint, terwijl voorbijgaanders “helaas, regels zijn regels” mompelen.
Trouwe gladheid blijft storten: bus botst op boom en auto raakt fietsers
De sneeuwresten zijn nog maar net verdwenen of de wegen liggen weer als glas. Vannacht was het raak in Scharmer (Groningen): een lege lijnbus schoot over het gladde wegdek en knalde kiep-onder-uit tegen een boom. Busbestuurster klemgezet, brandweer erbij en snel naar het ziekenhuis per ambulance. Gelukkig geen passagiers in ’n lege bus.
Op dezelfde gladheid knalde het vanmorgen in Gaanderen (Achterhoek). Een automobiliste verloor grip, haar auto draaide dwars en sneed twee fietsers op het fietspad. De fietsers werden ter plekke nagekeken en konden direct doorfietsen; er hoefde niemand mee in de ambulance. De bestuurster zelf kwam er met de schrik vanaf.
Daarnaast glipten er in Nietap, Oudemolen (Drenthe), Leens (Groningen) en Balkbrug (Overijssel) nog diverse auto’s van de weg. Vermoedelijk allemaal te wijten aan gladheid. Het KNMI gaf tot klokslag 12.00 uur code geel af voor deze provincies plus Friesland en de Waddeneilanden. Vanwege sneeuw en resten daarvan is het lokaal levensgevaarlijk glad. Dit jaar krijgen ze geen rust: sinds donderdag 1 januari werd al 21 keer een weerwaarschuwing uitgedeeld voor het noorden.
