Gemeente Maashorst pakt overlast in Bevrijdingspark Uden aan
De gemeente Maashorst grijpt in bij het Bevrijdingspark in Uden. Het park moet veiliger worden, en daarom komen er meerdere maatregelen — waaronder tijdelijk cameratoezicht. Aanleiding: sinds juni zijn er bijna 140 meldingen binnengekomen bij de politie en de gemeente van mensen die zich er niet veilig voelen.
Vandalisme verspreidt zich
“Het vandalisme lijkt zich een beetje te verspreiden over Uden,” zegt Claus van Heesch, voorzitter van Uden Centrum Management. Bezoekers voelen zich door de overlast van verschillende jongeren niet veilig in het park. De gemeente bevestigt dat het vooral jongeren zijn die voor de problemen zorgen.
Burgemeester Hans van der Pas is duidelijk: “Ik sta voor een veilige en leefbare gemeente. Inwoners moeten in het park kunnen wandelen, spelen, ontmoeten en ontspannen, zonder zich onveilig te voelen. We kijken dan ook niet weg als inwoners overlast ervaren en daarom pakken we deze situatie grondig aan.”
Pakket aan maatregelen
De burgemeester kondigt een flink pakket aan maatregelen aan. Denk aan extra toezicht, betere verlichting en tijdelijk cameratoezicht in het park. Dat laatste geldt voor minimaal één maand. De beelden worden op een aantal momenten of bij incidenten teruggekeken.
Zorgen vanuit de ondernemers
Volgens Van Heesch is er reden tot zorg: bewoners uit verschillende wijken wandelen door het park richting het centrum, en ook het busstation ligt daar. Hij is voorzitter van Uden Centrum Management, een samenwerkingsverband van horeca-, retail- en vastgoedondernemers in Uden.
“Het vandalisme lijkt zich een beetje te verspreiden over Uden,” vervolgt hij. Daarmee verwijst hij naar eerdere overlast in het centrum, dat tegen het park aan ligt. Eerder noemde hij het zelfs “straatterreur”: winkels werden bekogeld met stenen en mensen werden uitgelachen en natgespoten. De overlast was zo erg dat er een samenscholingsverbod kwam.
Samenscholingsverbod werkte
“Dat werkte. We hebben deze zomer veel minder last gehad. Al waren we wel bang hoe het zou zijn als de scholen weer zouden beginnen. Dat blijkt nu best wel mee te vallen, want het vandalisme is een stuk minder. Wel hebben we last van hardrijdende fietsers op e-bikes en fatbikes.”
De ondernemers blijven zich ondertussen inzetten voor meer veiligheid. Van Heesch hoopt dat de maatregelen in het Bevrijdingspark gaan werken, maar heeft ook zijn bedenkingen: “Heel eerlijk. Als in het Bevrijdingspark camera’s hangen, dan zal het wel weer ergens anders naartoe verschuiven. Het blijft belangrijk om de groep om wie het gaat aan te spreken en daar iets mee te doen. Dat blijkt lastig.”
Ouders en scholen wijzen naar elkaar voor oplossing tegen online pesten
Mobieltjesverbod op basisscholen: online pesten gaat gewoon door
Ondanks dat het mobieltjesverbod al twee jaar geldt op Nederlandse basisscholen, is online pestgedrag onder kinderen nauwelijks afgenomen. Dat vertellen scholen aan het NOS Jeugdjournaal, dat langs tientallen basisscholen ging. De meeste scholen die de NOS sprak zien weinig verbetering. Volgens hen gebeurt het pesten vooral in groepchats op apps zoals Snapchat en WhatsApp. Kinderen worden buitengesloten, uitgescholden of krijgen nare opmerkingen naar hun hoofd. Ook worden foto’s van leerlingen gedeeld, waarbij met AI bewerkte beelden een steeds grotere rol spelen.
Meer preventie nodig: heldere afspraken tussen ouders en scholen
Daarom is meer preventie nodig, zeggen deskundigen tegen de NOS. Ouders en scholen moeten duidelijkere afspraken maken over hoe je online met elkaar omgaat en kinderen daar actief in begeleiden. Dat is nodig omdat online pesten meestal ernstiger is dan offline pesten, zien deskundigen. Vaak gaat het om kinderen die al in de klas gepest worden. Die worden vervolgens ook online gepest, zegt Tessa Kaufman, als socioloog en pedagoog verbonden aan de Universiteit Utrecht. De scholen die de NOS sprak herkennen dat beeld.
Online pesten is heftiger: geen ontsnappen meer mogelijk
Dat online pesten heftiger is dan offline, heeft meerdere redenen. Eerder kon je de schooldeur achter je dichtdoen en dan had je even rust, zegt Kaufman. “Nu kun je er niet meer aan ontsnappen, het gaat gewoon altijd door”, vervolgt ze. Ook maken kinderen op sociale media heftigere opmerkingen dan op het schoolplein en is de drempel om langer door te gaan met pesten een stuk lager. Je ziet je klasgenootje niet, waardoor je niet ziet hoe verdrietig iemand wordt. “Degene die pest heeft vaak niet door hoe snel iets zich online kan verspreiden”, zegt Kaufman. “En je ziet de gezichtsuitdrukking van de ander niet, je ziet je klasgenootje niet, waardoor je niet doorhebt hoe verdrietig iemand wordt”, vervolgt ze.
Ongeremd online: het schermpje ertussen
Ook Remco Spithoven, lector online weerbaarheid bij Saxion Hogeschool, herkent dat het pestgedrag online heftiger is geworden. Hij ziet dat kinderen online over het algemeen veel ongeremder zijn. “Er zit een schermpje tussen”, zegt hij. “Kinderen weten niet wat ze de wereld in slingeren.” Bovendien is online de schade al snel aangericht. Een kind kan één keer een foto of opmerking plaatsen, maar die kan daarna duizenden keren gedeeld worden. Het gepeste kind wordt daardoor keer op keer met de beelden geconfronteerd. “Kinderen zijn zich niet altijd bewust van hoe heftig dat is: iets gaat niet zomaar meer weg”, stelt Kaufman. Dat is des te schadelijker voor het gepeste kind. “Dat voelt zich extra alleen, juist omdat het weet: heel veel mensen zien dit. En tegelijkertijd leest een kind zo’n bericht vaak alleen op zijn telefoon. Dat maakt het extra eenzaam.”
Volwassenen lopen achter de feiten aan
Wat er online gebeurt, gebeurt veelal zonder toezicht waardoor kinderen vrij spel hebben. Kaufman merkt dat veel volwassenen ook niet goed weten hoe ze met de online wereld van kinderen om moeten gaan. Online ontwikkelingen gaan snel, zegt Kaufman. “Eigenlijk lopen ze achter de feiten aan.” Niet alleen ouders, maar ook het onderwijs loopt daarin achter, vindt Kaufman. Volgens haar zijn de huidige lespakketten niet toereikend.
Wijzen naar elkaar: wie pakt de verantwoordelijkheid?
Ondertussen wijzen ouders vaak naar de scholen, en de scholen naar de ouders voor de oplossing, blijkt uit de rondgang. Een basisschool benadrukte zich soms een soort recherchebureau te voelen. “Dan moeten we uitzoeken wie wanneer wat heeft gezegd.” Volgens de school zou het helpen als ouders beter zouden letten op wat hun kinderen online doen. Dat benadrukken Spithoven en Kaufman ook. “Ouders zouden meer verantwoordelijkheid moeten nemen. Begeleiden, monitoren, meekijken”, zegt Spithoven. Dat kan bijvoorbeeld met toezichtsoftware, maar ook actief het gesprek aangaan met je kind helpt volgens de lector. “Ouders denken vaak: als mijn kind iets naars meemaakt, komt het wel naar me toe. Maar dat is echt naïef”, zegt Spithoven. In plaats daarvan vindt Spithoven dat ouders de kinderen op een rustige manier kunnen vragen hun ervaringen: “Wat kom je tegen? Wat zie je? Wat maak je mee?”. Daar moet structureel aandacht aan worden besteed, beamen de deskundigen. Vernieuwde lespakketten op scholen kunnen veel nut hebben, maar de verantwoordelijkheid moet ook bij de ouders komen te liggen.
Een onvergetelijk verlies: Olivia, Damian en Sarah voor altijd samen
Op 11 juni werden drie kinderen uit Axel – Olivia, Sarah en Damian – het slachtoffer van een verschrikkelijk ongeluk. Een 19-jarige automobilist reed in op een groep fietsende scholieren. Ook de directrice van basisschool De Warande kwam daarbij om het leven. De kinderen waren op weg van Axel naar het dorp Vogelwaarde voor het jaarlijkse schoolkamp. Morgen moet de veroorzaker van het ongeluk voor de rechter verschijnen.
“Sarah was ons zonnestraaltje in huis”
Moeder Evy Grofsmid vertelt openhartig over haar dochter Sarah, die bij het drama om het leven kwam. “Ze zou de volgende maand 13 zijn geworden.” Evy zag haar dochter die ochtend voor het laatst. “We hadden ’s nachts nog in hetzelfde bed geslapen. Bij het wegfietsen van school was ze zenuwachtig en had ze moeite om niet te gaan huilen vanwege de heimwee. Ze had een klein glimlachje en keek krampachtig voor zich uit.”
In een video vertelt Evy over hoe ze die vreselijke dag heeft ervaren. Sarah fietste naast haar beste vriendin Olivia, die het ongeluk ook niet overleefde. Ze zijn ‘nu voor altijd samen’, zegt Evy. “Sarah was dol op Olivia. Ze waren beste vriendinnen en moesten altijd winnen. Was het niet in kleding, dan was het wel in hun haar.” Op de ochtend voor vertrek hadden ze nog afgestemd over hoe ze hun haar zouden doen.
Een onwerkelijke dag
Een paar uur later kreeg Evy via een collega in de lunchpauze van het ongeluk te horen. “Ik kreeg gelijk een beetje een naar gevoel. De school wist nog weinig maar gaf aan dat ik rustig en bereikbaar moest blijven. Toen wist ik: dit is niet goed.” Met een collega is ze naar de plek van het ongeluk gereden, net als enkele andere ouders van de schoolklas, onder wie ook de ouders van Damian en Olivia. “Er was heel veel politie. Toen we naar het ongeluk reden, werden we alsmaar ingehaald door hulpdiensten.”
Ter plaatse moest ze de naam van haar dochter zeggen tegen iemand met een portofoon. “Toen ik de naam van Sarah zei, liep ze weg. Daarna liep de politieagent nog verder weg. Ik werd toen een beetje boos in mezelf. Waarom loop je weg, waarom zeg je niets, vroeg ik mij af. Maar toen ze terugkwam zei ze het in één adem.”
Op de locatie van het ongeluk werden nog kinderen behandeld en verzorgd en Evy mocht niet naar Sarah toe. “Ik wilde haar hand vasthouden, maar dat mocht niet. In shock en vol verdriet zaten we in de berm.” Pas ’s avonds in het uitvaartcentrum kon ze haar dochter zien.
Voor altijd samen
Vlak bij hun basisschool zijn de overleden kinderen inmiddels begraven. Naast elkaar, zodat ze voor altijd samen zijn. “Dat leek ons het beste”, zegt Evy, die na het ongeluk heel hecht is geworden met de ouders van Olivia en Damian. “Wij moeten allemaal leven met dit verdriet.” Ook de school, klasgenoten en de families gaan geregeld naar de begraafplaats. “We hebben er echt iets moois van gemaakt. Er wordt heel vaak iets bij gelegd. Een bloemetje, een steentje of een lipglossje waar Sarah zo van hield.”
De kinderen zoals hun ouders hen herinneren
De ouders vertellen over hun Damian, Olivia en Sarah:
Damian was een lieve, zachte zorgzame jongen. Grote broer van Roan en stiefbroer van Riley. Altijd vrolijk. Was goed voor anderen, een goede betrouwbare vriend. Als je geen aansluiting had, was hij er voor je. Wat hij later wou worden wist hij nog niet. Maar hij vond aardrijkskunde en geschiedenis heel interessant. Hij wist ook van alle landen de bijbehorende vlaggen. Hij wist het je precies te vertellen als je een vlag liet zien of ernaar vroeg. Na school trok hij zich nog graag terug op zijn kamer met zijn Lego Star Wars, of speelde met zijn lightsabers. Hij was helemaal klaar voor de middelbare school om daar aan zijn Havo/Vwo te beginnen. We missen hem enorm en het is vreselijk dat hij die toekomst niet meer meekan maken.
Olivia was een lieve, sociale en stoere meid met een hart van goud. Ze was super sportief en hield van een stoere uitstraling. Ze had fijne vriendinnen en bracht graag tijd met hen door. Met haar zus had ze een heel bijzondere band; ze waren ontzettend hecht. Ook genoot Olivia enorm van de gezelligheid en momenten samen met haar ouders, haar drie broers en haar zus. Olivia bracht zoveel warmte, gezelligheid en liefde in ons gezin. We missen haar enorm en haar afwezigheid is voelbaar in alles.
Sarah was een vrolijke lieve meid, een opgroeiende puber. Klaar voor de middelbare school. Een echte zonnestraal die je altijd liet lachen. Haar passie was dansen, dit deed ze in een wedstrijdteam. Ze hield van het leven en keek uit naar de toekomst. Ze wilde later juf worden, ze was dol op kleine kinderen. Sarah stond ook altijd klaar voor haar broertje en waren samen echte maatjes. Haar missen doet intens veel pijn. Ze is nu voor altijd bij Damian en Olivia en wij moeten allemaal leven met dit verdriet. Drie kinderen voor altijd 12.
De rechtszaak
De verdachte van het ongeluk moet morgen voor het eerst voor de rechter verschijnen tijdens de eerste pro-formazitting. De zaak wordt dan nog niet inhoudelijk behandeld. Hij zit sinds het ongeluk in voorarrest. Eerder maakte de rechtbank al bekend dat de inmiddels 20-jarige verdachte roekeloos reed in de week voorafgaand aan het ongeluk. Op de dag van het ongeluk beging hij drie verkeersovertredingen en in de dagen daarvoor waren het zelfs zeventien overtredingen. De auto had een kapotte bestuursbekrachtiging en op de telefoon van de verdachte vond de rechtbank meerdere video’s waarin hij zichzelf filmde terwijl hij veel te hard reed en verboden manoeuvres uitvoerde.
Hyves is terug: nostalgie of een verloren strijd?
Het platform dat we massaal gebruikten voor krabbels, glitterplaatjes en dansende bananen is weer onder ons – maar voor hoelang?
Vandaag is het precies 22 jaar geleden dat Hyves werd opgericht. In 2013 verdween het platform als sociaal netwerk, omdat het de concurrentie van onder meer Facebook niet aankon. Nu probeert uitgever Mediahuis Hyves nieuw leven in te blazen in een compleet veranderde onlinewereld.
Geen verslavende algoritmes, wel Europese servers
De aanpak moet bewust anders zijn dan bij andere sociale media. Hyves kiest voor:
- Geen verslavende algoritmes – berichten verschijnen chronologisch
- Europese servers
- Geen verkoop van gebruikersdata aan derden
“Wat wij gaan doen is echt ons richten op het contact met je vrienden en het lid zijn van communities”, zegt Hyves-directeur Riske Betten. Voor mensen die klaar zijn met eindeloos scrollen klinkt dat wellicht aantrekkelijk.
Enthousiaste start
De belangstelling op de eerste dag lijkt in ieder geval groot. De 10.000 plekken die vandaag beschikbaar waren, waren volgens Betten om 6.00 uur ’s ochtends al vergeven.
Experts zijn sceptisch
Toch denken experts dat het lastig wordt om gebruikers te blijven trekken, ondanks de nostalgie waar Hyves op inspeelt. “Het speelt in op een heel goed sentiment. Op dat verlangen naar vroeger zonder of met heel weinig sociale media”, zegt socialmedia-expert Joey Scheufler.
Maar juist het ontbreken van algoritmes kan volgens hem een probleem worden. “We zijn verwend geraakt door de algoritmes die laten zien wat je leuk vindt. Het is een compleet andere wereld die compleet is overgenomen door Instagram en TikTok.”
“Als ze gaan doen wat ze al deden: nee. Helemaal niet. Het is niet voor niets verdwenen”, aldus Scheufler. Hij voegt toe: “Op Hyves zag je je moeder, je tante, oud-klasgenoten. Ik denk dat mensen daar helemaal niet op zitten te wachten nu.”
“Een halfjaar maximaal”
Communicatiewetenschapper Emmelyn Croes van Tilburg University sluit zich daarbij aan. “Ik denk dat het helaas niet heel lang zal duren. Een halfjaar maximaal.” Volgens haar zijn we als maatschappij sterk gewend geraakt aan algoritmes: “Het speelt in op nostalgie. Het is een klassiek socialemediaplatform. Dat past niet bij de wereld waarin we nu leven, met algoritmes, weinig concentratie en een korte spanningsboog.”
Wel ziet Scheufler waarom de terugkeer mensen aanspreekt: “Ik vind het een heel leuk idee, maar het is belangrijk dat er iets aan verandert.” Croes vraagt zich af wat Hyves kan bieden wat andere platforms niet al hebben: “We hebben al privéplatforms zoals WhatsApp. Ik vraag me dus af welke behoefte Hyves gaat vervullen. Behalve terug in de tijd. Maar dat blijft niet lang leuk.”
Vissen vangen met weerhaken wordt niet verboden, Kamer verwerpt voorstel PvdD
Geen landelijk verbod op weerhaken
Het ziet ernaar uit dat er voorlopig geen verbod komt op het gebruik van weerhaken bij het vissen. De Tweede Kamer heeft een voorstel hierover van de Partij voor de Dieren weggestemd. De Kamer wil namelijk niet dat Nederland een uitzonderingspositie krijgt in vergelijking met de rest van de wereld.
Waarom wilde de PvdD een verbod?
Kamerlid Kostic van de Partij voor de Dieren diende het voorstel in omdat haken met weerhaken volgens haar kunnen zorgen voor “ernstig en onnodig dierenleed”. Zulke haken zijn namelijk lastiger uit de bek van een vis te halen dan andere haken, wat allerlei verwondingen kan veroorzaken. Volgens Kostic was een verbod ook prima uitvoerbaar geweest, aangezien haken zonder weerhaken “breed verkrijgbaar en in de praktijk goed bruikbaar zijn”.
Amersfoort als voorbeeld
In Amersfoort geldt al drie jaar een gemeentelijk verbod op het hengelen met weerhaken. Dat verbod kwam er op initiatief van een wethouder van de Partij voor de Dieren. Toch bestaat een landelijk verbod nog nergens. Wel zijn er landen met regionale verboden, bijvoorbeeld in bepaalde meren, rivieren of kwetsbare natuurgebieden. Soms moeten er ook verplicht weerhaakloze haken worden gebruikt voor specifieke vissoorten zoals forel of zalm.
Sportvissers fel tegen
De sportvisserijsector was flink tegen het opnemen van een verbod in de Visserijwet. In een brandbrief aan de Tweede Kamer schreven de visliefhebbers dat Nederland niet voorop zou moeten willen lopen. Volgens hen zorgt “de uitzonderingspositie van Nederland” voor “een geïsoleerde markt, met materiaaleisen die nergens anders ter wereld gelden”. Ook stellen de sportvissers dat een verbod leidt tot een kleinere vangst, mede omdat zonder weerhaken bepaalde soorten aas niet meer gebruikt kunnen worden.
Kamer deelt de mening van de sportvissers
Een meerderheid van de Kamer bleek die mening te delen, zo werd vanmiddag duidelijk bij de stemmingen.
Lowie’s zelfgemaakte flitspaal mag blijven staan: “Juridisch een grijs gebied”
Lowie uit Heense Molen heeft een zelfgebouwde flitskast in zijn achtertuin gezet, en die mag daar voorlopig gewoon blijven staan. Zowel de provincie als de politie grijpt op dit moment niet in.
Waarom bouwde Lowie een flitspaal?
Lowie is helemaal klaar met het hardrijdende verkeer langs zijn dijkhuis. Volgens hem scheuren automobilisten er soms met 120 of 140 kilometer per uur voorbij. Reden genoeg dus om zelf actie te ondernemen.
Wat zegt de provincie ervan?
Zolang de flitskast op Lowies eigen terrein staat en geen overlast veroorzaakt, wordt er niet opgetreden. Dat verandert pas als de nepflitser gevaarlijke situaties oplevert, bijvoorbeeld wanneer automobilisten plotseling hard op de rem gaan staan. Dat laat een woordvoerder van de provincie weten.
En de politie?
Ook de politie ziet de nepflitser op eigen terrein niet direct als verboden. “Het is juridisch een grijs gebied. We zijn daarom geen voorstander van middelen die kunnen worden aangezien voor officiële handhavingsapparatuur”, aldus een politiewoordvoerder.
Zo realistisch dat zelfs Flitsmeister hem oppikte
De zelfgebouwde kast is een stalen constructie met een geblindeerd glazen plaatje aan de voorkant. Met rood-witte bandstickers maakte Lowie zijn creatie zo echt mogelijk. Met succes: de ‘flitser’ dook zelfs op in Flitsmeister.
De politie ziet liever andere maatregelen die zichtbaar bijdragen aan snelheidsbewustzijn, zoals een groen verkeerspoppetje. “Deze middelen hebben hetzelfde doel, namelijk het verlagen van de snelheid, zonder dat er onduidelijkheid ontstaat over de rol van de overheid en de politie”, legt de woordvoerder uit.
Hardrijders op de N257 al langer bekend
De provincie weet al langer dat er op de N257 te hard wordt gereden. De Heense Molen staat daarom op de radarlijst van de politie: afgelopen voorjaar vonden er negen snelheidscontroles plaats. Daarbij reed ongeveer vijf tot tien procent van het passerende verkeer te hard.
Eerder dit voorjaar zette Lowie de flitskast al eens tijdelijk in een groenstrook buiten zijn erf. Die moest hij toen van de provincie weghalen. Maar in zijn achtertuin mag zijn zelfgemaakte kast voorlopig blijven staan.
