Deze Lamp uit Breda Is Een Echte Koninklijke Vondst
De Kringloopparel van deze week vonden we in kringloopwinkel (en concept store) Parels Breda. De naam deed het al vermoeden. De porseleinen lamp die we hier aantroffen is er één voor de ware liefhebber. “Het is natuurlijk super kitsch, maar daardoor ook juist wel heel leuk”, vindt Natasja Roks, assistent store manager van Parels Breda.
Een Koninklijke Oorsprong
Deze Capodimonte-porseleinen lamp heeft een koninklijke geschiedenis. In de 18e eeuw richtte koning Karel VII van Napels, samen met zijn vrouw Amalia, een ambachtelijk bedrijf op voor hoogwaardig, handgemaakt porseleinen servies en decoratie. Hiermee wilden ze concurreren met andere beroemde makers van porselein in die tijd. Ze pakten het groots aan: ze namen een bekende kunstenaar, een beeldhouwer en een scheikundige in dienst, om zo de meest prachtige, gedetailleerde ontwerpen te maken.
Dit porselein uit Napels werd ontzettend populair. De naam Capodimonte is overigens vernoemd naar het koninklijk park waar de fabriek was gevestigd.
Allergie voor Bloemen
“Een grappig detail is dat de koning allergisch was voor bloemen. Hij gaf zijn ambachtslieden de opdracht om levensechte, zeer gedetailleerde bloemen van porselein te boetseren”, vertelt Natasja. “Het servies en decoratie van Capodimonte staat bekend om deze bloemenversieringen.”
Een Zeldzaam Exemplaar
De lampenkap bij Parels Breda is vrij zeldzaam: hij is eveneens van porselein en rijkelijk met bloemen gedecoreerd. Een sierlijke, witte kap met lichtroze rozen, gele bloemetjes en oranje bladeren. Daaronder zit de lampvoet met een tafereel van een jager met zijn jachthond.
In de 19e eeuw boetseerden de porselein-kunstenaars steeds vaker scènes uit het volksleven, zoals jagers, vissers en zwervers. De jager, gekleed in een lange jas, laarzen en hoed, heeft in zijn ene hand zijn pijp vast, in de andere hand zijn jachtgeweer.
Getest op Werking
Deze lamp werkt op een E27-fitting, die is inbegrepen. “Alle voorwerpen met elektriciteit worden bij ons getest, dus ik verwacht wel dat deze het doet. En anders mag de klant ‘m retour brengen”, legt Natasja uit.
Onderaan de lamp, die een hoogte heeft van 64 centimeter, is nog het merkteken ‘N’ te zien, met de bijbehorende kroon erboven. De letter ‘N’ verwijst naar Napels, waar het porselein vandaan komt, de kroon symboliseert de koninklijke status van de fabriek.
Een Vroege Vorm van Upcycling
Het overgrote deel van de lampen werd geproduceerd vanaf begin 20e eeuw, de periode waarin de meeste huishoudens werden aangesloten op elektriciteit. “In diezelfde periode was het ook een trend om oudere, originele Capodimonte-beelden uit de 19e eeuw om te bouwen tot een lampvoet voor een elektrische lamp. Ze boorden er dan een gat in voor de bedrading en zetten er een lampenkap op. Eigenlijk al een vroege vorm van upcycling”, vertelt Natasja.
En of je er nu van houdt of niet: “Het is echt een eyecatcher voor in je woonkamer, winkel of vitrine.”
Grote natuurbrand nadert geëvacueerd dorp Gey in Duitsland
De grote natuurbrand in de Duitse deelstaat Noordrijn-Westfalen komt steeds dichter bij het geëvacueerde dorp Gey. Het vuur bevindt zich op zo’n 150 meter van het plaatsje. Volgens de deelstaatregering gaat het om de grootste natuurbrand ooit in de deelstaat.
Sinds gisteren woeden er drie natuurbranden in het gebied, waarvan twee zijn geblust. De derde brand verspreidde zich verder in de gemeente Hürtgenwald, waar Gey onder valt. De gemeente ligt op zo’n 30 kilometer van de Nederlandse grens in Zuid-Limburg. Zo’n 2000 inwoners moesten daar vanochtend vroeg hun huizen verlaten. Ze zijn ondergebracht in noodopvangcentra. De verwachting is dat ze vanavond elders moeten overnachten, zegt de Duitse brandweer.
Inmiddels staat er zo’n 300 hectare bos in brand. Bij de bestrijding worden tegenbranden ingezet. Dat zijn gecontroleerde branden die de brandweer zelf aansteekt, zodat het vuur zich niet meer verder kan verspreiden. Ook zijn er tanks en helikopters van het Duitse leger ingezet om de brand te blussen. De Duitse politie gebruikt waterkanonnen om het vuur aan de randen in te dammen.
In het bosrijke en heuvelachtige gebied ligt ook nog veel onontplofte munitie uit de Tweede Wereldoorlog. Daardoor wordt de bestrijding van de brand bemoeilijkt. Afgelopen nacht waren er volgens de Duitse brandweer meerdere explosies (opent in nieuw venster) te horen. De oorzaak van de brand is nog onbekend. Volgens de brandweer duurt het nog dagen voordat de brand is geblust.
Buitenland Deel artikel: Advertentie via Ster.nl (opent in nieuw venster)
81-jarige voetganger overleden na aanrijding met vuilniswagen in Groningen
Triest nieuws uit Groningen. Een 81-jarige voetganger is om het leven gekomen nadat ze werd aangereden door een vuilniswagen. Het ongeluk vond plaats aan de Verlengde Herenweg.
Wat er is gebeurd
Volgens de politie overleed de vrouw ter plekke aan haar verwondingen. De hulpdiensten waren snel ter plaatse, maar konden niets meer voor haar betekenen. De vuilniswagen was op dat moment bezig met zijn route in de wijk.
Onderzoek naar de toedracht
De politie is inmiddels een onderzoek gestart naar hoe dit ongeluk precies heeft kunnen gebeuren. Er wordt onder andere gekeken naar de omstandigheden rondom het incident. Op dit moment is nog niet bekend hoe de aanrijding precies heeft plaatsgevonden.
Blijf op de hoogte
Wil je op de hoogte blijven van het laatste nieuws over dit onderwerp en andere actualiteiten? Zorg dan dat je geen belangrijk nieuws mist.
Kobe (18) hoopt op beloning na vondst miljoenenschat tijdens vakantiebaantje
Een onvergetelijke werkdag voor een 18-jarige jobstudent
Stel je voor: je bent 18, werkt als jobstudent in de bouw tijdens je zomervakantie en je vindt ineens een fortuin. Dat overkwam Kobe uit Oost-Vlaanderen. Samen met zijn collega’s ontdekte hij dinsdag een verborgen goudschat tijdens sloopwerkzaamheden.
De ontdekking
Kobe was met zijn team bezig in een oud pand in Sint-Gillis-Dendermonde. De opdracht: een stuk fundering weghalen in de kelder. Wat begon als een gewone werkdag veranderde al snel in een moment dat ze nooit zullen vergeten. “We zagen plots iets liggen”, vertelt de tiener aan de Vlaamse VRT. “Mijn eerste reactie was ongeloof.”
Aanvankelijk dacht hij dat het om gewone euromunten ging. Maar toen de groep een echte goudklomp zag liggen, wisten ze dat dit iets bijzonders was. In een verborgen kist, ingemetseld in de kelderwand, lagen zeker 40 goudstaven en zo’n 4000 munten. Samen goed voor een waarde van naar schatting 9 miljoen euro.
Verbazing en ongeloof
Ook hoofduitvoerder Mario stond perplex toen zijn team riep dat ze goud hadden gevonden. “Ik ging kijken en nam het goud in handen. We bleven maar nieuwe munten en staven opgraven.” Pas later drong pas echt door wat ze hadden ontdekt. “Dat was een raar gevoel”, zegt Mario tegen de VRT.
Na de vondst belden de mannen direct hun baas, die hen opdroeg om de opdrachtgever en de politie te waarschuwen. Het pand was vroeger, rond 1900, de thuis van een brouwer. Nu is het eigendom van een welzijnsorganisatie.
Geen verleiding
Mario werkt al 33 jaar in de bouw en heeft nog nooit zoiets meegemaakt. “Ik denk niet dat dit nog eens gaat gebeuren.” Even hebben ze overwogen om het zelf te houden, maar dat was geen reële optie. “Het gaat om zoveel munten en staven, dat zou bijna niet kunnen. 9 miljoen euro, dat kun je gewoon niet verbergen.” Bovenop dat ze beseften dat het ook gewoon diefstal zou zijn.
De politie heeft het goud inmiddels naar een veilige locatie gebracht. Er wordt nu onderzocht waar het goud vandaan komt en aan wie het toebehoort.
Hoop op een beloning
Als de welzijnsorganisatie als rechtmatige eigenaar wordt aangewezen, gaat de opbrengst naar extra opvangplekken voor dak- en thuislozen in de provincie. Kobe zelf hoopt ondertussen op een vindersloon. “Dat zou mooi zijn”, zegt hij.
Waarschuwing voor goudzoekers
Ondertussen hebben meerdere mensen geprobeerd om de bouwplaats te bezoeken in de hoop op een tweede schat. De politie van Dendermonde waarschuwt echter: “Dit heeft echt geen zin. Al het goud is al meegenomen. Neem geen onverantwoorde risico’s.” De bouwwerf is omheind en er zijn gevaarlijke putten aanwezig.
Bibberen in de vriezer of zweten tussen de planten? Een wereld van verschil!
Zet je winterjas maar klaar, of juist je korte broek. We hebben het vandaag over twee werkplekken die qua temperatuur verder uit elkaar liggen dan een ijsje en een sauna. We praten over een temperatuurverschil van maar liefst 60 graden! Aan de ene kant hebben we Fabian, die zijn dagen doorbrengt in een enorme vriescel. Aan de andere kant zien we Bas, die de hele dag tussen het groen in een kas staat. En het allerleukste? Ze zouden allebei voor geen goud willen ruilen!
Min 19,5 graden: Een droombaan voor Fabian
In het imposante vrieshuis van Ardo in Zundert is het bepaald geen balpensentemperatuur. De thermometer stopt bij min 19,5 graden. Fabian Colpaart trekt dan ook een dikke winterjas en een lange broek aan voordat hij, via een paar tussenruimtes die steeds kouder worden, de ruimte met diepvriesgroenten betreedt. Het verschil met de temperatuur buiten vanochtend? “Ongeveer 55 graden koeler hier”, zegt hij met een lach. Die kou wordt voor elkaar gekregen door maar liefst 1800 zonnepanelen die het vrieshuis, waar tot 32.000 pallets liggen, koel moeten houden.
Voor Fabian is dit precies het juiste plekje. “Ik ben niet zo van de warmte, dit is een droombaan met deze temperaturen buiten.” Hij geeft toe dat mensen nu jaloers zijn, maar “in de winter is dat natuurlijk minder”, lacht hij. Toch is er ook een keerzijde. Zo maar even in één keer naar buiten lopen voor de pauze? Geen goed plan als het verschil bijna 60 graden is. “Daar kun je echt ziek van worden.” Het is daarom zaak om rustig te acclimatiseren, stapje voor stapje. Onze verslaggever voelde na een kwartiertje al pijn aan zijn vingers van de kou. Het is dan ook geen kantoorbaan: werken hier betekent een vriespak aan en verwarmde cabines in de heftrucks. En ook vanuit die warme cabine moet je soms de kou in, bijvoorbeeld voor schoonmaak of een vastzittende pallet.
47 graden: Een zonnige werkplek voor Bas
Een paar kilometer verderop, in de kassen van tuincentrum Intratuin in Breda, is het een heel ander verhaal. Hier brandt de zon flink. Tijdens de piek van de hittegolven liep de temperatuur op een bepaald punt op tot 47 graden. Ook vandaag is het rond het middaguur al 39 graden. Warm? “Lekker, ik vind het heerlijk!”, zegt bedrijfsleider Bas Romme enthousiast. Toch zijn deze temperaturen niet ideaal voor de verkoop. “Regen zou nu beter zijn voor ons”, geeft hij toe. De truc om het hier vol te houden? “Meer drinken en meer pauzes en dan komt alles goed.” Het personeel mag ijsjes uit de vriezer pakken en het magazijn is een graadje koeler.
Koel blijven: De psychologische truc
Bas heeft nog een slimme, psychologische truc om de hitte te trotseren. De kerstafdeling wordt namelijk al opgebouwd. “Dat is psychologisch verkoelend”, grijnst hij. En hoe zit het met Fabian in zijn ijskoude domein? Hij houdt het hoofd koel en zegt: “Ik ben een heel warm persoon”, met een knipoog.
Onderwerp van artikel
Artsen willen dat mensen met ernstige psychiatrische aandoeningen worden toegevoegd aan het Nationaal Hitteplan, omdat zij extra kwetsbaar zijn tijdens extreme warmte.
Artsen: neem ook mensen met ernstige psychiatrische ziekte op in Nationaal Hitteplan
Hittegolven zijn niet alleen zwaar voor je lichaam, maar ook voor je geest. Psychiaters zien tijdens die warme periodes namelijk een duidelijke toename van agressie, verwardheid en het aantal opnames op de crisisdienst van de geestelijke gezondheidszorg. Dat baart de artsen achter het kennisplatform Hitte & Psyche grote zorgen.
In het huidige Nationaal Hitteplan staat dat er extra aandacht moet zijn voor jonge kinderen, ouderen en mensen met een chronische ziekte. Maar daar moet volgens onder andere Ruth van Gelder een hele belangrijke groep aan worden toegevoegd: mensen met een ernstige psychiatrische ziekte. Van Gelder, werkzaam als arts bij GGZ inGeest en de Spoedeisende Psychiatrie in Amsterdam, richtte in oktober 2024 samen met collega’s een adviesgroep op. “We merkten dat er behoefte was aan informatie over hoe we onze patiënten kunnen beschermen tegen extreme hitte.”
Uit meerdere onderzoeken blijkt dat hoge temperaturen een negatief effect hebben op de mentale gezondheid. Zo waren er in Duitsland meer telefoontjes naar hulplijnen vanwege psychische klachten en geweld tijdens periodes van extreme hitte. Een Amerikaans onderzoek uit 2023 toonde zelfs aan dat de kans op overlijden voor mensen met schizofrenie tijdens een hittegolf drie keer zo groot werd.
Waarom deze groep zo getroffen wordt? Van Gelder legt het simpel uit: “Als het warm is, zit je vaak minder lekker in je vel. Mensen met psychische kwetsbaarheid kunnen daardoor sneller ontregelen.” Daarbij komt dat mensen vaker buiten zijn en meer alcohol en drugs gebruiken. Ook medicijnen spelen een rol, bijvoorbeeld als die ervoor zorgen dat je niet goed kunt zweten. Sommige psychische aandoeningen maken het ook lastiger om te voelen dat je lichaam oververhit raakt. Mensen met schizofrenie merken bijvoorbeeld minder snel dat ze te warm worden, waardoor ze te weinig drinken en niet op tijd afkoelen. Dat kan leiden tot oververhitting of verwardheid.
Een extra probleem is dat veel van deze mensen sociaal geïsoleerd leven, waardoor ze soms niet eens doorhebben dat er een hittegolf op komst is. Daarnaast spelen sociaaleconomische factoren een rol: “Vaak woont deze groep in slecht geïsoleerde huizen, zonder airco of ventilator. Ons advies is om samen met de patiënt te kijken wat de situatie is en wat diegene kan doen om af te koelen”, zegt Van Gelder. Ze raadt ook aan om extra incheckmomenten in te plannen tijdens warme periodes.
Met de klimaatverandering voor de boeg zullen extreme warme periodes alleen maar vaker voorkomen. En dat terwijl de ggz al kampt met steeds grotere personeelstekorten. “Als je dat bij elkaar optelt ontstaat er wel een probleem”, waarschuwt Van Gelder. Daarom hoopt ze op meer bewustzijn bij artsen en hulpverleners over het verhoogde risico voor deze kwetsbare groep. Haar advies: inventariseer voorafgaand aan een hittegolf welke patiënten in de risicogroep vallen.
En als je zelf een verward iemand tegenkomt tijdens extreme hitte? Van Gelder adviseert: maak een praatje of geef een flesje water. “Als je je zorgen maakt, bel dan de huisartsenpost of 112.”
