OM: Opgepakte terrorisme-verdachten wilden mogelijk aanslag plegen
De drie jongens die deze week tijdens grote politieacties zijn opgepakt, blijven voorlopig vastzitten. Justitie vermoedt dat ze bezig waren met het voorbereiden van een aanslag, zo heeft het Openbaar Ministerie laten weten. Het gaat om een 19-jarige man uit Eindhoven en twee minderjarigen: een 16-jarige uit Rotterdam en een 17-jarige uit De Rijp.
Opvallend is dat die twee laatste jongens niet voor het eerst met justitie te maken hebben. Ze waren vorig jaar april al eens opgepakt in een zaak over het aanzetten tot terrorisme via TikTok. Toen werden ze samen met twaalf anderen aangehouden.
De 17-jarige uit De Rijp werd daar in februari dit jaar al voor veroordeeld. Hij kreeg ruim een jaar cel, waarvan een deel voorwaardelijk. Dat is behoorlijk streng voor iemand van die leeftijd. Omdat hij zijn straf al in de cel had uitgezeten, kwam hij direct vrij. Tijdens die rechtszaak kwam naar voren dat de jongen flink geradicaliseerd was. De rechter vond dat hij onderdeel was van IS en online veel extremistische propaganda verspreidde. Ook zou hij kennis hebben gedeeld over hoe je een aanslag kunt plegen, al was niet bewezen dat hij echt concrete plannen had.
Wel stonden er serieuze dingen in de uitspraak. Zo praatte hij via sociale media met anderen over een aanslag en probeerde hij via onder meer TikTok en Telegram een wapen te regelen. Hij had trouw gezworen aan IS en op zijn laptop vond de politie een afscheidsbrief aan zijn moeder, waarin hij het martelaarschap verheerlijkte. De jongen zelf zei dat alles een grap was, maar daar trapte de rechter niet in. “Met zoveel verschillende dingen kun je niet meer zeggen dat het grappig bedoeld was”, stond in de uitspraak.
Volgens de rechter pasten zijn acties precies in de mediastrategie van IS. Hij deelde namelijk zeer gewelddadige content op meerdere accounts met veel volgers.
De 16-jarige uit Rotterdam zat in dezelfde zaak vast, maar heel kort. Wat zijn precieze rol was, is nog niet duidelijk. Zijn zaak moet nog voor de rechter komen.
En dan is er nog de 19-jarige uit Eindhoven. Die zat twee jaar geleden ook al vast, toen voor vier maanden. Hij had vergevorderde plannen voor een aanslag in België en wilde via Telegram een wapen kopen.
De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid maakt zich al langer zorgen over hoe snel jongeren online radicaliseren. Ze waarschuwen dat minderjarigen extra vatbaar zijn voor deze invloeden en dat dit een gevaar vormt voor de nationale veiligheid.
Een Exotische, Gapende Man: Bijzondere Vondst in Kringloopwinkel
Een verrassende ontdekking tussen de tweedehands spullen
“Toen iemand deze kop bij ons binnenbracht, moest ik eerlijk gezegd zelf ook even opzoeken wat het precies was”, lacht Stijn Rompa van kringloopwinkel Parels en Prul in Dongen. Het blijkt een zogenaamde ‘gaper’ te zijn: een traditioneel beeld dat vroeger vaak aan de gevel van een apotheek of drogisterij hing.
Wat is een gaper eigenlijk?
“Gaperbeelden ontstonden in de zestiende eeuw”, vertelt Stijn. “Straatnamen en huisnummers bestonden nog niet. Dan werd verwezen naar een herkenningspunt van een huis of winkel, zoals een beeld aan de gevel.” Opvallend aan de gaper is de open mond, vaak ook nog met een uitgestoken tong.
“Deze beelden hingen specifiek aan de gevel van een apotheek of drogisterij. De uitgestoken tong verwijst naar het innemen van medicijnen. Soms zie je ook een gaper die een pil op z’n tong heeft”, vertelt Stijn. Het uitsteken van de tong verwijst eveneens naar medisch onderzoek: Zeg eens AAA.
Waar komt de naam ‘gaper’ vandaan?
De naam is afgeleid van de uitdrukking ‘aangapen’. Apothekers waren vroeger vaak buiten hun winkel medicijnen aan het bereiden. Een delicaat werkje, dat veel bekijks trok van pottenkijkers die alleen maar ‘gaapten’ en niks kwamen kopen. De gaper hield daarmee de nieuwsgierige voorbijganger eigenlijk een spiegel voor. Op het pand ‘In de gaper’ in Middelburg stond in 1698 een versje dat het zo verwoordt: ‘Gij gaapt na mij, ik gaap op U’.
Nederlands erfgoed
Tijdens zijn speurtocht naar de achtergrond van de gaperbeelden, kwam Stijn tot een verrassende ontdekking: “Vaak zijn het exotische mannenhoofden, dus je zou denken dat het uit verre landen komt. Maar een gaper blijkt een typisch Nederlands gevelbeeld te zijn. In feite behoort het tot het Nederlands erfgoed en vertelt het iets over de geschiedenis van de apotheken in ons land.”
Het exotische uiterlijk van de gaper, vaak met een tulband, verwees naar oosterse en Afrikaanse landen. Daar kwamen de ingrediënten van de medicijnen vandaan: kruiden en specerijen.
Kwakzalvers
“In die tijd waren er veel kwakzalvers die je onbetrouwbare middelen wilden aansmeren. Apothekers gingen toen op de markt staan met hun pillen of medicijnen, met een assistent met een exotisch uiterlijk. Dat was een symbool dat deze medicijnen van ver kwamen en dus betrouwbaar waren. Dan speelden ze een soort toneelstuk, waarbij de assistent de patiënt verbeeldde, die meteen beter werd na het innemen van de pillen”, vertelt Stijn.
Bijzonder object
De originele gapers zijn van hout gemaakt. De gaper bij Parels en Prul is een replica. “Dit is een beeld van gietsteen, dat zie je ook aan de foto van de onderkant”, wijst Stijn. “Er staat ook nog een inscriptie van de maker op: John ’84. Het beeld is in uitstekende staat. Hij weegt zo’n 10 kilo en is ongeveer 40 centimeter hoog.” Hij schat de waarde op 75 euro.
“Ik denk dat deze gaper een mooi plekje in onze winkel krijgt”, zegt Stijn, “Ik vind ‘m eigenlijk te leuk om weg te doen. Het is zo’n bijzonder object waar een mooi verhaal achter zit.”
Spotgoedkoop een concertkaartje scoren wordt een stuk lastiger op Ticketswap
Zo werkt het: normaal gesproken scoor je via Ticketswap een ticket van iemand die onverwacht niet meer kan. Maar bij sommige evenementen gaat dat voortaan anders, omdat organisaties nu ook een minimumprijs kunnen instellen. Bij het Milkshake Festival afgelopen weekend was dat bijvoorbeeld al het geval. Eerder vertelden deskundigen en organisatoren aan RTL Nieuws dat bezoekers steeds vaker wachten met het kopen van een kaartje. Ze hopen bijvoorbeeld dat er vlak voor een festival via Ticketswap nog een goedkoop ticket beschikbaar komt. “Veel van die festivals hebben het daardoor moeilijk”, zegt advocaat Caspar Janssens, gespecialiseerd in consumentenrecht. “Mensen wachten met het kopen van kaartjes. Dat zorgt voor onzekerheid bij de organisatoren. Ik begrijp goed dat organisatoren wat meer invloed willen hebben.” Want organisatoren maken de meeste kosten al ruim voordat een festival begint, terwijl de ticketinkomsten deels bepalen wat de organisatie bezoekers kan bieden.
Volgens Ticketswap is de verandering bedoeld zodat organisatoren ‘meer controle hebben om evenementen financieel haalbaar te houden’. Maar mag een organisator eigenlijk bepalen voor hoeveel jij een ticket weer doorverkoopt? Volgens advocaat Janssens is dat ‘juridisch niet vreemd’. “Vanuit consumentenrechtelijk oogpunt weet je, als je een ticket koopt, dat er mogelijk beperkingen aan zitten.” Daarbij zegt hij dat je het wel ergens anders voor een lagere prijs kan verkopen of ‘cadeau doen aan iemand’, maar simpelweg niet meer via Ticketswap. Het is niet de eerste keer dat TicketSwap grenzen stelt aan de doorverkoop. Al langer geldt een maximumprijs van 120 procent van de oorspronkelijke ticketprijs, om te voorkomen dat tickets voor veel hogere bedragen worden doorverkocht. Zelf heeft de advocaat daar wel ervaring mee: “Ik ben een paar jaar geleden in New York naar Billy Joel geweest: daar had ik een ticket overgekocht voor 500 procent. Heel Amerikaans, harde vraag en aanbod.” Hij concludeert: “Deze minimum- en maximumprijzen zijn eigenlijk een soort marktregulering.” Als eerste op de hoogte van het laatste nieuws
Vuurwerkverbod gaat in op 1 augustus: ‘Einde oefening, dat doet zeer’
Komende zaterdag is het niet alleen de drukste dag van het jaar voor vakantiegangers richting het zuiden, maar ook een symbolische datum voor Nederlandse vuurwerkhandelaren. Op 1 augustus gaat namelijk het landelijke verbod op de verkoop van consumentenvuurwerk in. Dit betekent dat er tijdens de komende jaarwisseling geen siervuurwerk meer verkocht mag worden. Bart Pronk van de Stichting Vuurwerkdealers Nederlands Consumentenvuurwerk (SVNC) ziet het somber in: “Morgen gaat het officieel in, maar wij hebben onze zwarte zaterdag al gehad.” Hij doelt daarmee op de wet die in 2025 al werd aangenomen. Geen lange rijen meer op de laatste drie dagen van het jaar, en dat is een harde klap voor de branche. “We zijn ons nog aan het beraden over welke stappen we kunnen nemen.”
De toekomst ziet er niet rooskleurig uit. Van de 850 vuurwerkwinkels in Nederland gaan er naar verwachting maar 50 de deuren openen tijdens de jaarwisseling. Vuurwerk mocht tot nu toe alleen op de laatste drie dagen van het jaar verkocht worden. Vanaf zaterdag is alleen F1-vuurwerk, ook wel kindervuurwerk genoemd, nog het hele jaar door verkrijgbaar. Veel ondernemers gebruikten de vuurwerkverkoop als extra inkomstenbron naast hun hoofdactiviteiten, zoals een fietsenwinkel, kermisattractie, feestwinkel of tuincentrum. “Het is einde oefening en dat doet zeer”, zegt Maurice van Hommel, die sinds 1994 vuurwerk verkoopt in Boxtel en Tilburg. “In Tilburg verkopen we ook feestkleding, maar de zaak in Boxtel is volledig gericht op vuurwerk. Ik zou echt niet weten wat ik daar nog mee moet.”
De overheid heeft een compensatieregeling opgezet voor de ondernemers die getroffen worden door het verbod. Er is 100 miljoen euro gereserveerd, maar het grootste deel daarvan gaat naar importeurs. Voor de winkeliers blijft er vaak maar weinig over. “Onder aan de streep blijft er niks over als ik de kosten van het demonteren van de bunker en winkel aftrek van de compensatie”, zegt Van Hommel. Hij is dan ook duidelijk: “Een hele bedrijfstak wordt in het putje geschrobd. Ga maar eens iets zoeken wat vuurwerk kan vervangen; ik kan moeilijk tegen mensen zeggen dat ze meer feestneuzen moeten komen kopen.”
Dennis Arler, eigenaar van De Knalkoning in Oss, heeft zijn zaak de afgelopen vijftien jaar opgebouwd tot een begrip in de regio. “Ik heb klanten uit Rotterdam, Den Haag en Amstelveen; mensen die gek zijn van vuurwerk.” Voor hem is 1 augustus een zwarte dag. In tegenstelling tot de meeste collega’s is hij volledig afhankelijk van de vuurwerkverkoop. “Al mijn kosten lopen gewoon door, en ik heb nog een huurcontract voor 3,5 jaar.” Hij weet niet wat de toekomst brengt en of de compensatie alle kosten zal dekken, maar één ding is zeker: zijn vertrouwen in het verbod is ver te zoeken. Hij vreest zelfs dat de wet een averechts effect heeft. “Mensen stappen gewoon in de auto en rijden naar België of Duitsland om daar vuurwerk te halen”, zegt Arler. Dat hoorde hij afgelopen jaren al vaak van klanten. “Maar ja, dan gaat het belastinggeld ook naar het buitenland.”
Volgens Arler is het in Nederland zelfs makkelijker om aan illegaal vuurwerk te komen dan aan legaal vuurwerk. De winkels worden streng gecontroleerd, maar wat mensen uit het buitenland meenemen, blijft buiten het zicht van de overheid. “Half Nederland weet niet wat het te wachten staat. Ik heb lijsten gezien waarop vuurwerk staat; als ze dat in de straat afsteken, liggen alle ramen eruit.”
Onderwerp van artikel
20 Jaar Cel voor Britse Uitvaartondernemer die Lichamen Achterliet
20 Jaar Cel voor Britse Uitvaartondernemer die Lichamen Achterliet
Robert Bush heeft volgens de aanklagers het vertrouwen van rouwende families op een industrieel niveau geschaad. Zijn praktijken kwamen in 2024 aan het licht, toen collega-uitvaartondernemers ontdekten dat sommige lichamen jarenlang waren achtergelaten. Een ex-medewerker noemde het een horrorscène. De politie vond toen 35 lichamen bij het bedrijf, terwijl er op dat moment maar vier hadden mogen liggen. Veel van de stoffelijke overschotten waren al in staat van ontbinding. Een doodgeboren baby werd zelfs gevonden in een papieren zak. De ouders van dat kind dachten dat ze twee jaar eerder de as van hun baby hadden ontvangen van Bush.
Buiten de rechtszaal spraken nabestaanden met de pers. Karen Dry, wiens ouders door Bush’s bedrijf werden begraven, was één van hen. “Eindelijk is meneer Bush veroordeeld tot een gevangenisstraf. Hoe lang die ook duurt, voor ons zal het nooit genoeg zijn”, zei ze. Dry bedankte de uitvaartondernemers die de misdaden van Bush aan het licht brachten en raakte tijdens haar betoog soms emotioneel. “We verdienen allemaal waardigheid in de dood, en die is onze dierbaren volledig ontnomen. De vreselijke schendingen tegen onze geliefden laten diepe littekens achter.” Ze gaf aan dat de straf wel een gevoel van afsluiting geeft, maar ze pleit voor een openbaar onderzoek naar de overige handelingen van Bush.
De uitvaartondernemer hoeft overigens niet zijn volledige straf uit te zitten, iets wat voor nabestaanden onbegrijpelijk is. De rechter bepaalde dat de 48-jarige Bush tien jaar van zijn straf moet uitzitten voordat hij voorwaardelijk vrijkomt. Volgens Sky News heeft Bush die strafvermindering te danken aan zijn schuldbekentenissen in alle 67 aanklachten.
Spaanse premier: toestroom Ceuta is een regelrechte aanval op ons grondgebied
“Wat er gisteren gebeurde, was een aanval, een schending van de territoriale integriteit van Spanje.” Met die stevige woorden reageerde de Spaanse premier Sánchez op de chaotische situatie in de Noord-Afrikaanse stad Ceuta. Direct na zijn aankomst in de stad hield hij een persconferentie waar hij vooral wees naar de mensensmokkelaars. Volgens hem zijn zij de grote boosdoeners achter de enorme toestroom van mensen die de afgelopen dagen de grens overstaken.
En die aantallen zijn niet mals. De Spaanse regering heeft het over bijna 50.000 migranten die Ceuta hebben bereikt. De burgemeester van de stad, Juan Jesús Vivas, schat het zelfs nog iets hoger: wel 60.000 mensen. Omdat veel mensen bij aankomst niet officieel worden geregistreerd, lopen de cijfers behoorlijk uiteen. Ter vergelijking: Ceuta zelf heeft ruim 80.000 inwoners. Het is dus een immense toestroom voor zo’n kleine stad.
Toch zijn sommige migranten alweer vrijwillig teruggekeerd naar Marokko. Waarom ze dat doen, is niet helemaal duidelijk. Het Spaanse ministerie van Binnenlandse Zaken meldt dat er zo’n 25.000 mensen zijn teruggegaan. De migranten die wél de overtocht waagden, kwamen op allerlei manieren aan: zwemmend, per boot of door over de hekken te klimmen. De lokale autoriteiten waarschuwen dat dit ontzettend gevaarlijk is. En die waarschuwing is niet voor niets: volgens het Spaanse persbureau EFE zijn er tijdens de tocht al 43 mensen om het leven gekomen.
De situatie is volgens burgemeester Vivas inmiddels onhoudbaar. Correspondent Samira Jadir was op de weg van Tanger naar Fnideq, waar duizenden mensen onderweg waren naar Ceuta, en zag met eigen ogen hoe groot de chaos is.
Tegelijkertijd bedankte Sánchez de Marokkaanse autoriteiten voor hun bereidheid om mee te werken aan de terugkeer van de mensen die de Spaanse exclave binnendrongen. Spanje heeft sinds gisteren bijna 350 politieagenten naar Ceuta gestuurd, meldt de Spaanse krant El País. Ook is het leger ingezet om de rust te herstellen.
Voor veel migranten is Ceuta een belangrijke toegangspoort tot de Europese Unie. Ze hopen daar een verblijfsvergunning te krijgen, waarmee ze vervolgens verder door Europa kunnen reizen.
Europese reacties en diplomatieke spanningen
De toestroom van tienduizenden migranten heeft ook buiten Spanje veel stof doen opwaaien. De Franse minister van Binnenlandse Zaken heeft bijvoorbeeld opdracht gegeven om de grenscontroles met Spanje aan te scherpen. Frankrijk biedt Spanje ook hulp aan.
De Italiaanse premier Meloni ging nog een stap verder en suggereerde dat het opschorten van het Verdrag van Schengen voor Spanje tot de mogelijkheden behoort. De Finse minister van Buitenlandse Zaken viel haar daarin bij. Die uitspraken vielen in Spanje niet in goede aarde; de Spaanse regering was verontwaardigd en heeft de Italiaanse ambassadeur op het matje geroepen.
Voorzitter van de Europese Commissie Von der Leyen zegt dat de EU contact heeft gezocht met Marokko. Ze noemde de beelden uit Ceuta “onacceptabel”. “We kunnen niet toestaan dat mensen naar onze Unie komen zonder zich aan onze regels te houden,” klonk het streng.
Ook de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Berendsen heeft gereageerd op de “zorgelijke ontwikkelingen in Ceuta”. Hij zegt erop te rekenen dat Spanje “doet wat nodig is” om de buitengrenzen van de EU te beschermen. En ook van Marokko verwacht hij stappen.
Even voor de duidelijkheid: in het Verdrag van Schengen hebben 29 Europese landen afgesproken om het vrije verkeer van personen mogelijk te maken. Dat betekent dat er in principe geen paspoortcontroles zijn tussen de landen die onder het Schengengebied vallen. Er is echter geen mechanisme binnen het akkoord om een ander Schengenland uit de zone te weren. Wel kunnen landen tijdelijk grenscontroles invoeren, zoals Frankrijk nu dus doet.
Dit is een lastige kwestie voor heel Europa. Wat er in Ceuta gebeurt, heeft impact op de hele Unie. Het is afwachten hoe de situatie zich de komende dagen ontwikkelt.
