Miljoenenclaim tegen komiek vanwege ‘foute’ vertaling van openingszin The Lion King

“Nants’ingonyama bagithi Baba.”
Die zin – gezongen in het Zulu, met een prachtige koorstem en een opkomend zonnetje boven de savanne – is voor velen het eerste wat ze ooit hoorden van The Lion King. Een moment van eerbied, spanning, en pure magie. Maar ruim dertig jaar na de première is die openingstekenfilm plotseling centraal in een rechtszaak die miljoenen dollars waard is.

Wat ging er nou precies mis?

De Zimbabwaanse komiek Learnmore Mwanyenyeka vertaalde de beroemde zin onlangs tijdens een populaire podcast over Afrika als: “Kijk, daar is een leeuw. Oh mijn god.”
Het klonk zo onschuldig, zo grappig – en vooral zo ver weg van de plechtige sfeer die Disney oorspronkelijk creëerde. De makers van de podcast barstten in lachen uit, want ze dachten eerst dat het een diepzinnige, spirituele uitspraak was… tot Mwanyenyeka de ‘vertaling’ losliet. Het fragment ging snel viraal – met veel memes, reacties en verwondering.

Maar niet iedereen lachte mee

Lebohang Morake, de Zuid-Afrikaanse componist die mede verantwoordelijk is voor de muziek en de Zulu-teksten van de openingszang, vindt het helemaal niet grappig. Volgens hem is de vertaling niet alleen onnauwkeurig – ze is ook bedrieglijk. De zin betekent volgens hem: “Eer aan de koning, we buigen allemaal voor de koning.”
En ja, ‘ingonyama’ kan letterlijk ‘leeuw’ betekenen – maar in dit lied wordt het woord bewust gebruikt als symbool voor koningschap, autoriteit en traditie. Morakes advocaten benadrukken dat Mwanyenyeka de vertaling niet als grap presenteerde, maar als feitelijke uitleg. En dat maakt het, volgens hen, geen satire – maar een schadelijke misrepresentatie.

Waarom zo’n hoge claim?

Morake zegt dat zijn reputatie, geloofwaardigheid én zijn commerciële samenwerking met Disney ernstig onder vuur staan. Hij vreest dat mensen nu denken dat de originele tekst niets meer dan een willekeurige, oppervlakkige zin is – terwijl het juist een diepe culturele en symbolische lading heeft. Daarom eist hij meer dan 20 miljoen dollar aan schadevergoeding – plus nog eens 7 miljoen dollar als boete.

De komiek reageert: “Ik bedoelde het als grap!”

Mwanyenyeka laat weten dat hij het allemaal absoluut als humor bedoelde, en dat hij grote bewondering heeft voor Morake én voor het nummer. Hij ziet zichzelf als fan, geen foe – en zegt dat de context van de podcast (een luchtige, informele gespreksvorm) duidelijk maakt dat het geen serieuze vertaling was.

Bekijk origineel artikel

Liedschrijver Chip Taylor (86), de man achter ‘Wild Thing’ en ‘Angel of the Morning’, is overleden

De Amerikaanse zanger én liedjesschrijver James Wesley Voight — beter bekend onder zijn artiestennaam Chip Taylor — is maandag op 86-jarige leeftijd overleden. De precieze oorzaak van overlijden is niet bekendgemaakt. Hoewel hij zelf ook een hit had met The Same Old Story, is hij vooral een naam die in elke muziekgeschiedenisboek verschijnt vanwege de klassiekers die hij voor anderen schreef.

Een songwriter die de jaren ’60 en ’70 mee vormde

Chip Taylor groeide uit tot één van de meest invloedrijke liedmakers van zijn tijd. Denk aan Wild Thing — dat wereldwijd op alle hitlijsten stond — en Angel of the Morning, een nummer dat in 1966 al een enorme klap was, maar pas echt legendarisch werd toen Jimi Hendrix het op het Monterey Pop Festival speelde… en daarna zijn gitaar in brand stak. Niet bepaald een subtiele manier om een song te verheerlijken, maar het werkte.

In 2016 werd hij opgenomen in de Songwriters Hall of Fame, een eer die hij kreeg voor zijn bijdrage aan nummers die gewoonweg blijven leven — vaak in meerdere generaties en vertolkingen. En ja: hij schreef ook voor grote namen als Aretha Franklin, Johnny Cash en Frank Sinatra.

Van golfprospect naar platenlabel-oprichter

Chip Taylor werd in 1940 geboren in New York, opgevoed in een familie vol talent: zijn vader was professioneel golfer, zijn broer Jon Voight is acteur (en vader van Angelina Jolie). Op 14 was James al jeugdkampioen golf in New York — maar na een kort verblijf in South Carolina om te studeren en golfen, koos hij toch voor de microfoon boven de ijzers.

Zijn artiestennaam? Geen mysterie: “Chip” was zijn bijnaam op de golfbaan, en “Taylor” kwam gewoon zo bij hem op — geen diepe betekenis, gewoon een naam die paste.

En dan nog dat andere hoofdstuk in zijn leven: de jaren ’90. Toen stapte hij tijdelijk uit de muziekwereld en werd professioneel gokker. Paardenraces, blackjack, kaarten tellen — hij was er goed in, verdiende er flink mee, en werd daarom ook uit talloze casino’s gezet. (Ja, dat mag: tellen is niet illegaal, maar casino’s mogen je wel de toegang weigeren.) Uiteindelijk keerde hij terug naar wat hem dreef: muziek. Hij richtte zijn eigen label op — Train Wreck Records — en bracht daar nog nieuwe platen uit. Zijn laatste album, Words from holy gardens, verscheen pas in februari dit jaar.

Hij overleed in een hospice, twee dagen na zijn 86e verjaardag.

Bekijk origineel artikel

Milouska Meulens is dit jaar de auteur van het Kinderboekenweekgeschenk!

Goed nieuws voor jonge lezers én boekenvrienden: schrijver én bekende presentator Milouska Meulens (52) is dit jaar verantwoordelijk voor het officiële Kinderboekenweekgeschenk! Het boek heet Terug naar de schoenenboom en is net door de CPNB, de koepelorganisatie van de Nederlandse boekensector, aangekondigd.

De Kinderboekenweek wordt dit jaar voor de 72e keer gevierd — van 30 september tot en met 11 oktober. Het thema is dit jaar Spot aan!, met een mooie nadruk op zang, dans en theater. De hele week draait om één doel: kinderen enthousiast maken voor lezen — en voor verhalen in al hun vormen.

Het Kinderboekenweekgeschenk is een echte klassieker: ruim 300.000 exemplaren worden verspreid, en je krijgt het cadeau bij elke bestelling van minstens €13,50 aan kinderboeken in de boekhandel.

CPNB-directeur Evelien Aendekerk legt het mooi uit: “Aankomende Kinderboekenweek vieren we verhalen in de breedste zin van het woord. Boeken en theater, zang en dans — beginnen allemaal met een verhaal.”

Milouska is voor veel jongeren bekend van haar tijd als presentator van het NOS Jeugdjournaal, maar sinds 2021 is ze ook actief als kinderboekenschrijfster. Haar debuut Elin werd gevolgd door Mondi (met tekeningen van Hedy Tjin), die ook dit jaar het omslag en de illustraties verzorgt voor Terug naar de schoenenboom. Het verhaal gaat over een jongen die elk jaar op bezoek gaat bij zijn oma op een eiland — en daar samen met een buurmeisje de verhalen van dat eiland levend probeert te houden. Het idee kreeg Milouska tijdens een bezoek aan Bonaire voor de Kinderboekenweek van het Caribisch gebied: “Ik wandelde op de boulevard en kwam voorbij een boom waar allerlei schoenen en slippers in hingen.” En dat werd de start van het verhaal. Voor haar is het belangrijk dat “verhalen, of deze nou worden opgeschreven of van mond op mond worden doorverteld, van ons allemaal zijn.”

En er is nog meer leesplezier onderweg: illustrator en auteur Harmen van Straaten maakt dit jaar het Prentenboek van de Kinderboekenweek. Hij zit al 40 jaar in het vak en weet als geen ander humor over te brengen bij jonge kinderen — zo noemt de CPNB hem. In 2013 was hij al auteur van het Kinderboekenweekgeschenk, en in 2023 won hij met Hé, wie zit er op de wc.? de Gouden Boek-prijs. Zijn nieuwe prentenboek Herrie in de tent is tijdens de promotieweek verkrijgbaar voor €7,99.

Kort samengevat: met Milouska Meulens én Harmen van Straaten kiest de CPNB voor twee makers die allebei op hun eigen manier laten ervaren hoe krachtig verhalen kunnen zijn — of dat nu via woorden, beeld, ritme of lach is.

Bekijk origineel artikel

Cyndi Laupers man en zoon Dex aangeklaagd voor seksueel geweld

Een vrouw heeft Dex Lauper – zoon van de beroemde zangeres Cyndi Lauper én haar man David Thornton – aangeklaagd wegens seksueel misbruik. Volgens haar gebeurde het in november 2020, toen Dex haar had uitgenodigd en er een ruzie ontstond over orale seks. Ze beweert dat hij haar dwong door haar telefoon af te pakken en te dreigen hem kapot te maken. Ook zegt ze dat hij haar op bed vasthield, haar beledigde met het woord “trut” én het n-woord gebruikte.

Door het voorval zou ze fysieke verwondingen hebben opgelopen én nu worstelen met emotionele stress en angst. Daarom vraagt ze schadevergoeding van Thornton (die als medeverdachte is genoemd, mogelijk vanwege zijn rol als partner van Dex of juridische verantwoordelijkheid).

Cyndi Lauper heeft tot nu toe geen reactie gegeven op de ernstige beschuldigingen tegen haar zoon én haar man.

En dit is niet de eerste keer dat Dex in opspraak raakt. In 2018 beweerde Brittney Taylor – toen zijn vriendin – dat hij fysiek én verbaal gewelddadig was. Daarnaast is hij al meerdere keren opgepakt voor wapenbezit.

Bekijk origineel artikel

Savannah Guthrie wordt elke nacht wakker door de gedachte aan haar verdwenen moeder

“In het donker stel ik me haar angst voor.”

Dat zijn de woorden waarmee Savannah Guthrie – bekend van het Amerikaanse ochtendprogramma Today op NBC News – haar pijn openlegde tijdens een emotioneel gesprek. Ze vertelde hoe ze regelmatig midden in de nacht wakker schrikt, niet vanwege een geluid of een droom, maar gewoon… van de gedachte aan wat haar moeder Nancy mogelijk heeft meegemaakt.

“Iemand moet het juiste doen. We lijden. Het is ondraaglijk”, zei ze met trillende stem. “En om te bedenken wat zij heeft doorgemaakt… Ik word elke dag midden in de nacht wakker.” En dan die zin, weer en weer: “In het donker stel ik me haar angst voor. Het is ondenkbaar, maar die gedachten eisen om gedacht te worden.”

Ze sloot af met een krachtige boodschap: “Maar ze moet nu naar huis komen.”

Een vermissing die Amerika schokte

Nancy Guthrie werd voor het laatst gezien op 31 januari, nadat familie haar thuis had afgezet in Tucson. Sindsdien is er geen spoor van haar. De zaak kreeg veel aandacht, onder andere omdat er losgeld werd geëist – maar niets is betaald.

Savannah en haar familie hebben eerder al verklaard dat ze rekening houden met het ergste: dat Nancy mogelijk niet meer in leven is. Toch blijft de hoop levend – en met die hoop komt ook actie. De familie loofde een beloning van 1 miljoen dollar uit voor informatie die leidt tot Nancy’s terugkeer. Daarbovenop biedt de FBI nog eens 100.000 dollar voor de gouden tip.

Het emotionele fragment was te zien tijdens Today, op donderdag en vrijdag.

Bekijk origineel artikel

Jan de Hoop schrikt zich rot van het getal op de weegschaal: “Te lang meegedaan met taartjes bij de koffie”

“Ik had zelf al op foto’s gezien dat ik borsten had gekregen.” Dat ongemakkelijke besef kwam na een eerlijk woord van zijn partner Coen. “Ik zie je nooit meer op de weegschaal staan”, zei hij — en daarmee was de aandacht onherroepelijk gevestigd. De volgende ochtend durfde Jan de confrontatie eindelijk aan. En toen… klik — de wijzer schoot naar 104 kilo. Zijn streefgewicht? 90 kilo. Een flinke klap voor de voormalige nieuwslezer, die zich al langer niet meer ‘licht’ voelde.

Toen hij aangeslagen uit de badkamer kwam, wist Coen het al: “Je bent veel te zwaar, hè?” En meteen volgde de waarschuwing: “Slecht voor je gezondheid.” Jan kon er niets tegen inbrengen. Want ja — hij zag het ook. Niet alleen op foto’s, maar ook in het spiegelbeeld, bij het optrekken van een trui, of gewoon bij het lopen. “Op mijn leeftijd — ik ben inmiddels 71 — wordt overgewicht langzaam minder gezellig als alles bij een sprintje heen en weer schudt.”

Hij erkent het openhartig: hij heeft het er zelf naar gemaakt. Gezelligheid was de grootste boosdoener. “Te lang meegedaan met taartjes bij de koffie en bonken kaas bij een drankje. Voor de gezelligheid.” Maar nu voelt het anders. Veel anders.

Vastberaden gooide hij het roer om — zonder pillen, zonder injecties. “Niet met Ozempic, want die vind ik eng. Gewoon door minder te eten.” Makkelijk gezegd, toch? Na twee dagen vol hoop stapte hij weer op de weegschaal… en niets. Nog steeds 104 kilo. Alsof zijn lichaam fluisterde: “Leuk geprobeerd.”

Maar opgeven? Nee. Met steun van Coen bleef hij doorgaan. “Toch volhouden. Het moet op gang komen.” En het werkte: na een paar dagen was er al twee kilo af.

Eerder deelde Jan een gezondheidsupdate over zijn hartinfarct — meer daarover zie je in de video hieronder.

Bekijk origineel artikel