Als de camera’s uitgaan: dan pas klinkt de echte Russische mening
Stel je voor: je loopt met een camera over de straat, stelt een simpele vraag over de oorlog en krijgt een keurige clichézin terug. En dan… klik, de opname knippert uit. In één seconde verandert het antwoord: “Die oorlog is verschrikkelijk en Poetin moet weg!” Dit is geen enkel toeval, maar een patroon dat het anonyme YouTube-kanaal Ostrii Oegol keer op keer filmt. Letterlijk vertaald: ‘Scherpe Hoek’. En dat is precies wat ze doen – de thema’s nemen die de staatsmedia liever mijdt.
Een scherpe hoek die niemand ontwijkt
“Als je in het Russisch zegt dat je ‘om de scherpe hoek heen loopt’, bedoel je dat je een onderwerp uit de weg gaat”, mailt de maker. “Wij doen het tegenovergestelde: we zoeken die hoeken op.” Terwijl talkshows op tv krampachtig het partijlijntje volgen, glipt het kanaal tussen de regels door. De truc? Camera aan, standaardretoriek. Camera uit, waarheid. Resultaat: Pak het kijkerspubliek dat hunkert naar iets échts.
Geduld en schrik als basisingrediënten
De crew werkt volgens een strak stratenprotocol: nooit lang op dezelfde pleidooi, nooit dezelfde stad twee dagen achter elkaar. De reden is simpel: wie zegt wat hij écht vindt, riskeert vijf jaar strafkamp. Herinner je die beelden uit 2022? Vrouw geeft antwoord aan NOS-correspondent Iris de Graaf, handboeien klikken één minuut later. Die angeniet zit er nog steeds bij mensen in. Ostrii Oegol: “Je vraagt iets, krijgt Kremlintaal, en dan hoor je achteraf een compleet ander verhaal. Steeds weer.”
Van 2011 tot vandaag: een trein die maar doorraast
De maker liep zelf mee in de gigantische protestgolf van 2011. “Wij geloofden dat Rusland op een Europese toekoers zou gaan – naïef, achteraf.” Toen begonnen ze Navalny te filmen, groeide het idee om gewone mensen te vragen wat ze beweegt. De inval in Oekraïne werd de keerpunt. “Onze presentatrice ging in Sint-Petersburg rond, geen enkele voorbijganger was voor de oorlog. Binnen tien dagen zat zij in een strafzaak en moest ze vluchten.”
Wat denken Russen nou echt?
Een grove schets van de maker:
– 10-15 % is hardcore pro-oorlog.
– 35-40 % gaat mee met de tv-toon.
– 40 % is de stille meerderheid: tegen, maar gelooft dat praten niks uithaalt.
– 10 % is actief tegen en betaalt daar de prijs voor.
En dan een opvallend detail: hoe dichter bij de Oekraïense grens, hoe opener de kritiek. Terugkerende soldaten? “Ze schieten zich soms letterlijk in hun voet om niet terug te hoeven.”
Geen quick wins, wel geschiedschrijving
Heeft het effect? “We krijgen weleens berichten dat onze filmpjes ‘weinig nut’ hebben. Ik denk dat ze decennia later bewijzen hoe wrang de waarheid was. Onze kinderen moeten kunnen zien waarom de fouten niet herhaald mogen worden.” Zolang de camera’s dus even uitstaan, blijft de echte mening bestaan – voor wie ertussen wil lezen.
Van Gerwen lag plat met antibiotica en mist Pijl van de Nacht in Glasgow
Onze Brabantse dartskampioen Michael van Gerwen zit donderdagavond ongewild op de bank. De drievoudig wereldkampioen meldde zich ziek af bij de PDC en laat daarmee de derde speelavond van de Premier League in Glasgow aan zich voorbij gaan.
De organisatie liet eerst nog hopen dat het meeviel: “We waren nog in afwachting van uitslagen van medisch onderzoek,” maar goed nieuws kwam er niet. Oud-profvriend Vincent van der Voort kon al eerlijk verklappen dat MVG aan de antibiotica zit; kennelijk is het dus ernstig genoeg.
Luke Littler hoeft niet te gooien en ploft rechtstreeks naar halve finale
Een groot gevolg: de veelbesproken kwartfinale tegen wereldkampioen Luke Littler vervalt. De Engelsman krijgt een bye en komt straks fris en fruitig in de halve finale terecht zónder ook maar een pijl te hebben gegooid – pech voor de fans, dubbelpech voor Van Gerwen, die nu nul punten kan bijschrijven.
Koploper in gevaar
MVG begon het toernooi nog als een speer: hij klopte Gian van Veen op de openingsavond in Newcastle en bereikte vorige week de eindstrijd in Antwerpen. Ondanks die nederlaag tegen Gerwyn Price stond hij bovenaan, maar zonder spelen kun je geen afstand nemen – heel de concurrentie krijgt donderdag vrij spel om in te lopen.
Levenslang voor Zuid-Koreaanse ex-president Yoon na mislukte machtsgreep
De rechter legde oud-president Yoon Suk-yeol een levenslange celstraf op. Volgens het hof probeerde hij in december 2024 via een noodtoestand het parlement buitenspel te zetten. Zijn advocaten roepen dat hij “alleen maar zijn grondwettelijke taken uitvoerde” en spreken van een politiek process. Buiten het gerechtsgebouw stroomden honderden aanhangers toe die het vonnis afdoen als een ‘witch hunt’.
Een tv-toespraak die het land op z’n kop zette
Op een avond in december verscheen Yoon live op tv. Hij riep de noodtoestand uit en liet tanks rond het parement patrouilleren. Maar binnen een paar uur trotseerden parlementsleden de bewaking, kwamen samen en stemden de maatregel weg. Yoon moest zijn order een dag later al intrekken. De stunt kostte hem zijn ambt: na massale demonstraties werd hij gearresteerd en afgezet. Hij kreeg eerder al vijf jaar voor het dwarsbomen van het onderzoek, maar nu dus de zwaarst mogelijke straf voor de poging tot staatsgreep.
“We beschermden de vrijheid”, zeggen fans
Voor zijn achterban is Yoon een held die Noord-Korea op afstand wilde houden. Tienduizenden liepen vorig jaar al de straat op en ook nu zijn er weer protesten. Rechts-actiegroep Freedom Union claimt dat er zelfs duizenden supporters op de been zijn. Sommigen kamperen bij het huis van de voorzittende rechter Moon omdat ze denken dat hij het proces uit politieke motieven voortduwt. Bewijskracht voor die beschuldiging ontbreekt, maar volgens rechtswetenschapper Chung Tae-ho maakt de aanhoudende tweedracht de democratische fundering wankel. “Als mensen elke uitspraak als een machtsspel zien, wie gelooft er dan nog in de volgende verkiezingen?”
Drones boven Pyongyang als onderdeel van het plan?
Aanklagers denken dat Yoon bewust een clash met het Noorden wilde uitlokken. Ze vermoeden dat hij drones liet vliegen boven Pyongyang om een ‘militaire dreiging’ te kunnen voorschotelen en zo zijn noodtoestand te rechtvaardigen. De ex-president ontkent dat hij zo’n opdracht gaf en zegt dat andere militairen dat zelfstandig dedan. Of dat klopt, is nu onderdeel van het kabbelende onderzoek en voedt op sociale media wilde complottheorieën.
Polariserend land, lastige buur
De kloof tussen conservatieven en progressieven maakt het leven lastig voor de huidige president Lee Jae-myung. Hij wil het contact met Noord-Korea weer een beetje normaliseren, maar moet tegelijk rekening houden met de sterke pro-Amerikaanse vleugel in het parlement. De verkiezingen heeft hij ruim gewonnen, maar voor grote buitenlandse stappen is steun van de oppositie onontbeerlijk. Met Yoon’s partij nog altijd fel gekant tegen zachte asperges richting Pyongyang, blijft de buitenlandpolitiek een mijnenveld.
De vonnis is dus gevallen, maar de rust in Zuid-Korea is ver te zoeken. Zolang de straatprotesten aanhouden, blijft de vraag of de democratie sterker of zwakker uit deze crisis tevoorschijn komt.
Leila Shahid: het Palestijnse steentje op de Europese diplomatieke schaakbord
Leila Shahid was voor velen in Nederland en da Europa simpelweg de Palestijnse stem: vrouwelijk, polyglot en onvermoeibaar. Toen op haar 76e in Frankrijk overlijdt, verdwijnt niet alleen een diplomaat, maar ook het gezicht waarmee een hele generatie Nederlanders bij Palestina in aanraking kwam.
Een beetje Beiroet, een snufje Parijs en een flukse dosis Den Haag
Geboren in Beiroet uit ouders die er na de Nakba terechtkwamen, studeerde Leila eerst sociologie aan de Amerikaanse Universiteit van de Libanese hoofdstad. In 1967, na de Zesdaagse Oorlog, sluit de tiener zich aan bij de PLO van Yasser Arafat. Haar Frans wordt vloeiarder, haar netwerk groter, en in de tweede helft van de jaren tachtig komt Europa in beeld.
Eerste vrouwelijke PLO-gezant: Ierland, then Oranje
In 1989 schrijft geschiedenis: als eerste vrouw wordt ze officieel gezant van de PLO – met de Ierse post als proefcase. Maar al snel ruilt ze de groene Ierse heuvels in voor het Nederlandse polderlandschap. Daar wacht meteen een hete aardappel: de Golfoorlog. Arafat steunt Saddam, Nederland juist niet. Shahid pakt uit met nuance: “Wij waren vooral anti-oorlog; terugtrekking uit Koeweit moest diplomatik, niet met bommen gebeuren.” Haar boodschap landt – en ze blijft.
Diplomatieke stormen: Oslo, Intifada en Chirac
1993 breng het nieuws: akkoorden van Oslo bieden (voorzichtig) hoop. Shahid verhuist naar Parijs als PLO-ambassadeur. De jaren die volgen zijn een achterbijwaagon van pieken en dalissen: optimisme over zelfbestuur, gevolgd door de Tweede Intifada en rellen op de Westelijke Jordaanoever. Ze is er ook bij Arafats laatste dagen in het Franse militair ziekenhuis Percy, in 2004.
Euro-topvrouw en titel van ‘ambassadeur’
2005: de EU benoemt haar tot vertegenwoordiger voor alle lidstaten. Belgie maakt het zeven jaar later officieel en noemt haar gewoon ambassadeur – een mini-revolutie, want een Palestijnse ambtsketen was toen officieel nog een toekomstmuziekje.
“Een inspiratiebron met koffer en lippenstift”
Reageerders spreken van een bruggebnuwer. Hussam Zumlot, vandag ambassadeur in Londen, noemt haar “rolmodel en een van de meest inspirerende diplomaten die Palestina ooit kende”. Haar opvolger in Parijs, Abou-Hassira, vult aan: “We verliezen één van onze belangrijkste stemmen.” E stem die, ondanks het dikke accent van meerdere talen, altijd opvallijk helder klonk.
Grote sloopbrand in Udenhout: autowrakken turnen loods in fakkels
Donderdagochtend even na half negen sloeg bij een autosloop aan de Ambachtsweg het alarmnummer roodgloeiend. Een hele rij autowrakken stond plots te gloeien en binnen de kortste keren stond de hele stapel in lichterlaaie. Omdat die wrakken pal tegen de loods stonden geparkeerd, vloog meteen ook het dak van het gebouw in brand.
Gelukkig stond er niemand meer binnen, dus de brandweer kon meteen volle bak beginnen met blussen. Zij besprongen het vuur zo snel dat het niet verder kon wandelen naar andere panden. Rond tien voor tien kon de ploeg het sein ‘brand meester’ geven. De zwarte rookpluim dreef meteen naar het westen en was van ver te zien. Een stuk van het industrieterrein werd even afgezet. Hoe het vuur überhaupt kon beginnen, blijft vooralsnog een raadsel.
Een ex-president z’n beslissing: levenslang
Ruim een jaar nadat Yoon Suk-yeol een knokploegsoldaat het parlementsgebouw in stuurde, kreeg hij het zwaarste denkbare verdict: levenslang. De rechtbank oordeelde dat hij eind vorig jaar politiek gemotiveerd de noodtoestand uitriep om de macht in handen te houden – een daad die in juridische termen neerkomt op het leiden van een opstand.
“Ik mocht toch beslissen?”
Zijn advocaten smeetten de rechters met artikel na artikel uit de grondwet, maar het matte niet. Yoon bleef volhouden dat hij formeel bevoegd was om de noodwet te activeren en dat hij die naar een paar uur weer liet intrekken zodra het parlement ertegen stemde. Desondanks eiste de aanklager de doodstraf, wat in Zuid-Korea gelukkig maar zelden wordt voltrokken.
De publieke klap
De regering greep vooraf al in met gepantserde wagens en extra beveiligers, bang voor ongeregeldheden. Voor de deur van de rechtbank verzamelden honderden sympathisanten. Ze zwaaiden met Taeguk-flags en schreeuwden keer op keer: “Free President Yoon!” De uitspraak was live op tv te volgen, terwijl amper een kilometer verderop de meeste Seoulieten doorgingen met shoppen en lunchen*.
*) Zo straf dat een voormalig staatshoofd z’n lot op een televisiescherm wordt uitgezonden – alsof het een seizoensfinale is.
De rest van het Zijneren
Yoon was eerder al tot vijf jaar veroordeeld voor belemmering van de rechtsgang, maar dat was slechts de opwarmer. Ook zijn rechterhand, ex-premier Han Duck-soo, ging voor een daderrol: 23 jaar cel. En in een andere rechtbank werd mevrouw Kim Keon-hee – echtgenote van de destijdens – tot 20 maanden de cel in gescheten vanwege corruptie.
Wil je de hele ploeg dit keer live aan het werk zien met dossiers en wetboeken?
