– “Alsof je met wc-papier door een rietje moet ademen” –
– Dagelijks stormen meer dan zeventig mensen de SEH binnen door te roken of te vapen –
Eindelijk cijfers
Voor dokter Nicole Kraaijvanger lag het elke dag voor het oprapen: patiënten die hondsnauwend en paars om de lippen binnenrollen met een klap-long of zware astma-aanval. Maar keiharde cijfers? Die had niemand. Daarom schoten 67 van de 78 Nederlandse SEH-afdelingen op 13 en 14 november afgelopen jaar met een enquête in de lucht.
Bij 4313 bezoekers vanaf 12 jaar vulden er 2061 de vragenlijst in. Eindelijk weten we:
- 21 % maakt nog steeds gebruik van een nicotineproduct.
- 86 % van hen steekt vooral sigaretten op.
- 9 % zit aan de vape-pen.
- 9 % rookt sigaren of cigarillo’s.
- 5 % kauwt of snust van alles bij elkaar (shag, snus, e-etc.).
- En 10 % mixt net zo makkelijk twee of meer middelen door elkaar.
Arts ziet het al voordat jij klaar bent
Volgens de SEH-artsen legt roken of vapen in meer dan de helft van de gevallen de allergrootste klappen op tafel. In 7 % is de diagnose simpelweg “nicotine” — denk aan flubberlongen, COPD-aanvallen of heftige ademhalingscrises. Bij nog eens 44 % is het gebruik mede-schuldig. Reken maar uit: op jaarbasis belanden bijna 26 500 mensen puur en alleen door de sigaret of e-sigaret op de SEH. En bijna 193 000 extra bezoeken worden waarschijnlijk ook niet frisser door nicotine. Dat aantal ligt zelfs nog hoger, want wie intubeert op de brancard laat natuurlijk geen enquête invullen.
Robins verhaal
Robin werd in de rij voor de kassa van de supermarkt koud op de intensive care geparkeerd nadat zijn longen het spontaan begaven door overdreven vapen. Zijn moeder deelt zijn beelden (let op: schokkend).
“Blauwe lippen, happend naar lucht… dat went niet”
COPD-aanvallen verkopen geen make-up. Kraaijvanger: “Mensen komen echt extreem benauwd binnen. Soms blauw om de lippen, soms met ogen op preekstoelhoogte. En dan besef je: dit had groot deel te maken met de keuze om te roken. Niet op hun hoofd plakken dus; op hoge schoolleeftijd zijn vrijwel alle verslaafden begonnen.” Stoppen blijft één van de moeilijkste sporten.
De SEH als stop-verdeler
Het viel al groente-mooi uit de ondervraging dat bijna de helft van de nicotinegebruikers wel met een hulpverlener wil praten. Sluit ze meteen aan bij stoppen-met-roken-hulp en de kans dat iemand daadwerkelijk van de sigaret afkomt is 17 keer (!) groter dan het uitdelen van een rommelig folderke.
Jetten door Kamer aangewezen: op weg naar het Catshuis?
Groot nieuws uit Den Haag: de Tweede Kamer heeft D66-leider Rob Jetten dinsdagavond met ruime steun aangewezen als formateur. Dat betekent dat hij de onderhandelingen mag starten voor een nieuw kabinet en hij maakt grote kans om straks premier te worden. Tijdens het debat stemden de meeste partijen voor, maar Partij voor de Dieren en DENK gaven geen vinkje. Volgens de traditie wordt de formateur ook de bewindsman op nummer één, al had deze regel bij het huidige kabinet-Schoof een uitzondering. Voor Brabant telt nog een extra detail: mocht het doorgaan, dan krijgen we de eerste provinciegewone premier sinds Dries van Agt (1977-1982) – en die was óók Udenaar.
Drama bij Chios: boot met migranten botst op kustwacht, tientallen slachtoffers
Een verschrikkelijk ongeluk voor de kust van het Griekse eiland Chios: een boot vol migranten botste gisteren op een patrouillevaartuig van de Griekse kustwacht. Minstens veertien mensen kwamen om het leven, en de zorgen groeien omdat nog niet iedereen geborgen is.
Opvarenden vallen in zee na aanvaring
Volgens de kustwacht vroeg een patrouilleboot de migrantenboot van koers te veranderen, maar door een nog onbekende reden donderden de vaartuigen toch tegen elkaar. De klap was dodelijk: meerdere mensen vielen over boord en belandden in de Egeïsche Zee.
Levensreddende actie in volle gang
• Direct na de botsing spoedden hulpverleners zich ter plekke.
• Patrouilleboten, een helikopter en duikers zoeken nog naar vermisten.
• In totaal zijn 24 slachtoffers naar ziekenhuizen gebracht, waaronder twee kustwacht-medewerkers.
Heftige details uit lokale media
Griekse omroep ERT meldt dat onder de gewonden elf kinderen en twee zwangere vrouwen zijn. Het voertuig was afkomstig uit Turkije: vluchtelingen die meenden dat Chios veiligere kusten bood, maar helaas vonden ze vlak voor hun bestemming het hartverscheurende tegenovergestelde.
Nog steeds gevaarlijke overtocht
Hoewel het aankomende migrantenstromen sinds 2015 flink is verminderd, blijven speurders rond de Griekse wateren actief. De Griekse autoriteiten zetten harde grenzen met patrouilles om verdere toestroom te voorkomen. Veel mensen waagden deze risicovolle zee-route, maar gisteren werden zij geconfronteerd met de tragische keerzijde van hun hoop.
IJzelalarm in het noorden: “Vanavond gewoon lekker binnen blijven”
Code oranje op komst
Heb je net je auto lekker winterklaar gemaakt? Helaas, vanavond vanaf zon 22.00 uur kun je in Friesland, Groningen, Drenthe, Overijssel én Flevoland maar beter de sleutels even in een la leggen. Er hangt een stevig sliertje ijzel in de lucht en Rijkswaterstaat heeft code oranje afgekondigd. Kortom: regel je boodschappen, pak een fleecedekentje en Netflix ertoe, dan ben je ook gelijk veilig.
“We gaan er nu al uit”
Qbuzz heeft alle buslijnen in de Groninger, Friese en Drentse klei om 20.30 uur stilgelegd. Regiodirecteur Laurence Hovenkamp legt kort uit waarom: “Met ijzel op de weg is het levensgevaarlijk voor chauffeurs én reizigers. We sturen de bussen op tijd terug naar de remise, zodat iedereen zonder kleerscheuren in de garage staat.”
Sportclubs, scholen én bibliotheken nemen maatregelen
- In Friesland pakken sporthallen en zwembaden de gangen al om 22.00 uur leeg; trainingen en wedstrijden sneeuwen dus gewoon financieel-plat.
- De Groninger bibliotheken blijven morgenvroeg gesloten tot 12.00 uur. Biblionet voelde liever geen boek over glibberige tegels.
- Hogeschool Hanze schakelt toetsen, praktijkgroepen en fysieke colleges om naar Teams-schermen – wel zo veilig als je toets koste wat kost digitaal wilt overleven.
- De Rijksuniversiteit Groningen gooit alle lokken om 20.00 uur dicht; docenten mogen zelf kiezen of ze online doorspreken.
- Leeuwardens gemeentehuis en het Historisch Centrum Leeuwarden doen pas om 11.00 uur morgen de gordijnen open – tijd genoeg om sneeuwuilen op Insta te gooien.
- Oppassen op de route Ameland–Holwert? Vergeet het maar; de sneldienst ligt de rest van de dag plat.
Strooizout uitverkocht: paniekshopping in het Noorden
Tuincentrum Arkema in Groningen was één van de gelukkigen: twee jaar geleden nog braakliggende zakken zout vlogen de deur uit tot de laatste korrel. “Leuk dat het weg is, maar jammer dat we nul kunnen aanbieden nu”, lacht winkelier Alex Koning. Ook in Oude Pekela grepen shoppers met blije ogen naar veertig zakken – telecom nummer van de dierenwinkel gaat nog steeds omdat mensen zich melden. Helaas, slokken dicht.
Conclusie: vanavond en morgenvroeg blijft Nederland effe klein. Troost je met chocolademelk, dikke wollen sokken en het geruststellende idee dat code oranje t/m 10.00 uur van kracht is – daarna waait alles weer luchtig genoeg.
“Is er nog mens aan boord?”: klanten zien letterlijk niks van KLM’s beloofde service
Het begon al tijdens de dichtgesneeuwde start van januari: vluchten vielen uit, koffers bleven achter op Schiphol en honderden boekers doolden vast op de klantenservice-pagina. En sindsdien is eigenlijk weinig verbeterd. “Ze lijken klachten liever links te laten liggen”, klinkt het op Trustpilot, waar het ene vijfsterren-loze na het andere hoort over de luchtvaartmaatschappij.
Vooral de klassieke telefoonlijn blijkt een loterij: bellers hangen soms na een uur in de wacht zelf op, om na de avondmaaltijd exact hetzelfde circuit-rondje te moeten maken. “Ben inmiddels al 10 dagen aan het pingelen met de ks”, moppert een influencer die zijn koffers kwijt is.
WhatsApp-vacuüm en mailspook
Ook via WhatsApp is KLM voor velen spoorloos. Je komt niet langs de draaiende animat-robot heen, laat staan dat je een échte medewerker te pakken krijgt. Sommige mensen zijn sinds oktober vorig jaar (!) nog steeds aan het wachten op een antwoord over een achtergebleven kofferclaim. En dan te bedenken dat de Inspectie Leefomgeving & Transport stelt dat KLM binnen twee maanden moet reageren op klachten…
Sorry’s en loze beloftes
Op 6 januari kwam CEO Marjan Rintel nog met beloftes: “We gaan ervan leren en het beter doen”. Volgens Facebook en Twitter heeft die les tot nu toe vooral bestaan uit radiostilte. Negentien dagen later: “nog geen telefoontje, sms of tiende fooi”.
KLM’s eigen verklaring
Uiteraard geeft KLM z’n kant: ruige winter, recorddrukte, extra verlofuren personeel. Ook zijn er wereldwijd 5 000 medewerkers voor alle Air France-KLM-dochters aan de slag. Toch schuilt het telefoonnummer en het mail-adres nog steeds diep achter klik-menu-muren. Want, zo laat de maatschappij weten: “Door slimme automatisering helpen we je sneller bij de juiste afdeling”. Klanten delen liever dat ze meteen in de wachtrij van niets belanden.
Regen van claims tegen een zorgplicht-paraplu
EUclaim zag in de eerste 26 dagen van het jaar vier keer meer claims over KLM_ binnenstormen vergeleken met precies vorig jaar januari. Claimcoach Paul Vaneker: “Bedrijven vinden dj’s pas bij de gate, maar bagage zoeken wekt niet hetzelfde enthousiasme als de boarding-call.” Veel reizigers krijgen verwijzingen dat hun hotelrekening “te pittig” werd gevonden – zodat ze zichzelf kunnen blijven betalen.
Oorzaken met een systeem-achtig randje
Adviseurs noemen de kern: tickets betaal je bij boeken; als vragen later opkomen, is de euro allang binnen. Toine Brink van de Consumentenbond noteert maandelijks “een handvol meldingen” over KLM: “Vaak bellen mensen ons om te vragen waar ze überhaupt recht op hebben. Over telefoniste I am making-een-connectie hoor je ze dan nauwelijks”.
Strooizout uitverkocht en bussen vroeg naar de remisse: code oranje in het noorden
Gladheidwaarschuwing
Heb je net denken lekker vanavond nog even langs de sportschool, de bib of een feestje in Groningen te hoppen? Niet doen hoor – heel het noorden en midden hebben al code oranje. Van Friesland tot en met Flevoland krijgt het glas op straat een dik laagje ijs, en dat belooft morgen gezellig glad in de ochtendspits. Rijkswaterstaat smeekt iedereen om na 22:00 uur gewoon binnen te blijven; als het echt niet anders kan, moet je toch nog rijden, maar je weet: ijzel + Nederland = chaos.
Bussen scheren al om 20:30 uur naar huis
Gek genoeg besloot Qbuzz om nu al de bussen uit de rondte van Friesland, Groningen en Drenthe vroeg naar binnen te halen. Chauffeurs reden om 20:30 al hun laatste rondje, want “met ijzel is het levensgevaarlijk”, zegt regiodirecteur Laurence. Sport en spel volgde al snel: sporthallen deden om 21:00 uur al het licht uit en de tellers van zwembaden staan op gesloten. Ook veel sportwedstrijden sneuvelen: geen training, geen potje zaalvoetbal vanavond.
Scholen, hogeschool en bibliotheken later open
Vanavond al om 20:00 uur klapten alle deuren van de Rijksuniversiteit Groningen dicht en blijven ze dicht tot ten minste 10:00 uur. De toets van negen uur vallie dus, en docenten proberen het nu maar via Teams. Hanzehogeschool laat alleen theorie online doorgaan; praktijk- en toetslokalen blijven gesloten. De bieb? Die doet in Groningen pas om 12:00 uur open (Biblionet verwittigde iedereen), en het gemeentehuis in Leeuwarden doet lekker een uurtje later dienst.
Leeuwardens gemeentehuis en Historisch Centrum: ook langer dicht
Voor al die feestgangers die dachten morgen de stad weer te verkennen – helaas pindakaas. Historisch Centrum Leeuwarden doet zijn deuren ook later open, en het stadhuis gaat pas voor 11 uur open. De sneldienst naar Ameland is al voor vanavond de geschiedenis ingegaan: volgens Rijkswaterstaat is die waterlijn tot nader order gestremd door ijzel.
Strooizout is goud waar
Ben je net van plan zelf het ijs te trotseren met een zakje zout? Niet in Groningen – de schappen bij Tuincentrum Arkema liggen leeg. Alex Koning schudt zijn hoofd: “Ik stond er nog twee jaar mee, maar nu ligt er niks meer.” Even verderop in Oude Pekela ging een dierenwinkel met een schamele veertig zakken down: allemaal weg. “Mensen bellen nog steeds, maar helaas.”
Kortom
Vanavond lekker Netflix en chill? Oneerlijk, maar veilig. Morgen duurt de oranje-waarschuwing tot 10:00, dus slaap lekker uit. En als je tóch moet werken – stel de wekker een halfuurtje later, want scholen en bibs doen lekker een poosje rustig.
