Na ijskoude nacht opnieuw kans op sneeuw en gladheid
Pas op, het blijft vanochtend gevaarlijk glad op de weg! Het KNMI heeft code geel afgegeven vanwege gladheid door sneeuw, bevriezing en hier en daar dichte mist. In het westen en midden trekken winterse buien over, met van alles: sneeuw, natte sneeuw, hagel en regen. Dat maakt het extra verraderlijk. In het oosten is het grotendeels droog, maar ook daar kan het glad zijn door bevroren plekken en sneeuwresten.
We hebben voor het eerst deze winter te maken met échte strenge vorst. In Cabauw werd het maar liefst -10,2 graden! In het binnenland vriest het licht tot matig, terwijl het aan de kust een paar graden boven nul is. In de loop van de ochtend kruipt de temperatuur langzaam richting het vriespunt. De wind is zwak tot matig, maar aan zee kan het af en toe vrij krachtig waaien uit het noordwesten.
Vanmiddag wordt het op de meeste plekken droog met af en toe een stukje zon. Alleen in het noorden is er nog een kleine kans op een winterse bui. Het wordt een paar graden: net boven nul in het oosten en zuidoosten, en ongeveer 4 graden aan zee. De wind draait naar het zuidwesten en is matig tot vrij krachtig langs de kust.
Vanavond komt er vanuit het westen meer bewolking aanzetten, gevolgd door lichte regen en natte sneeuw. In de nacht breidt die neerslag zich uit over het hele land. In het noordwesten en uiterste westen kan er ook sneeuw vallen. Het wordt een stuk minder koud dan afgelopen nacht: de temperatuur komt rond het vriespunt uit, en aan de kust rond de 2 graden. De wind trekt flink aan en kan in het noordwestelijk kustgebied stormachtig worden, met zware windstoten tot wel 90 km/u! Door die combinatie van wind en kou voelt het in het noorden aan als min 10 graden.
Morgen wordt een echte winterdag! In bijna het hele land valt sneeuw, dus het sneeuwdek wordt alleen maar dikker. Alleen langs de west- en noordwestkust kan het soms regenen of met natte sneeuw zijn. In het oosten blijft het de hele dag licht vriezen. De wind blijft ook een belangrijke factor, met aan zee opnieuw harde tot stormachtige wind en kans op zware windstoten.
De dagen daarna blijft het wisselvallig winterweer. Donderdag begint het droog, maar later komt vanuit het zuidwesten opnieuw neerslag aan. In de nacht naar vrijdag en op vrijdag zelf is er kans op regen, natte sneeuw of sneeuw. Vooral het noorden lijkt weer kans te maken op een verse laag sneeuw, maar dat hangt af van de koers van een naderend lagedrukgebied. Ook in het weekend blijft het onstuimig met winterse buien en af en toe een opklaring. Als het opklaart, kan het ’s nachts matig vriezen. Overdag lopen de temperaturen uiteen: van rond het vriespunt in het oosten tot ruim daarboven in het zuidwesten.
Vliegtuigen ijsvrij maken: een cruciaal winterklusje op Eindhoven Airport
Met dit winterweer zitten niet alleen auto’s onder het ijs, maar ook vliegtuigen. Robert Schuman heeft er op Eindhoven Airport de afgelopen dagen dan ook een belangrijke extra taak bij: als de-icer zorgt hij ervoor dat de toestellen ijs- en sneeuwvrij de lucht in kunnen. “Het is best een serieus klusje dat we goed moeten aanpakken”, vertelt hij in het radioprogramma Afslag Zuid van Omroep Brabant. Naast dit werk is Schuman ook Manager Operations bij grondafhandelaar Viggo.
Een veilige start begint met schone vleugels
Schuman geeft de vliegtuigen een speciale behandeling om ze ijsvrij te maken. Cruciale onderdelen zoals de vleugels, het staartvlak en de staart worden grondig schoongemaakt. “Alles wat de draagkracht van het vliegtuig kan verminderen – of het nu ijs, sneeuw of een andere laag is – moet eraf. Alleen dan kan het toestel veilig opstijgen”, legt hij uit.
Glycol in plaats van ‘zware chemicaliën’
Maar hoe maak je zo’n groot vliegtuig eigenlijk schoon? Schuman hoorde laatst een passagier gissen: “Dat zullen vast zware chemicaliën zijn die ze daarop spuiten.” Hij relativeert dat meteen: “Nou, dat valt allemaal wel mee.” In werkelijkheid gebruikt zijn team twee soorten van de vloeistof glycol. De ene soort verwijdert het ijs, de andere zorgt voor een beschermlaag die voorkomt dat het toestel opnieuw bevriest voordat het de startbaan bereikt.
Precisiewerk en communicatie met de cockpit
Het team pakt het gestructureerd aan: eerst de twee grote vleugels en de passagiersingang, daarna het staartvlak. Elk detail wordt bijgehouden, zelfs de exacte hoeveelheid gebruikte vloeistof. “Die informatie geven we door aan de cockpit, zodat de piloten hun instellingen hierop kunnen afstemmen en weten hoeveel tijd ze hebben om naar de startbaan te taxiën”, aldus Schuman.
Bij lichte vorst is het klusje in een kwartier geklaard, maar bij flinke sneeuwval kan het zomaar twintig minuten tot een half uur duren. En als het hard genoeg sneeuwt, moet het team soms zelfs opnieuw beginnen nadat het toestel al is schoongemaakt.
Geen NS-treinen in heel Nederland tot zeker 08.00 uur, mede door IT-storing
Tot zeker 08.00 uur rijden er geen treinen van de NS in het hele land. Dat heeft de spoorwegmaatschappij bekendgemaakt. De oorzaak is een combinatie van problemen: meerdere storingen door het winterse weer én een IT-storing. Of er na 08.00 uur wel treinen kunnen rijden, is nog onduidelijk.
Treinen van andere vervoerders rijden overigens wel volgens dienstregeling. Het treinverkeer lag gisteren op verschillende plekken al stil vanwege de sneeuw en vorst. Gisteravond kondigde de NS voor vandaag nog een winterdienstregeling aan, met minder ritten dan normaal. Maar die aangepaste dienstregeling gaat in ieder geval niet voor 08.00 uur van start.
Treinverstoring NS: Opstart duurt nog uren, reisadvies blijft gelden
Goedemorgen! Een flinke tegenvaller voor wie vanochtend met de trein wilde: de NS laat weten dat er tot zeker tien uur geen treinen rijden. Eerder werd nog uitgegaan van acht uur, maar die inschatting is bijgesteld. De oorzaak? Een combinatie van “vele verstoringen en een bijkomende IT-storing”, volgens de vervoerder.
Het opstarten van de dienstregeling gaat naar verwachting nog uren duren. De NS legt uit dat door die IT-storing maandagnacht de winterdienstregeling niet kon worden voorbereid. “We vinden het voor de reizigers enorm vervelend en werken met man en macht aan de start van de dienstregeling,” aldus het spoorbedrijf.
Het advies is helder: reis voorlopig niet met de trein en stel je reis uit. Houd voor de meest actuele info de NS-reisplanner en de NS-app goed in de gaten. Een klein lichtpuntje: treinen van andere vervoerders, zoals regionale en internationale bedrijven, rijden volgens ProRail gewoon volgens hun normale dienstregeling.
Gilze-Rijen heeft de laagste temperatuur gemeten
Daarmee is de eerste strenge vorst van deze winter een feit. Daarvoor moet het kouder dan -10 graden worden. De temperatuur kan de komende uren nog wat verder zakken. De laatste keer dat het beneden de -10 graden was op één van de KNMI-stations, was op 18 januari 2024. Toen werd het in Ell (Limburg) -10,4 graden.
De laagste temperaturen worden gemeten in een strook over het midden van het land, van Groningen en Friesland, over Utrecht richting Brabant. In het oosten is het bewolkt, dus minder koud. Ook nabij de kust is het minder koud door de aanwezigheid van relatief warm zeewater. Naast Gilze-Rijen vroor het in Herwijnen -10,5 en in Cabauw -10,2 graden. Mogelijk wordt het de komende uren nog wat kouder.
Vorig jaar werd het niet kouder dan -8,8 graden op 18 februari op vliegbasis Twenthe. Strenge vorst kwam in de vorige eeuw bijna jaarlijks voor, meestal meerdere nachten. Door de klimaatverandering komt strenge vorst 5 keer zo weinig voor als halverwege de vorige eeuw en dat komt ook omdat er minder vaak sneeuw ligt.
“Voor een ijskoude nacht met strenge vorst moet het helder zijn en een flinke laag sneeuw helpt bij het dalen van de temperatuur”, zegt meteoroloog Jordi Huirne van Buienradar. “Dit zit zo: het aardoppervlak straalt warmte uit en dit tempert de afkoeling in de nacht een beetje. Wanneer er een laag verse sneeuw ligt werkt dit als een isolerende deken. De bodemwarmte blijft op zijn plek en boven een vers pak sneeuw kan het vervolgens nog veel sneller afkoelen.” Als er geen wind staat zakt de temperatuur met gemak beneden -10 graden. In het verleden werd het op deze manier soms kouder dan -15 of zelfs -20 graden.
Komende nachten is er meer bewolking en daardoor wordt het niet meer zo koud. Wel neemt de kans op sneeuw woensdag en vrijdag weer toe.
In de periode 1961 tot en met 1990 viel de eerste regionale strenge vorst gemiddeld al op 26 december. Deze datum is in dertig jaar tijd dus bijna twee weken opgeschoven. Soms komt het zelfs helemaal niet tot strenge vorst. In de winter van 1963 kwam het recordaantal dagen strenge vorst voor. In Eelde vroor het 37 nachten streng, en in Leeuwarden 32 keer. Ook De Bilt noteerde een record met 24 dagen.
Volledige stilstand bij NS tot zeker 10.00 uur door IT-problemen en winterweer
Het treinverkeer van de NS ligt vanochtend helemaal plat. De spoorwegbeheerder heeft bekendgemaakt dat er tot zeker 10.00 uur in het hele land geen treinen van hen rijden. Dat komt door een combinatie van problemen: het winterse weer van de afgelopen dagen én een nieuwe, grote IT-storing.
Of het treinverkeer na 10.00 uur weer op gang komt, is nog maar de vraag. De NS kan daar nu nog niks over zeggen. Het is dus goed mogelijk dat de reisproblemen de hele ochtend aanhouden.
Goed om te weten: treinen van andere vervoerders, zoals Arriva of Keolis, rijden volgens de NS gewoon. Alleen de gele NS-treinen blijven in de remise.
Deze nieuwe storing volgt op een dag vol problemen. Gisteren lag het treinverkeer op veel plekken al stil door sneeuw en ijzel. Om daarop in te spelen, had de NS voor vandaag eigenlijk een aangepaste winterdienstregeling aangekondigd, met minder treinen. Maar door de IT-storing gaat die aangepaste dienstregeling nu dus ook niet van start voor 10.00 uur.
