Geen Vrede in Zicht bij Grensconflict Thailand-Cambodja: Bangkok Wil Doorvechten
De grensovergangen tussen Thailand en Cambodja zijn nu dicht, en langs de betwiste grens vliegen de kogels weer. Het conflict laait opnieuw op, met zware gevolgen voor de lokale bevolking. Volgens de Thaise overheid zijn er deze week al vijftien soldaten gesneuveld. Gisteren liet Cambodja weten dat minstens elf burgers om het leven zijn gekomen. Ondertussen zijn al meer dan 700.000 mensen uit de regio geëvacueerd – ze worden opgevangen in zo’n 600 noodcentra.
Zuidoost-Azië-correspondent Thom Schelstraete bezocht er een, waar momenteel zo’n 15.000 mensen verblijven. “Het valt op hoe goed het hier geregeld is”, vertelt hij. “Maar iedereen heeft wel één ding gemeen: ze willen dat de oorlog stopt. Alleen… niet zomaar tijdelijk. Ze willen dat Thailand Cambodja écht een lesje leert, zodat dit nooit meer terugkomt.”
Dat sentiment geldt zelfs voor mensen die al zes dagen in een tent zitten. Toen de Thaise legerleider een bezoek bracht aan het evacuatiecentrum, werd hij als een held onthaald. Je ziet hem op de foto boven dit artikel – midden in de chaos, maar met een stoere glimlach.
Dit is niet de eerste keer dat er wordt gevochten. In juli waren er al luchtaanvallen van beide kanten, totdat er een staakt-het-vuren kwam. Destijds speelde Donald Trump een grote rol: hij dreigde met zware handelstarieven als de gevechten niet zouden stoppen. Maar afgelopen maandag begonnen de schermutselingen opnieuw. Thailand lanceerde luchtaanvallen omdat het beweert dat Cambodja mijnen heeft neergelegd in het grensgebied – waardoor een Thaise soldaat gewond raakte.
Premier Charnvirakul van Thailand liet via sociale media weten: “We blijven militair optreden totdat ons land en onze bevolking geen gevaar meer lopen.” Intussen sprak de Cambodjaanse premier Hun Manet vandaag met Trump over een mogelijke wapenstilstand, maar dat leverde niets op.
“Thailand lijkt echt door te willen gaan”, zegt Schelstraete. En daar zit ook politiek vuur onder. De huidige Thaise premier kampt namelijk met kritiek: de economie loopt stroef, en de overheid reageerde traag tijdens eerdere overstromingen.
Juist daardoor kan een oorlog handig uitkomen. Donderdag besloot Charnvirakul het parlement te ontbinden en vervroegde verkiezingen af te kondigen – binnen zestig dagen moeten die plaatsvinden. “Hij hoopt dat mensen door dit conflict weer meer achter de regering gaan staan”, legt Schelstraete uit.
Gisteren claimde Trump nog dat er een wapenstilstand was, maar dat bleek niks voor te stellen. Beide landen ontkennen elk akkoord, en de gevechten gaan gewoon door. Eerder dwong Trump met handelsdreigementen tot rust, maar nu lijkt Thailand zich daar niet meer door te laten intimideren.
“Thailand zou Washington zelfs hebben gewaarschuwd om geen economische druk uit te oefenen”, vertelt Schelstraete. “Cambodja is armer en heeft minder geld voor defensie, dus staat het open voor bemiddeling via Amerika. Maar Thailand voelt zich sterker – en wil blijkbaar doorknokken.”
Toch is er geen sprake van haat tussen de volkeren. “Tot kort geleden werkten er nog honderdduizenden Cambodjanen in Thailand. Veel zijn inmiddels teruggegaan, maar normaal gesproken leven de mensen juist goed naast elkaar.”
Bekijk hieronder ook de reportage van Schelstraete tijdens de overstromingen, waarin hij meereed met Thaise reddingswerkers. En hier is nog een leuk stukje: een Thais restaurant dat van de nood een deugd maakte na de watersnood.
Het verborgen verhaal onder je voeten: wat de parkeerplaats van Oss echt verbergt
Wie ooit rustig boodschappen doet bij de supermarkt op het Jurgensplein in Oss, heeft waarschijnlijk nooit een tweede blik geworpen op de parkeergarage eronder. Gewoon een hoop beton, auto’s en zo nu en dan een echo als je door de ruimte loopt. Maar onder dat alledaagse oppervlak schuilt iets uit een tijd die gelukkig voorbij is – maar waarvan de sporen nog steeds zichtbaar zijn.
In de duistere kelders onder het plein ligt namelijk een atoomschuilkelder. En niet zomaar eentje. “Je staat nu in een van de laatste die Nederland ooit heeft gebouwd”, vertelt Arno van Orsouw, stadsgids van het Maasland Gilde in Oss, in de nieuwe aflevering van Kluizen van Brabant op Brabant+. De bouw dateert van 1986 – dus vlak voor de Koude Oorlog werkelijk voorbij was. Ironisch genoeg was dat ook het moment dat de wereld langzaam begon te ontspannen. Maar Oss zag wel een kans: subsidie voor schuilkelders was nog beschikbaar, en dus besloot de gemeente slim te zijn. De parkeergarage werd gecombineerd met een volwaardige bunker. Resultaat? Een vrijwel gratis parkeergelegenheid én een veilige plek voor tijden van nood.
Als je er niet van weet, zie je er niets bijzonders aan. Geen sirenes, geen waarschuwingen, alleen dikke betonnen pilaren en een zware metalen deur. Maar stap je door die deur heen, dan voel je direct dat je ergens anders bent. Plots sta je midden in een overlevingswereld uit een andere tijd: rijen veldbedjes, mobiele toiletten, wasbakken, koolstoffilters voor de luchtzuivering en enorme generatoren. Genoeg om zo’n 10 procent van de Osse bevolking een tijdlang in leven te houden – mocht de hel boven losbarsten.
“De rest zou dan elders moeten zien te overleven”, zegt Arno droogjes. Niet bepaald geruststellend, maar wel realistisch voor de tijd.
Maar dan komt het meest bizarre nog: een stapel bonnetjes met felle kleuren en barcodes. Distributiebonnen, zoals ze ook hadden in de Tweede Wereldoorlog. Alleen deze versie is moderner, bijna futuristisch. Waarvoor waren ze bedoeld? Wie moest ze krijgen? En hoelang zou iedereen hier eigenlijk hebben moeten blijven?
Dat zijn de vragen die Kluizen van Brabant probeert te beantwoorden. De zoektocht leidt naar Wanroij, waar tijdens de Koude Oorlog zogeheten MOB-complexen (mobilisatiecomplexen) verborgen militaire uitrusting opslaat. Soldaten konden hier snel hun wapens, kleding en benodigdheden halen als er moest worden gemobiliseerd. Door deze bunkers verspreid over Brabant te plaatsen, was de kans kleiner dat alles in één keer vernietigd zou worden bij een aanval.
En dan is er nog het provinciehuis zelf – want ook daar lag een geheime rol opgeslagen. Onder het gebouw bevond zich een bunker die dienstdeed als provinciaal commandocentrum. In geval van crisis moest hier de communicatie en coördinatie van Noord-Brabant worden geregeld.
Een stuk geschiedenis dat je niet ziet als je langsloopt, maar dat er wel degelijk is. Onder je voeten, onder de supermarkt, onder het gewone plein – een stukje Koude Oorlog, net buiten de tijd.
Drie woorden op haar pols geven Nathalie kracht na jaren van pijn en onzekerheid
Stel je voor: je bent pas 15 jaar, en plots begin je last te krijgen van een pijn die maar niet weggaat. Je bent moe, je voelt je stijf, en de klachten zitten overal – nek, schouders, onderrug. Maar niemand kan uitleggen waarom. Geen röntgenfoto’s, geen bloedonderzoeken – niks wijst op iets ernstigs. Toch is de pijn echt. Zo begon het verhaal van Nathalie Verberne uit Someren.
Jarenlang werd ze van hot naar her gestuurd. Artsen haalden hun schouders op. “Er is niks kapot,” hoorden ze vaak. Maar Nathalie wist beter: er was wel degelijk iets mis. Door de klachten kon ze soms niet naar school of stage. Plannen voor de toekomst? Bijna onmogelijk. “Hoe moet je afspreken maken als je geen idee hebt hoe je je over twee weken gaat voelen?” vraagt ze zich hardop af. Het beïnvloedde haar hele leven – zelfs haar studiekeuze. HBO leek te zwaar, dus koos ze een ander pad.
Pas toen ze 19 was, kwam er eindelijk duidelijkheid. Na doorverwijzing naar revalidatiecentrum Bliksembos kreeg ze de diagnose die al jaren ontbrak: fibromyalgie. Een aandoening met chronische pijn, stijfheid en vermoeidheid als hoofdrolspelers. “Het voelde alsof een zware last van me afviel,” vertelt Nathalie. “Eindelijk wist ik: ik ben niet gek. Jarenlang hoorde ik: ‘Je bent te jong voor dit.’ Maar ik voelde het gewoon.”
Na al dat zoeken en twijfelen wilde ze iets tastbaars, iets wat haar dagelijks herinnert aan hoe ver ze is gekomen. En dus koos ze voor een tattoo. De tekst Let it be – drie woorden die veel voor haar betekenen. “Dat liedje van The Beatles is altijd mijn toeverlaat geweest, samen met mijn beste vriendin. De boodschap past perfect bij mijn situatie: laat het gaan, accepteer wat je niet kunt veranderen.”
De tatoeage kwam er eigenlijk vrij spontaan. Op een middag in het revalidatiecentrum besloot ze: ik ga eens informeren. Toen de tatoeëerder even later zei: “Over een half uurtje heb ik tijd”, ging het snel. “Even paniek: doe ik dit nou echt? Twintig minuten later zat het erop.”
Sindsdien is de tattoo meer dan alleen inkt op haar huid. Het is een rustgevende reminder. “Als ik weer in de knoop zit, kijk ik ernaar. Dan denk ik: probeer het los te laten. Je kunt je druk maken over alles wat je niet kunt beïnvloeden… of je kunt ervoor kiezen om er het beste van te maken.”
En dat doet Nathalie ook. Haar klachten zijn flink afgenomen, dankzij mindsetwerk, persoonlijke groei, traumaverwerking en beter luisteren naar haar lichaam. “Dat had ik eerder nooit durven hopen.” Nu helpt ze als coach andere vrouwen met fibromyalgie. “Samen ontdekken wat je wel én niet kunt – dat is een hele reis. En op die manier voelt het alsof alles wat ik heb meegemaakt toch ergens voor was.”
Israël beweert topmilitair van Hamas uitgeschakeld in Gaza-stad
Het leger van Israël laat weten dat ze een belangrijke speler binnen Hamas hebben gedood tijdens een luchtaanval op een auto in Gaza-stad. Volgens Israëlische media zou het gaan om Raad Saad, een hoge militaire commandant binnen de beweging. The Times of Israel meldt dat een functionaris dit heeft bevestigd. Saad geldt als één van de laatste overgebleven kopstukken van de Hamastop in de Gazastrook en zou ook een grote rol hebben gespeeld bij de aanvallen van 7 oktober. Hij wordt beschouwd als de tweede man binnen de Qassem-brigades, de militaire vleugel van Hamas.
Interessant detail: Saad zou al meerdere keren zijn ontsnapt aan aanslagen in het verleden. Maar nu raakte hij volgens Israël het doelwit van een drone-aanval die zijn voertuig volledig vernietigde. Naast Saad zouden nog drie anderen zijn omgekomen bij de aanval. Ook raakte een onbekend aantal mensen gewond.
Hoewel er officieel sprake is van een staakt-het-vuren in de regio, blijven er regelmatig gevechten en luchtaanvallen plaatsvinden sinds het bestand op 10 oktober van kracht werd. Hamas reageert woedend op de actie en noemt de aanval een “ernstige schending” van het wapenstilstand-akkoord. Volgens hen probeert Israël het vredesproces expres te torpederen.
Er is ook diplomatieke spanning: een journalist van Axios citeert een Israëlische bron die zegt dat de Amerikaanse regering niet vooraf was ingelicht over de operatie. Dat kan voor wat ongemakkelijkheden zorgen tussen beide bondgenoten.
Moeder en vier kids aangevallen in Duits stadje
In een rustig buurtje van Bergkamen-Weddinghofen, vlak bij Dortmund in Duitsland, heeft zich een zware aanval afgespeeld. Een 26-jarige vrouw en haar vier kinderen zijn met een mes gestoken terwijl ze sliepen. Het gezin – bestaande uit drie jongetjes van drie, vijf en zeven jaar, en een meisje van acht – werd met spoed naar het ziekenhuis gebracht. Alle vijf moesten worden geopereerd, waarbij het meisje de ernstigste verwondingen opliep.
De aanval vond plaats midden in de nacht, terwijl iedereen lag te slapen. Volgens de regionale Duitse omroep WDR werd het gezin overvallen in hun eigen appartement. De dader is nog altijd op vrije voeten. Het zou gaan om een bekende van de moeder, die regelmatig in het huis verbleef. Buurtbewoners bevestigen dat de man er vaak was, maar niemand had iets zien aankomen.
Waarom hij tot zo’n gewelddadige actie overging, is vooralsnog een groot vraagteken. De Duitse politie zoekt intensief naar de verdachte en heeft al foto’s van hem vrijgegeven. Ze waarschuwen iedereen: probeer de man zelf niet tegen te houden als je hem ziet, maar bel direct het noodnummer.
Belarus laat 123 politieke gevangenen vrij in ruil voor versoepeling sancties VS
Grote ontwikkeling in Minsk: Belarus heeft plotseling 123 politieke gevangenen vrijgelaten, en dat lijkt geen toeval te zijn. Het gebeurde kort na een gesprek tussen de Amerikaanse speciale gezant John Coale en president Aleksandr Loekasjenko. De VS reageert direct door te zeggen dat ze blijven vechten voor de vrijlating van alle politieke gevangenen in het oost-Europese land.
Onder de vrijgelatenen zit ook een bekende oppositieleider: Maria Kolesnikova. Zij werd in 2021 veroordeeld tot elf jaar cel omdat ze zou hebben geprobeerd de macht over te nemen – een beschuldiging die veel mensenrechtenorganisaties als willekeurig zien. Kolesnikova was een van de meest in het oog lopende figuren tijdens de massaprotesten tegen Loekasjenko in 2020.
Maar zij is niet de enige grote naam. Ook Ales Bjaljazki, mede-Nobelprijswinnaar voor de Vrede in 2022, is eindelijk vrij. Hij is de oprichter van de mensenrechtenorganisatie Viasna en kwam kort na zijn vrijlating aan bij de Amerikaanse ambassade in Vilnius, de hoofdstad van Litouwen. Daar liet hij weten dat de strijd nog lang niet voorbij is:
“De Nobelprijs was erkenning voor wat we doen, maar onze doelen zijn nog niet bereikt. Dus gaat de strijd gewoon verder.”
Dat zegt hij in een interview met Belsat, een Belarussisch mediakanaal dat uit ballingschap operéert en kritisch staat tegenover het regime in Minsk. Het Nobelcomité noemde zijn vrijlating ‘langverwacht’ en roept op om nu ook de resterende politieke gevangenen los te laten.
Ook Viktor Babariko is weer vrij. Hij is zowel politicus als bankier en werd vijf jaar geleden gezien als een serieuze bedreiging voor Loekasjenko tijdens de presidentsverkiezingen. Toen werd hij gearresteerd en in 2021 veroordeeld tot veertien jaar cel wegens financiële misdrijven – iets wat critici zien als een juridische farce.
Belangrijk detail: Belarus heeft vrijwel geen onafhankelijke rechtssysteem. Vonissen worden vaak gezien als politiek gemotiveerd.
Naast Belarussen zaten er ook buitenlanders vast. Oekraïens president Volodymyr Zelensky bevestigde dat vijf Oekraïners zijn vrijgelaten. In totaal zijn 114 van de vrijgelaten gevangenen inmiddels met bussen aangekomen in Oekraïne. Onder hen zitten zowel Belarussische dissidenten als Oekraïners die werden verdacht van spionage. De ex-gevangenen uit Belarus zullen waarschijnlijk doorgaan naar Polen of Litouwen, waar veel van hen eerder al asiel hadden gezocht.
Dit is trouwens niet de eerste keer dat Loekasjenko gevangenen vrijlaat na contact met Coale. In september liet hij al 52 mensen vrij – en toen volgde direct een versoepeling van Amerikaanse sancties. Zo mocht de nationale luchtvaartmaatschappij Belavia weer onderdelen vervangen en onderhoud doen aan hun Boeing-vliegtuigen, iets wat eerder verboden was.
